Translate

Αναζήτηση προορισμού

Έχουμε 7 επισκέπτες συνδεδεμένους
e-Travelbook

e-Travelbook

E-mail: Αυτή η διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προστατεύεται από κακόβουλη χρήση. Χρειάζεται να ενεργοποιήσετε την Javascript για να τη δείτε.
Παρασκευή, 15 Οκτώβριος 2010 14:10

Πέλλα

Η Πέλλα είναι ένας τόπος, που συνδυάζει την ιστορία με τον θρύλο, το φυσικό περιβάλλον με την αρχιτεκτονική, το νερό με το δάσος, το χιόνι με την ομορφιά και όλες τις εποχές του χρόνου με την ομορφιά αυτού του τόπου. Είναι  πλούσια σε αρχαιολογικούς θησαυρούς, γεμάτη προκλήσεις σε ορεινό και χειμερινό τουρισμό, απαραίτητη στα νερά που δρουν θεραπευτικά και ασυναγώνιστη στο πάντρεμα του παραδοσιακού με τις νέες εμπειρίες, προσκαλεί τον επισκέπτη να βιώσει και να αισθανθεί την ομορφιά της. Μπορεί σε κάθε εποχή του χρόνου να προσφέρει συναρπαστικές υπαίθριες δραστηριότητες για τους λάτρεις της φύσης και της περιπέτειας. Ανεξερεύνητες διαδρομές, ομορφιές και αξιοθέατα, ευκαιρίες διασκέδασης και γαστρονομικών απολαύσεων με την συνοδεία τοπικών κρασιών και τσίπουρο.

Κάθε γωνία του νομού έχει το δικό της χαρακτηριστικό στίγμα που κεντρίζει το ενδιαφέρον και τις αισθήσεις κάθε ανθρώπου που αγαπά τη ζωή, την Ελλάδα  και την περιπέτεια. Έντονες εικόνες, φώτα πολύχρωμα, γεύσεις μοναδικές και η γλυκιά μυρωδιά της φύσης  συνθέτουν το περίγραμμα της σύγχρονης ζωής στην Πέλλα.

Στην περιήγηση του σε αυτό το ταξίδι της Πέλλας του σήμερα ο επισκέπτης δεν μπορεί να μην  διαβεί από την ιστορική πρωτεύουσα της Μακεδονίας την Πέλλα. Στο κέντρο της ομώνυμης κωμόπολης και αφού ολοκληρώσει την περιοδεία του στο Μουσείο και τον αρχαιολογικό χώρο έχει την ευκαιρία να απολαύσει τους εκλεκτούς μεζέδες στα γραφικά ουζερί που βρίσκονται στον κεντρικό πεζόδρομο, απέναντι από το δημαρχείο και το επιβλητικό άγαλμα του Μ. Αλεξάνδρου. Όταν πέφτει το χάραμα οι νέοι κατακλύζουν τις σύγχρονες καφετερίες που δημιουργούν μια μυστήρια αντίθεση μεταξύ αρχαίου και σύγχρονου.
 
Επόμενος σταθμός τα Γιαννιτσά. Το μεγάλο αστικό κέντρο του νομού, η πόλη σύμβολο της διασκέδασης και της έντονης ζωής στην ευρύτερη περιοχή. Τα Γιαννιτσά είναι μια σύγχρονη πόλη που μπορεί να προσφέρει στον επισκέπτη άριστη φιλοξενία. Διαθέτει 3 ξενοδοχειακές μονάδες με 200 περίπου κλίνες που βρίσκονται μέσα στην πόλη. Τα εστιατόρια και οι ταβέρνες προσφέρουν μοναδικές σπεσιαλιτέ και πιάτα με τοπικές γεύσεις. Το καλό φαγητό συνοδεύεται πάντα με τοπικής παραγωγής κρασιά και παραδοσιακό τσίπουρο. Η διασκέδαση και η ζωντάνια στους δρόμους των Γιαννιτσών μέχρι αργά το βράδυ δίνουν ξεχωριστό χρώμα στη νύχτα. Σε όλη την έκταση της πόλης υπάρχουν εντυπωσιακά καφέ μπαρ  με καλή μουσική, ενώ στην διάρκεια του καλοκαιριού η διασκέδαση μεταφέρεται λίγα μέτρα έξω από την πόλη όπου τα κλαμπ φιλοξενούν γνωστούς Έλληνες τραγουδιστές και φτάνουν την διασκέδαση στο αποκορύφωμα της.

Λίγα χιλιόμετρα  κατά μήκος της εθνικής οδού δεσπόζει χτισμένη πάνω στο βράχο  η πρωτεύουσα του νομού, η πόλη της Έδεσσας. Πόλη με αστείρευτες φυσικές ομορφιές, πόλη των νερών και των λουλουδιών. Η περιήγηση  στην πόλη ξεκινά και σταματά στα υπέροχα πάρκα της πόλης, στους καταρράκτες σύμβολο της Έδεσσας και στο παραδοσιακό Βαρόσι με την χαρακτηριστική αρχιτεκτονική των σπιτιών της συνοικίας. Σημείο αναφοράς οι καταρράκτες της Έδεσσας για χιλιάδες επισκέπτες που έχουν την ευκαιρία εκτός από τη φυσική ομορφιά να απολαύσουν την γευστική  τοπική και όχι μόνο κουζίνα στις ταβέρνες και εστιατόρια της πόλης. Από τον Ψηλό βράχο απολαμβάνοντας το ούζο η το τοπικό τσίπουρο το βλέμμα ταξιδεύει στον κάμπο που απλώνεται μπροστά και φτάνει μέχρι τη θάλασσα στην όμορφη Θεσσαλονίκη. Η βοή των νερών  που πέφτουν με δύναμη από ύψος πολλών μέτρων  συνοδεύει όσους επιλέξουν να γευματίσουν και να απολύσουν τον καφέ τους στο δημοτικό κέντρο στους καταρράκτες όπου μπορούν  να ενημερωθούν από το δημοτικό περίπτερο ενημέρωσης. Αν πάλι προτιμάτε την ησυχία και το περιβάλλον του βουνού η πρόταση είναι μονόδρομος που καταλήγει στο Φ.Ο.Ε.  όπου η προτάσεις των γεύσεων και του καλού κρασιού είναι πολλές. Η εικόνα της σύγχρονης και ζωντανής πόλης συμπληρώνεται με αυτό που συναντά ο επισκέπτης στο κέντρο της. Ο πεζόδρομος, το πάρκο των μικρών καταρρακτών, το κιουπρί, ο σιδηροδρομικός σταθμός  και άλλες γωνιές της πόλης δημιουργούν μια σύνθεση γεμάτη φως, χρώματα, γεύσεις που όσο πλησιάζει η νύχτα γίνονται πιο έντονες. Στην πόλη υπάρχουν αρκετά ξενοδοχεία που μπορούν  να φιλοξενήσουν εκατοντάδες επισκέπτες ενώ όταν η κίνηση φτάνει στο ζενίθ την περίοδο της εβδομάδα αποκριάς με το υπέροχο καρναβάλι της πόλης η φιλοξενία των κατοίκων,  αναδεικνύει και την κουλτούρα μια πόλης που έμαθε να ζει και να σέβεται τους επισκέπτες.

Αλμπωπία,  τόπος με μια άγρια ομορφιά που στο κέντρο του ο επισκέπτης συναντά την Αριδαία. Η πόλη που στο παρελθόν ήταν παραγωγικό κέντρο της κόκκινης πιπεριάς, χτισμένη σε μια πεδινή περιοχή στη σκιά του Βόρας και του Πίνοβου. Σήμερα η Αριδαία είναι μια σύγχρονη πόλη με άρτιες υποδομές και έντονο πολιτιστικό στοιχείο. Αγροτικό παραγωγικό κέντρο που προσφέρει στον επισκέπτη τη δροσιά των νερών αλλά και την απόλαυση  των ιαματικών πηγών στο Λουτράκι, την πρόκληση του  βουνού στο καϊμάκτσαλαν και τις μοναδικές παραδοσιακές γεύσεις των φαγητών και των ποτών,  τοπικών παραγωγών. Στην μεγάλη κεντρική πλατεία της πόλης όπου γύρω της έχει αναπτυχθεί μια έντονη εμπορική δραστηριότητα, ο επισκέπτης συναντά παραδοσιακές ταβέρνες και ουζερί, ενώ αν προτιμά πιο έντονους ρυθμούς τα σύγχρονα καφέ και τα νεανικά μπαράκια ανεβάζουν την διασκέδαση στα ύψη. Πόλη με φιλόξενους ανθρώπους και με πολλές επιλογές η Αριδαία, συγκεντρώνει γύρω της τουριστικές, εμπορικές και βιοτεχνικές δραστηριότητες που συμβάλλουν στην τοπική οικονομία, που είναι προσαρμοσμένη στην παράδοση και την κουλτούρα του ντόπιου πληθυσμού.

Ορεινός τουρισμός

Ο Νομός Πέλλας Εξασφαλίζει πλούσια ποικιλία ορεινών διαδρομών στους επισκέπτες του. Οι επιβλητικοί ορεινοί όγκοι Βόρας (2.524μ.), Πίνοβο (2.154μ.), Τζένα (2.182μ.) και Παϊκο (1.650μ.) παρέχουν ιδανικές συνθήκες για ορειβασία, ορεινή πεζοπορία, ποδηλασία και άλλες πιο ακραίες  αθλητικές δραστηριότητες. Η δυνατότητα πρόσβασης σε περιοχές δύσβατες και παρθένες χωρίς ίχνος ανθρώπινης  παρέμβασης, η εναλλαγή των τοπίων και του βαθμού δυσκολία των διαδρομών ανάλογα με τις ανάγκες και τις απαιτήσεις του επισκέπτη δημιουργεί τις ιδανικές συνθήκες για εξορμήσεις στην ορεινή Πέλλα με αφετηρία την Αριδαία, το Λουτράκι, τονΑγιο Αθανάσιο, το Μαύρο Δάσος, το Ελευθεροχώρι κ.α.

Το όρος Βόρας: Το Χιονοδρομικό Κέντρο Βόρας (Καϊμακτσαλάν) είναι ένα από τα μεγαλύτερα και πιο γνωστά της Ελλάδας. Κάθε χρόνο χιλιάδες επισκέπτες, θαυμαστές του χιονιού και των χειμερινών σπορ  το επισκέπτονται και χαίρονται τις σύγχρονες εγκαταστάσεις τους, ενώ παράλληλα χρησιμοποιείται και σαν προπονητικό κέντρο από αρκετούς συλλόγους χιονοδρομίας. Συνολικά υπάρχουν 11 πίστες όλων των βαθμών δυσκολίας, εκ των οποίων οι επτά είναι διαπιστευμένες από τη διεθνή ομοσπονδία χιονοδρομίας για διεξαγωγή διεθνών η εθνικών αγώνων ενώ υπάρχει και μια πίστα για snowboard . Η πρόσβαση στις πίστες γίνεται με 6 lift με ωριαία δυναμικότητα 4.000 ατόμων. Από το 2005  λειτουργεί σύστημα τεχνητής κάλυψης με χιόνι στις δύο βασικές πίστες ενώ από το 2007 λειτουργεί ηλεκτρονικό σύστημα έκδοσης καρτών και ελέγχου στους αναβατήρες. Για όσους δεν ασχολούνται με το σκι υπάρχουν εναλλακτικές λύσεις όπως η οδήγηση με snowmobile σε ειδικά διαμορφωμένη πίστα, η επίσκεψη στην κορυφή 2.524 μ.  με ειδικό όχημα, το παιχνίδι με τα airboars και τα έλκηθρα. Στο χιονοδρομικό κέντρο υπάρχουν το κεντρικό Sale με εστιατόριο, δύο καφετερίες και ενοικιαζόμενα δωμάτια, ιατρείο, καταστήματα εξοπλισμού σκι, σχολές εκμάθησης  σκι κ.α.
Στους πρόποδες του Βόρα βρίσκεται ακόμα ένας δημοφιλής προορισμός για τους λάτρεις των εναλλακτικών σπορ, το Αεραθλητικό Κέντρο Μακεδονίας – Θράκης. Το Κέντρο βρίσκεται σε απόσταση 26 χιλιομέτρων δυτικά της Εδεσσας, ανάμεσα στα χωριά Ζέρβη και Παναγίτσα. Η τοποθεσία του είναι ιδανική για αεραθλητισμό, επιδείξεις ακροβατικής ανεμοπλοϊας, ενώ οργανώνονται αγώνες ανεμοπορίας και από το 1990 το Παγκόσμιο πρωτάθλημα Αλεξιπτωτισμού Πλαγιάς. Στρις εγκαταστάσεις του κέντρου περιλαμβάνονται ιδιόκτητο αεροδρόμιο, μηχανι9σμός εκτόξευσης ανεμόπτερων, καθώς και ξενώνες, εστιατόριο καφέ – μπαρ, αίθουσα ενημέρωσης και χώρος κάμπινγκ. Κάθε επισκέπτης μπορεί να δοκιμάσει πτήση με διθέσιο ανεμοπλάνο η αλεξίπτωτο τόσο από το κέντρο, όσο και από επιλεγμένα σημεία.

Το όρος Πάικο: Το Πάικο, βουνό των νομών Πέλλας και Κιλκίς, όπου στις νότιες παρυφές του χτίστηκε και μεγαλούργησε η πρωτεύουσα του Μακεδόνα βασιλιά Μ.  Αλέξανδρου, συγκεντρώνει το ενδιαφέρον των ορειβατών και των εκδρομέων και συνδυάζει την ομορφιά της φύσης και την ορειβατική - περιηγητική δραστηριότητα. Η βλάστηση της περιοχής είναι πλούσια και ποικίλη. Στις χαμηλότερες θέσεις του Πάικου, που αντιστοιχούν σε ύψος 700μ.πάνω από την επιφάνεια της θάλασσας, εξαπλώνονται μοναδικής πυκνότητας δασικές εκτάσεις. Στον ορεινό όγκο του υπάρχει ένα πυκνό δασικό οδικό δίκτυο, που εξυπηρετεί σχεδόν πλήρως τους σκοπούς για τους οποίους κατασκευάστηκε. Κάθε χρόνο γίνεται συντήρηση και βελτίωση του δικτύου, καθώς και διανοίξεις νέων δασικών δρόμων, που βοηθούν στην προσπέλαση των δασικών περιοχών. Στα ψηλότερα σημεία ο απλός πεζοπόρος μπορεί να φτάσει με μονοπάτια βατά σε όλο το μήκος τους. Για τους πιο έμπειρους και εξασκημένους ορειβάτες υπάρχουν ακόμη δυσκολότερες διαδρομές. Στο σύνολό του ο ορεινός όγκος του Πάικου είναι βατός και ασφαλής στον πεζό περιηγητή

Το Μαύρο Δάσος στην Αλμωπία: Με αφετηρία το Δημοτικό Διαμέρισμα Προμάχων και ύστερα από διαδρομή μέσω δασικών δρόμων φτάνουμε στο γνωστό Δάσος των Προμάχων με την πενταβέλονη Πεύκη, είδος μοναδικό στην Ευρώπη, που προστατεύεται από τη συνθήκη Ραμσάρ. Το Μαύρο Δάσος απλώνεται στις ανατολικές πλαγιές του Βόρα και προς το χιονοδρομικό κέντρο. Ο επισκέπτης μπορεί ν’ ακολουθήσει 2 διαδρομές. Η 1η διαδρομή από το χωριό Όρμα και η 2η από το χωριό Μεγαπλάτανος, μέσω Σαρακηνών (Ο δρόμος είναι ασφαλτοστρωμένος και σε καλή κατάσταση). Κατά την παράδοση, όταν ο Στρατηλάτης Μέγας Αλέξανδρος αποφάσισε να κατακτήσει τον κόσμο, εξόπλισε τη Μακεδονική Φάλαγγα με ακόντια, τη γνωστή σάρισα, 6 μέτρα μήκος, με ξύλα που προμηθεύτηκε από το Μαύρο Δάσος της Όρμας.

Ιαματικές πηγές

Λουτρά Αριδαία: Οι ιαματικές πηγές Λουτρά Λουτρακίου (Πόζαρ) Αριδαίας βρίσκονται σε υψόμετρο 360-390μ και σε απόσταση 13χλμ. από την έδρα του Δήμου (Αριδαία), 45χλμ. από την πρωτεύουσα του Ν. Πέλλας, Έδεσσα και 100χλμ. από την Θεσσαλονίκη. Η περιοχή χαρακτηρίζεται ως ορεινή. Οι έντονες εναλλαγές υψωμάτων και κοιλωμάτων, η πυκνή βλάστηση δημιουργεί μια σπάνια εικόνα φυσικού τοπίου. Δημιουργούνται από το νερό της βροχής που εισχωρεί στο έδαφος και φτάνει σε μεγάλο βάθος, όπου θερμαίνεται, ανεβαίνει ψηλότερα και στην πορεία του εμπλουτίζεται με μέταλλα και αλλά συστατικά . Κατά συνεπεία, οι θερμές πηγές των Λουτρών οφείλουν τη δημιουργία τους στην άνοδο γεωθερμικού ρευστού διαμέσου ρηγμάτων μέχρι την επιφάνεια. Στο κύριο σημείο ανάβλυσης (υδροθεραπευτήριο), το νερό έχει θερμοκρασία 37,2οC, η πηγή της πλατείας 36,4οC και η ψυχρή που επίσης βρίσκεται στην πλατεία 15oC. Ο επισκέπτης μπορεί να καταστεί δέκτης θεραπευτικών μεθόδων, αλλά μπορεί να υιοθετήσει και ενεργητικό ρόλο. Το κλίμα, το περιβάλλον, η υδροθεραπευτική αγωγή, δημιουργούν τις πλέον ευνοϊκές συνθήκες για πραγματική χαλάρωση και ευεξία. Οι πηγές έχουν θερμοκρασία 37 C. Το νερό χαρακτηρίζεται ως θερμό HCO - Ca - Ng- k- B-As ολιγομεταλλικό υποτονικό ιαματικό νερό. Στο χώρο της Λουτρόπολης λειτουργούν δύο υδροθεραπευτήρια όπου το κάθε ένα έχει, εσωτερικές πισίνες, και ατομικούς λουτήρες. Επίσης υπάρχει ένας πανέμορφος καταρράκτης με ιαματικό νερό, εξωτερική πισίνα ολυμπιακών προδιαγραφών σ' ένα μαγευτικό τοπίο. Οι επισκέπτες μπορούν να συνδυάσουν με τα ιαματικά νερά, το χιονοδρομικό κέντρο του Βόρρα (Καϊμακτσαλάν,) ορειβασία, αναρρίχηση και περιπάτους στο φαράγγι των Λουτρών.

Ιαματικές Πηγές Λουτροχωρίου: Οι πηγές είναι πιστοποιημένες και διαθέτουν ψυχρό, υποτονικό, ιαματικό νερό το οποίο έχει θεραπευτικές ιδιότητες που αφορούν σε παθήσεις του πεπτικού και του μυοσκελετικού συστήματος.

Φυσικές ομορφιές

Καταρράκτες της Έδεσσας: Μοναδικοί σε θέαμα οι φημισμένοι καταρράκτες της Έδεσσας, προξενούν δέος, καθώς τα νερά πέφτουν από ύψος 70 και πλέον μέτρων. Στην άκρη του γκρεμού βρίσκεται το Πάρκο των καταρρακτών όπου συναντιούνται δυο παραπόταμοι του Εδεσσαίου. Ο επισκέπτης μπορεί να θαυμάσει τον μεγάλο καταρράκτη και αν θέλει να περπατήσει πίσω από αυτόν. Πριν από αρκετά χρόνια στο συγκεκριμένο σημείο υπήρχε σπηλιά προσβάσιμη, αλλά δεν έχει ακόμη εξερευνηθεί σε όλο το μήκος της. Το Πάρκο διαθέτει αιωνόβια πλατάνια και το σπήλαιο έχει μεγάλη γεωλογική αξία.

Λίμνη του Άγρα - Νησίου – Βρυττών: Η περίφημη τεχνητή λίμνη του Άγρα λίγα χιλιόμετρα έξω από την Έδεσσα, δημιουργήθηκε στην δεκαετία του 1950 για την κάλυψη αναγκών σε νερό, μικρού υδροηλεκτρικού σταθμού της ΔΕΗ που αργότερα εξελίχθηκε σε σημαντικό προστατευόμενο υδροβιότοπο το νερό καλύπτει χιλιάδες στρέμματα, ενώ ο επισκέπτης θα δει πολλές αγριόπαπιες, κύκνους και σπάνια είδη πουλιών που βρίσκουν καταφύγιο.

Λίμνη Βεγορίτιδας: Στα δυτικά της περιοχής και σε απόσταση 15 χιλιομέτρων, βρίσκεται η λίμνη Βεγορίτιδα, μια από τις μεγαλύτερες και βαθύτερες λίμνες της χώρας. Δίπλα υπάρχει και η λίμνη του Νησίου από όπου πηγάζει ο Εδεσσαίος ποταμό. Αξίζει να σημειωθεί πως η Βεγορίτιδα ανήκει στο δίκτυο NATURA και είναι γνωστή και ως λίμνη του Οστρόβου.

Πηγές Αραβησσού: Οι πηγές Αραβησσού έχουν χαρακτηριστεί υδροβιότοπος εθνικής σημασίας. Καλύπτουν μια κοιλάδα 50 περίπου στρεμμάτων με ιδιαίτερη φυσική ομορφιά και πολύ πράσινο, ενώ κυρίαρχο στοιχείο είναι το τρεχούμενο νερό και τα αιωνόβια πλατάνια. Από την δεκαετία του 1970 οι Πηγές υδροδοτούν το Πολεοδομικό συγκρότημα της Θεσσαλονίκης με αποτέλεσμα η περιοχή να αντιμετωπίσει πρόβλημα σε σχέση με την προστασία της.

Αλμωπαίος Ποταμός: Ο ποταμός Αλμωπαίος ή Μογλενίτσας έχει ενταχθεί από το 2000 στο δίκτυο NATURA. Πηγάζει από το όρος Καϊμάκτσαλαν και την Τζένα. Διασχίζει την περιοχή της Έδεσσας και της Μενηίδας και καταλήγει στον ποταμό Λουδία, έξω από τα Γιαννιτσά. Στις όχθες του ο επισκέπτης μπορεί να περπατήσει συλλέγοντας εικόνες μοναδικής ομορφιάς. Η χλωρίδα του ποταμού είναι πλούσια και η πανίδα περιλαμβάνει πολλά είδη ψαριών και υδρόβιων ζώων. Υπάρχει δυνατότητα κανόε – καγιάκ και ράφτιγκ καθώς και πεζοπορίας.

Υγροβιότοπος Αξιού στα Άθυρα: Μοναδική περιοχή σημαντικής σημασίας και με ιδιαίτερη φυσική ομορφιά, προστατευόμενη από το δίκτυο NATURA.

Μνημεία

Κιουπρί: Στην περιοχή αυτή δεσπόζει μια βυζαντινή γέφυρα, από την οποία λέγεται ότι διερχόταν η περίφημη αρχαία Εγνατία Οδός. Ο ρωμαϊκός δρόμος δηλαδή, που ένωνε την Κωνσταντινούπολη με το Δυρράχειο στην Αδριατική θάλασσα.

Κανναβουργείο: Το κτίριο βρίσκεται κάτω από την περιοχή των Μύλων, στη συνέχεια του Πάρκου των καταρρακτών. Συνδέεται με την πόλη, με ένα αυθεντικό καλντερίμι μέσα από την παραδοσιακή συνοικία Βαρόσι. Ένα κομμάτι του παλιού εργοστασίου λειτουργεί ως χώρος αναψυχής κρατώντας τον βιομηχανικό χαρακτήρα του γύρω χώρου, ως κομμάτι πολιτιστικής κληρονομιάς και σχέσης με την ζωή των κατοίκων.

Φιλόκαστρο Άγρα: Ιστορικό διατηρητέο μνημείο, πάνω σε ψηλό βράχο στον δρόμο μετά την Έδεσσα. Στα ερείπια του κάστρου σώζονται οι λαξεύσεις στον βράχο και η τοιχοποιία που αποτελείται από ημικατεργασμένους λίθους. Στην κορυφή του λόφου υπάρχουν τρία κυκλικά ορύγματα επενδεδυμένα με λίθους. 

Παρθεναγωγείο: Ένα αξιόλογο αρχιτεκτονικά κτίριο όπου κατά διαστήματα φιλοξενούνται ενδιαφέρουσες εικαστικές εκθέσεις. Λόγω κλίσης του εδάφους από την μια πλευρά το κτίσμα προκύπτει διόροφο. Ισόγειο με κεραμοσκεπή. Οι εξωτερικές όψεις χαρακτηρίζονται για τη συμμετρική οργάνωση των ανοιγμάτων και τις νεοκλασικές επιδράσεις στη συνολική μορφολογία του κτιρίου.

Μαυσωλείο Γαζή Εβρενός: Το σημαντικότερο οθωμανικό μνημείο της ευρύτερης περιοχής. Ο Γαζή Εβρενός ήταν κορυφαίος στρατηλάτης της Οθωμανικής αυτοκρατορίας. Εγκαταστάθηκε το 1385 στα Γιαννιτσά. Πέθανε το 1417 σε ηλικία 129 χρονών και ετάφη στο Μαυσωλείο. Για τον λόγο αυτό η περιοχή έχει χαρακτήρα ιερού τόπου για τους Τούρκους.

Πύργος του Ρολογιού: Το ορθογώνιο κτίριο που αγγίζει τα 25 μέτρα ύψος, ανεγέρθηκε το 1754. Η επιγραφή που βρίσκεται πάνω στις δυο μαρμάρινες πλάκες, μας δίνει την πληροφορία ότι ο Πύργος χτίστηκε από τον απόγονο του Γαζή Εβρενός, τον Σερίφ Αχμέτ. Θεωρητικά το κτίσμα αποτελούσε χώρο από όπου γινόταν ο στρατιωτικός έλεγχος της περιοχής.

Τουρμπές: Απέναντι από την εκκλησία του Αγίου Γεωργίου στο κεντρικό πάρκο της πόλης, βρίσκεται ο Τουρμπές του Αχμέτ Μπέη Εβρενόσογλου. Είναι ο χώρος που βρίσκεται ο τάφος του απογόνου του Γαζή Εβρενός. Ένα κυβόσχημο μονόχωρο κτίσμα. Οι δομικές λεπτομέρειες στην τοιχοδομή τονίζουν ιδιαίτερα την αισθητική του. Διατηρείται σε πολύ καλή κατάσταση και χρονολογείται στο δεύτερο μισό του 15ου αιώνα.

Τέμενος Ισκεντέρ Μπέη: Στην είσοδο της πόλης χτίστηκε το 1490 από απόγονο του Γαζή Εβρενός το περίφημο τέμενος. Ήταν το επιβλητικότερο κτίσμα της πόλης, το οποίο όμως δέχτηκε αρκετές αλλοιώσεις και καταστροφές. Στο εσωτερικό του ο ιδιότυπος συνδυασμός θόλων και ημιθολίων και η μοναδική διαίρεση των τοίχων του το καθιστούν μεγαλοπρεπές.

Τζαμί του ποιητή Ιλαχή: Είναι ένα μικρών διαστάσεων τζαμί στην βόρεια πλευρά της πόλης. Ο μιναρές του σώζεται σε πολύ καλή κατάσταση, ενώ υπάρχει ένα τμήμα με επιμελημένη τοιχοδομία. Ο Σεϊχης Ιλαχή, ποιητής προς τιμή του οποίου χτίστηκε το τζαμί, ανήκε στις τάξεις των δερβίσηδων, υπήρξε διακεκριμένος δάσκαλος και άνθρωπος των γραμμάτων.

Λουτρά Καϊάφα: Στην ίδια οδό με το Μαυσωλείο του Γαζή Εβρενός βρίσκονται τα Λουτρά Καϊάφα που χτίστηκαν τον 15ο αιώνα. Σήμερα δεν σώζεται ολόκληρο, αλλά υπήρξε το πιο αξιόλογο λουτρό της πόλης.

Μητρόπολη: Εξαιρετικής σημασίας κτίσμα, όπου λειτουργεί ο Ναός Κοιμήσεως της Θεοτόκου. Χτίστηκε το 1865 ύστερα από την έκδοση ειδικού μουσουλμανικού φιρμανιού. Η παράδοση μαρτυρεί ότι για την τοιχοποιία οι πιστοί κάτοικοι της πόλης χρησιμοποίησαν κρασί λόγω έλλειψης νερού. Το καμπαναριό χρονολογείται στα 1880 και η καμπάνα μεταφέρθηκε από την Οδησσό της Ρωσίας. Και η περιοχή γύρω από την εκκλησία διαθέτει ενδιαφέρουσα ρυμοτομία, ενώ πίσω από το Ναό βρίσκεται το παλιότερο δημοτικό σχολείο της πόλης.

Κτίριο Σιδηροδρομικού Σταθμού: Το κτίριο αποτελεί ιστορικό διατηρητέο μνημείο. Είναι από τα ελάχιστα εναπομείναντα κτίρια σταθμών (Decauville) που μαρτυρούν την ακτινοβολία της ελληνικής κοινότητας στην περίοδο της απελευθέρωσης. Σήμερα στο κτίριο στεγάζεται το Μουσείο Φυσικής Ιστορίας.
Γέφυρα Μεγάλου Αλεξάνδρου: Στην περιοχή του οικισμού Αλώρου διασώζονται δυο βάθρα της γέφυρας και το τοξωτό τμήμα με άνοιγμα 15 μέτρων. Η γέφυρα, σύμφωνα με την παράδοση δημιουργήθηκε στην εποχή που μεσουρανούσε ο Αλέξανδρος και εξυπηρετούσε τις ανάγκες επικοινωνίας των κατοίκων τις Αλμωπίας με την Αρχαία Πέλλα και το Μακεδονικό Βασίλειο.

Μύλοι Σωσάνδρας: Νεότερα σημαντικά μνημεία της περιοχής που ανήκουν στην ειδική κατηγορία οικοδομημάτων και έργων τέχνης μετά το 1830 είναι ο Εξάμυλος και ο Τετράμυλος. Και τα δυο ανήκουν σε ιδιώτες. Τα μνημεία αποτελούν μαρτυρία της εξέλιξης της ντόπιας λαϊκής αρχιτεκτονικής, ενώ δηλώνουν και την βιομηχανική αρχιτεκτονική όπως διαμορφώθηκε στις αρχές του 20ου αιώνα.

Τζαμί στην Άρνισσα: Το μνημείο χρονολογείται από το 1591. Έχει κριθεί διατηρητέο ως το πρώτερο αξιόλογο οθωμανικό κτίσμα της περιοχής. Αποτελείται από μικρό μιναρέ.

Πύργος Τουρκοκρατίας Κάτω Γραμματικού: Ιστορικό διατηρητέο μνημείο. Πιθανολογείται ότι κατασκευάστηκε τον 17ο αιώνα και αποτελεί μια φρουριακή τετράπλευρη κατασκευή οθωμανικής εποχής που διατηρείται σε ύψος δυο ορόφων.

Το Σπίτι του Μενέλαου Λουντέμη: Στην ομώνυμη οδό στον Εξαπλάτανο βρίσκεται το πατρικό σπίτι του συγγραφέα Μενέλαου Λουντέμη. Πρόκειται για το αρχοντικό όπου γεννήθηκε και μεγάλωσε ένας από τους πολυγραφότερους Έλληνες συγγραφείς. Η κατοικία έχει κριθεί το 1985 διατηρητέα από το Υπουργείο Πολιτισμού.Επίσης στην δυτική είσοδο της πόλης κάτω από ένα μεγάλο πλατάνι έχει στηθεί μνημείο με την προτομή του μεγάλου συγγραφέα Μενέλαου Λουντέμη.

Το Σέρβικο Μνημείο: Στη Δυτική πλευρά της πόλης δίπλα στον ποταμό έχει στηθεί Μνημείο υπέρ των πεσόντων Σέρβων Στρατιωτών που πολέμησαν τους κατακτητές στην κορυφογραμμή του Πίνοβου μαζί με τους Έλληνες αγωνιστές.

Παλιός Σιδηροδρομικός Σταθμός: Το 1916 τα συμμαχικά στρατεύματα εγκατέστησαν εδώ έναν σιδηρόδρομο τύπου Decauville συνδέοντας την Σκύδρα (Βέρτικοπ) με την Αριδαία (Αρδέα). Αυτή η γραμμή εξυπηρετούσε τις ανάγκες του στρατού στην διάρκεια του πολέμου. Το παλιό κτίριο όπου στεγαζόταν ο αρχικός Σιδηροδρομικός Σταθμός διασώζεται. Το μνημείο ανήκει στα εναπομείναντα κτίρια της γραμμής στη Μακεδονία και αποτελεί σημαντική συλλογική κληρονομιά της Σκύδρας.

Αξιοθέατα

Νέο Μουσείο Πέλλας: Το νέο Αρχαιολογικό Μουσείο Πέλλας είναι ένα εξαιρετικό κτίριο μοντέρνας αρχιτεκτονικής και αναπτύσσεται σε έκταση 6.000τ.μ. Τα εκθέματα φιλοξενούνται σε πέντε θεματικές ενότητες, ενώ τον επισκέπτη υποδέχεται η μαρμάρινη κεφαλή του Μεγάλου Αλεξάνδρου.

Το Ανάκτορο της Πέλλας: Κτισμένο σε επίπεδο λόφο, αποτελεί ένα συγκρότημα κτιρίων χωρισμένα σε τρεις ενότητες με άριστη αρχιτεκτονική. Το περίφημο «Βασίλειον» της Πέλλας, που ανασκάπτεται στο λόφο της Ακρόπολης, βρίσκεται στον μεσαίο λόφο και δεσπόζει ανάμεσα στα ευρήματα της ελληνιστικής πόλης. Το Ανάκτορο είναι χτισμένο με τρόπο ώστε ο κάτοικός του να έχει εξαιρετική θέα και προς την απέραντη πεδιάδα, την λίμνη του Λουδία και τα γύρω βουνά.

Η Αγορά της Πέλλας: Βρέθηκε στο κέντρο της πόλης και για αιώνες ήταν το σημαντικότερο τμήμα της μακεδονικής πρωτεύουσας. Εμπορικό και διοικητικό κέντρο της αρχαίας πόλης. Κατασκευασμένο με πλίνθους και επιχρισμένους, ενώ στο εσωτερικό υπήρχαν στοές με πεσσούς και δωρική κιονοστοιχία στο νότιο τμήμα. Γύρω-γύρω υπήρχαν πλήθος εργαστηρίων και καταστημάτων πώλησης.

Νεκροταφεία Πέλλας: Οι ανασκαφές έδωσαν πολλά ταφικά μνημεία. Το σημαντικότερο και καλύτερα διατηρημένο βρίσκεται στα ανατολικά της αρχαίας πόλης. Είναι μια από τις παλαιότερες ταφές στην πόλη της Πέλλας στην ευρύτερη περιοχή της Αγοράς και ανάγεται χρονικά στο τέλος του 5ου αιώνα π. Χ. στη διάρκεια της βασιλείας του ανανεωτή Μακεδόνα ηγεμόνα Αρχελάου. Ιδιαίτερα σημαντικοί είναι και οι υπόλοιποι τάφοι που βρέθηκαν όπως, ο τάφος Γ’ με ιωνική πρόσοψη, ο τάφος ΣΤ’ με τις σαρκοφάγους, οι τάφοι Δ’ και Ε’ και Μεσιανού με τη δωρική πρόσοψη, ο τάφος Β’ ο ασύλητος.

Ιερά Πέλλας: Η Αρχαία Πέλλα είχε σημαντικά και αρκετά ιερά προσφέροντας πολύτιμα αντικείμενα. Το ιερό της Αφροδίτης, όπου λατρευόταν η Μητέρα των Θεών και η Αφροδίτη, βρίσκεται στην βόρεια πλευρά της Αγοράς. Το μικρό αγροτικό ιερό, το θερμοφόριο, στην ΒΑ πλευρά της πόλης, που χρησίμευε για τις θρησκευτικές ανάγκες των αγροτών και των κτηνοτρόφων. Το ιερό του Δάρρωνα στην περιοχή του σύγχρονου αρδευτικού καναλιού σε ένα σύνολο συγκροτημάτων όπου η ανασκαφή βρίσκεται πάντα σε εξέλιξη.

Ψηφιδωτά δάπεδα Πέλλας: Τα ωραιότερα, γνωστά σε όλο τον κόσμο ψηφιδωτά δάπεδα της Αρχαίας Πέλλας, δεσπόζουν ανάμεσα στα σημαντικά ευρήματα και καθιστούν την περιοχή σε χώρους με τα λαμπρότερα δείγματα αυτής της εξαιρετικής τέχνης. Τα σημαντικότερα ψηφιδωτά έργα απεικονίζουν τον Διόνυσο, το Κυνήγι του Λιονταριού, την απαγωγή της Ωραίας Ελένης, την Μάχη των Αμαζόνων κ.ά.

Η Αρχαία Κρήνη στην Πέλλα: Βρίσκεται στη Νέα Πέλλα και την ακολουθούν παραδόσεις και θρύλοι. Το νερό πάντως της κρήνης μεταφέρεται με υπόγεια σήραγγα σε μήκος πάνω από 2 χιλιόμετρα.

Προϊστορικός οικισμός Αρχοντικού: Η ανασκαφική έρευνα αποκάλυψε στην κορυφή της τούμπας του Αρχοντικού  στα Γιαννιτσά, καθώς και στην ανατολική πλαγιά αλλεπάλληλες φάσεις ενός οικισμού που χρονολογείται στο τέλος της Πρώιμης εποχής του Χαλκού και στη Μέση. Η περίοδος αυτή είναι ελάχιστα γνωστή στη Μακεδονία. Ο προϊστορικός οικισμός του Αρχοντικού βρίσκεται ανάμεσα στην Αρχαία Πέλλα και στην πόλη των Γιαννιτσών σε απόσταση 4χλμ.

Αρχαία Έδεσσα: Στη θέση Λόγγος βρίσκεται η αρχαία πόλη της Έδεσσας, η οποία και αξίζει την επίσκεψή σας, καθώς το καταπράσινο τοπίο είναι πανέμορφο και μοναδικό. Το αρχαίο τείχος που σώζεται μέχρι σήμερα, έχει ύψος 6 μέτρων και περιβάλει την αρχαία πόλη με τις επιβλητικές κολώνες και την ακρόπολη.

Ιστορικό & Λαογραφικό Μουσείο Γιαννιτσών: Τον Οκτώβρη του 1997 ιδρύθηκε από την Ιστορική και Λαογραφική Εταιρία Γιαννιτσών «Φίλιππος»  το «Ιστορικό και Λαογραφικό Μουσείο Γιαννιτσών» το οποίο , οργανώθηκε και λειτουργεί μέχρι σήμερα με ευθύνη μελών του διοικητικού συμβουλίου και του συλλόγου. Ο εμπλουτισμός του Μουσείου γίνεται κυρίως από προσφορές παραδοσιακού και ιστορικού υλικού.

Λαογραφικό Μουσείο Έδεσσας: Σε ένα όμορφο παραδοσιακό διώροφο κτίριο του 1932, δωρεά της οικογένειας Σιβένα μέσα στην συνοικία Βαρόσι βρίσκεται το Λαογραφικό μουσείο της πόλης. Μια εξαιρετική έκθεση ταξιδεύει τον επισκέπτη στον καθημερινό τρόπο ζωής των κατοίκων της περιοχής από τα μέσα του προηγούμενου αιώνα έως την δεκαετία του ‘50.

Το Σπηλαιοπάρκο  Αλμωπίας: Το Σπηλαιοπάρκο Αλμωπίας αποτελεί μία ιδιαίτερη περιοχή με έντονο ενδιαφέρον όσον αφορά τη γεωλογία, την παλαιοντολογία και την αρχαιολογία. Τα απολιθώματα από τις ανασκαφές που έγιναν στεγάζονται στις παλαιοντολογικές εκθέσεις του Φυσιογραφικού και Λαογραφικού Μουσείου Αλμωπίας στα Λουτρά και στο δημοτικό Μουσείο Φυσικής Ιστορίας στην Αριδαία.

Υπαίθριο Μουσείο Νερού – Ενυδρείο Έδεσσας: Το Υπαίθριο Μουσείο Νερού – Ενυδρείο βρίσκεται στην περιοχή του πάρκου των καταρρακτών και είναι από τα σημαντικότερα στο είδος του στην χώρα μας. Δύο είναι οι ενότητες στις οποίες ο επισκέπτης επικεντρώνει το ενδιαφέρον του.
Η πρώτη αφορά την βιομηχανική παραγωγή και ιστορία της πόλης όπου ο επισκέπτης έχει την ευκαιρία να ενημερωθεί για τη φυσική δύναμη του νερού που ήταν και το βασικό μέσο πάνω στο οποίο στηρίχτηκε η βιομηχανική ανάπτυξη της Έδεσσας. Η δεύτερη ενότητα αφορά τα ενδημικά ψάρια, αμφίβια  και ερπετά που παρουσιάζονται μέσα σε ένα ειδικά διαμορφωμένο χώρο.


 

Πέμπτη, 07 Οκτώβριος 2010 07:33

Άρτα

Άρτα, η περιοχή της ιστορίας, του πολιτισμού, των ηρώων, των θρύλων, των παραδόσεων, των αντιθέσεων και των συνθέσεων. Σας περιμένει για ένα ταξίδι στο χωροχρόνο. Ένα ταξίδι στο χθες και στο σήμερα που συμβιώνουν αρμονικά σε όλες τις εκφάνσεις τους. Αρχαϊκά μνημεία της εποχής του Πύρρου και της αρχαίας Αμβρακιάς συνυπάρχουν με Βυζαντινά μνημεία, μοναδικά στην Ελλάδα και τα Βαλκάνια, που θα σας μεταφέρουν στην αίγλη και στην μεγαλοπρέπεια του Δεσποτάτου της Ηπείρου αλλά και δημιουργίες σύγχρονης αρχιτεκτονικής. Στην είσοδο της Άρτας του Γιοφύρι αγέρωχο εδώ και αιώνες προϋπαντεί και καλωσορίζει ψιθυρίζοντας παρέα με τα γάργαρα νερά του Αράχθου μύθους, θρύλους και ιστορίες.

Ο νομός Άρτας βρίσκεται στο βορειοδυτικό τμήμα της Ελλάδας και ανήκει γεωγραφικά και διοικητικά στην Ήπειρο, καταλαμβάνει το ΝΑ τμήμα της Ηπείρου. Πρωτεύουσα του νομού είναι η Άρτα. Τα κυριότερα όρη του νομού είναι: Αθαμανικά Όρη ή Τζουμέρκα (2.469 μ.), το Ξεροβούνι (1.614 μ.) και τα Όρη του Βάλτου (1.782 μ.) ενώ στο ΝΔ τμήμα του νομού σχηματίζεται μια ευρεία παραθαλάσσια πεδινή έκταση, η πεδιάδα της Άρτας, που είναι και η μεγαλύτερη πεδιάδα της Ηπείρου. Στα ΝΔ παράλια του νομού σχηματίζονται δύο μεγάλες λιμνοθάλασσες, πλούσιες σε ψάρια: η Τσουκαλιό με επιφάνεια 22 τ. χλμ. και η Λογαρού με επιφάνεια 30 τ. χλμ. Οι λιμνοθάλασσες βρίσκονται μεταξύ των εκβολών του Λούρου και του Άραχθου. Χωρίζονται δε με ένα στενό κομμάτι ξηράς. Οι ακτές του Ν. Άρτας στον Αμβρακικό είναι πολυσχιδείς. Η θάλασσα είναι αβαθής, εξ' αιτίας των προσχώσεων των ποταμών Λούρου και Άραχθου. Ο Άραχθος μπαίνει στο Ν. Άρτας από τα ΒΔ, τον διαρρέει, σχηματίζει στην περιοχή της πόλης της Άρτας ένα S, ποτίζει την πεδιάδα και μετά από μια διαδρομή 143 χλμ. χύνεται στον Αμβρακικό Κόλπο. Τον νομό διαρρέει και ο Λούρος, που ποτίζει και αυτός την πεδιάδα και εκβάλλει στον Αμβρακικό.

Φυσικές ομορφιές

Τα Τζουμέρκα: Άγριο και δυσπρόσιτο τοπίο που από μακριά φαντάζει παραμυθένιο και από κοντά επιβλητικό, τα Τζουμέρκα είναι μία από τις τελευταίες περιοχές που δεν έχουν ακόμα υποκύψει στην τεχνολογία και στην υπερανάπτυξη. Η φύση ζει στο δικό της, ήρεμο ρυθμό εναλλαγής των εποχών και λέξεις όπως δέος και θαυμασμός δεν επαρκούν για να περιγράψει κανείς τη μεγαλειότητά της. Εδώ ο χρόνος μοιάζει να αιωρείται μετέωρος πάνω από τις χαράδρες των ποταμών Άραχθος και Καλαρρύτικος, τα καθάρια παραδοσιακά χωριά, τους κατακόρυφους γκρεμούς των φαραγγιών και τα χιονισμένα έλατα που αναρριχώνται στα βράχια μέχρι τη γυμνή, αλπική ζώνη. Τα άφθονα, τρεχούμενα νερά δικαιολογούν την παρουσία της απανταχού πυκνής βλάστησης και των αμέτρητων πέτρινων βρυσών, που ικανοποιούν στο έπακρο τη δίψα των ματιών και του σώματος.

Αμβρακικός Κόλπος: Καθώς κατηφορίζουμε από τα παράλια της Ηπείρου σε εκείνα της Στερεάς, βρισκόμαστε ξαφνικά μπροστά σε ένα γεωλογικό παράδοξο. Η συμπαγής ακτογραμμή διασπάται από μία στενή λωρίδα θάλασσας. Αρκετή όμως να δημιουργήσει μέσα στην στεριά την πιο συναρπαστική "κλειστή θάλασσα" της χώρας. Είναι αποτέλεσμα της έντονης τεκτονικής δραστηριότητας , που ξεκίνησε εδώ και 2 εκατομμύρια χρόνια. Είναι ένα τεκτονικό βύθισμα το οποίο άρχισε να γεμίζει με τις αποθέσεις των δύο ποταμών Άραχθου και Λούρου. Η βαθμιαία ανύψωση της θάλασσας κατά τα τελευταία 10.000 χρόνια είχε ως αποτέλεσμα να εισχωρήσει το Ιόνιο πέλαγος ανάμεσα από το Άκτιο και την Πρέβεζα και να πλημμυρίσει τον κόλπο δίνοντάς του την σημερινή του μορφή. Ο Αμβρακικός εισχωρεί σε μεγάλο τμήμα της ξηράς καταλαμβάνοντας μια έκταση 405 περίπου τετραγωνικών χιλιομέτρων.

Στον Αμβρακικό περιλαμβάνονται 20 τουλάχιστον ακέραιες λιμνοθάλασσες, αριθμός που δεν συναντάται σε κανένα μέρος της Ελλάδας. Στα φυσικά ανοίγματα που υπάρχουν στις λουρονησίδες και τα οποία επιτρέπουν την επικοινωνία των λιμνοθαλασσών με τη θάλασσα, οι ψαράδες του Αμβρακικού έχουν εδώ και πολλά χρόνια εγκαταστήσει τα λεγόμενα "ιβάρια" ή "διβάρια". Είναι ειδικές κατασκευές με καλάμια, που, ενώ επιτρέπουν την ελεύθερη είσοδο ψαριών από τη θάλασσα, τα εμποδίζουν να επιστρέψουν, με αποτέλεσμα να παγιδεύονται.

Ο Αμβρακικός κόλπος αποτελεί τη μοναδική περιοχή στην Ελλάδα όπου πραγματοποιείται συστηματικά χρήση δορυφορικών πομπών σε χελώνες και ειδικών σημάτων (tag), για την κατανόηση των μετακινήσεων που πραγματοποιούν στο θαλάσσιο περιβάλλον μακριά από τις παραλίες που ωοτοκούν. Παράλληλα, έχουν αναπτυχθεί συνεργασίες με παράκτιους αλιείς και αλιευτικούς συλλόγους, που στοχεύουν στην καταγραφή των ζημιών που προκαλούν οι τυχαίες εμπλοκές των χελωνών στα αλιευτικά εργαλεία και στην πρόταση λύσεων για την ενίσχυση των αλιέων.

Η συχνές παρατηρήσεις τραυματισμένων χελωνών, αλλά και η μεγάλη απόσταση από το μοναδικό Κέντρο Διάσωσης για Θαλάσσιες Χελώνες στην Ελλάδα (Γλυφάδα Αττικής), αποτέλεσαν το κίνητρο δημιουργίας ενός Σταθμού Α' Βοηθειών στην περιοχή. Ο Σταθμός δημιουργήθηκε στο πλαίσιο Κοινοτικού προγράμματος Life Nature και στεγάζεται στο Κέντρο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Άραχθου, στην Κόπραινα Άρτας. Σε συνεργασία με το Κέντρο πραγματοποιούνται εκδηλώσεις ενημέρωσης των επισκεπτών, όπως απελευθερώσεις χελωνών που ανάρρωσαν τραυματισμών, προβολές διαφανειών και βίντεο κλπ.

Κοιλάδα Αχελώου: Ο Αχελώος είναι ένας ποταμός που από αρχαιολογικά και ιστορικά στοιχεία προκύπτει ότι λατρευόταν ως Θεός από τους κατοίκους των περιοχών που διέσχιζε. Σήμερα ο Αχελώος με συνολικό μήκος 220 χλμ. είναι το δεύτερο σε μήκος ποτάμι της χώρας, πηγάζει στη νοτιοδυτική Πίνδο, διασχίζει με ατελείωτα στριφογυρίσματα τον ορεινό όγκο της δυτικής στερεάς Ελλάδας και εκβάλλει στο Ιόνιο πέλαγος. Στο διάβα του αναπτύσσονται οικοσυστήματα μοναδικά που περιλαμβάνουν είδη -φυτικά και ζωικά- σπάνια στον Ευρωπαικό χώρο. Αρκούδες, ζαρκάδια, γύπες, λύκοι και αετοί ζουν στις απρόσιτες εκτάσεις, τεκμήριο για το ότι το οικοσύστημα βρίσκεται σε άριστη κατάσταση.

Μεταξύ των δεκαετιών '50 και '90 πραγματοποιήθηκαν στην ροή του τρεις ανθρωπογενείς επεμβάσεις που σκοπό είχαν την δημιουργία υδροηλεκτρικών φραγμάτων κι άλλη μία στον παραπόταμό του Ταυρωπό που είχε χαρακτήρα αρδευτικό για την πεδιάδα της Καρδίτσας. Έτσι προέκυψαν το φράγμα των Κρεμαστών, το φράγμα του Καστρακίου και το φράγμα του Στράτου. Οι εκβολές του Αχελώου στο Ιόνιο πέλαγος σχηματίζουν ένα εκτεταμένο δέλτα που χαρακτηρίζεται ως έναν από τους πιο σημαντικούς υγροβιότοπους της Μεσογείου. Καλαμιώνες, βάλτοι με πλούσια βλάστηση, υφάλμυρες λιμνοθάλασσες, αμμοθίνες σπάνιες πλέον στο μεσογειακό περιβάλλον και υγρολίβαδα συνθέτουν ένα εκπληκτικό τοπίο εξαιρετικής βιολογικής σημασίας - η αειφόρος συνέχειά του επιτυγχάνεται μέσω των γλυκών νερών και των φερτών υλών του Αχελώου.

Ιαματικά Λουτρά

Η περιοχή Χανοπούλου αποτελούσε ανέκαθεν τόπο Ιαματικών Λουτρών και τόπο επισκέψεων πολλών ατόμων από την γύρω περιοχή για την θεραπεία τους. Ο εκσυγχρονισμός και η ανακαίνιση των χώρων με έμφαση στην παράδοση, την φιλοξενία και την σπιτική κουζίνα που πραγματοποίησε η νέα διεύθυνση των Λουτρών, καθώς και η μοναδικότητα των Ιαματικών Λουτρών, τοποθετούν τα λουτρά Χανοπούλου ως ένα προσφιλή τόπο προορισμού πολλών επισκεπτών απ' όλη την Ελλάδα.

Δραστηριότητες

Υδάτινοι δρόμοι: Το "σπορ" της κατάβασης στα ελληνικά ποτάμια είναι ιδιαίτερα ενδιαφέρον και συναρπαστικό. Την τιμητική του όμως στα ποτάμια αθλήματα με Καγιάκ και Ράφτινγκ, την έχει ο Άραχθος. Η υδάτινη διαδρομή με εκκίνηση την γέφυρα της Πλάκας και έξοδο στη θέση Κάρδαμος, περιοχής Σκούπα, είναι περίπου 13χλμ. Το ποτάμι σε υποδέχεται πλατύ και συνεχίζει έτσι ως το τέλος της διαδρομής του.

Στα μονοπάτια των Τζουμέρκων: Η ορειβατική διαδρομή με αφετηρία τους Μελισσουργούς και προορισμό τα Θεοδώριανα διαρκεί περίπου 5 ώρες. Ο δρόμος ή το μονοπάτι - που αρχικά κινείται ή χάνεται στον χωματόδρομο - ξεκινά πριν από την είσοδο στους Μελισσουργούς, περνάει στο επάνω μέρος του χωριού, φτάνει στον Κάμπο Μέγα και μέσα από έλατα και ρεματιές κατευθύνεται στην πηγή ¨Αγκάθι¨. Συνεχίζει μέσα σε έλατα και τρεχούμενα νερά για αρκετά χιλιόμετρα και βγαίνει στην τοποθεσία "κόκκινο" (κόκκινα χώματα) ενώ το τοπίο αλλάζει σταδιακά, προετοιμάζοντας σε να ανηφορίσεις στην αλπική ζώνη στην θέση ¨Αυτί¨. Προσαρμόζεις το βήμα σου στα χνάρια του (ασαφούς) μονοπατιού που ανεβαίνει στο διάσελο (όπου υπάρχουν απομεινάρια απ΄ τα πέτρινα φυλάκια του ΕΛΑΣ) και στη συνέχεια κατεβαίνει κακοτράχαλη πλαγιά και οδηγεί στην θέση "Χούνη", όπου βρίσκονται δύο στάνες και νερό (Βρύση Κατή). Κατηφορίζεις ομαλά μέσα από λιβάδια, στάνες, εγκαταλελειμμένα χωράφια και στη συνέχεια μέσα από ελατόδασος ανηφορίζεις για την Άσπρη Γκούρα. Στο σημείο αυτό, άφθονο νερό ξεπηδάει σε απότομη πλαγιά, μέσα σε έλατα, σχηματίζει χείμαρρο και καταλήγει πιο κάτω στον φυσικό καταρράκτη Σούδα. Το καλογραμμένο μονοπάτι ελίσσεται αρχικά στις όχθες ρηχής ρεματιάς με ιτιές και έλατα και αμέσως μετά μπαίνει σε χωράφια με καρυδιές και μηλιές. Φτάνοντας σε χαρακτηριστικό σημείο με εικονοστάσι αγναντεύεις τις άγριες κορφές των Τζουμέρκων και όλα τα βουνά της Νότιας Πίνδου, ενώ μπροστά σου ξεπηδάνε τα πρώτα σπίτια του μαγευτικού καταπράσινου χωριού, τα Θεοδώριανα.
Περιήγηση με ποδήλατο: Αυτή η διαδρομή, με αφετηρία το μαγευτικό όμορφο, Βουργαρέλι και προορισμό τη Μεσούντα, έχει ¨πυξίδα¨ τις αισθήσεις. Χρειάζεται καθαρή ματιά, ανάσες, μυρωδιές, ακούσματα, για ένα ταξίδι αυθεντικότητας στη φύση. Διαδρομή με ποδήλατο, από το Βουργαρέλι (760μ. υψομ.) μέχρι τη Μεσούντα συνολικής απόστασης 21χλμ. και άλλα τόσα για την επιστροφή. Από την Άρτα απαιτούνται 60χλμ. επιπλέον για το Βουργαρέλι.

Αγγίζοντας τον Αχελλώο: Οδική διαδρομή, με αφετηρία το Πέτα και προορισμό τον Μεσόπυργο (400μ. υψόμ.) και τον Αχελώο, συνολικής απόστασης 60χλμ. (από την Άρτα απαιτούνται 7χλμ. επιπλέον για το Πέτα). Η διαδρομή από το ιστορικό Πέτα μέχρι τον Μεσόπυργο, επιφυλάσσει προκλήσεις και μυστικές ομορφιές που χρειάζεται να τις ανακαλύψεις και να τις μοιραστείς μαζί της. Οι συνεχείς εναλλαγές στην όψη του τοπίου, της θέας και της φύσης γίνονται αισθητές ακόμα  και στους πιο απαιτητικούς περιηγητές. Σ' όλη τη διαδρομή, οι εποχές, οι μόνες δυνάμεις του χρόνου, έβαλαν απλόχερα πινελιές με χρώματα και μυρωδιές ανάμεσα στην ποικιλόμορφη και θαμνώδη βλάστηση, στα ρυάκια ή στους χειμάρρους, στα φαράγγια και τις χαράδρες, στις επιβλητικές βουνοκορφές ή στα ώριμα δάση. Ο δρόμος, στο μεγαλύτερο μέρος του φιδίσιος, πότε ανεβαίνει (μέχρι και τα 1000 μ. υψόμετρο, στη θέση Κρανιές)  και πότε κατεβαίνει, προσφέροντας εικόνες μαγευτικές.

Στο δρόμο των μνημείων και της υδροκίνησης: Οδική διαδρομή, με αφετηρία τις Μελάτες και προορισμό τα Άγναντα (660μ. υψόμ.) συνολικής απόστασης από 70 έως 90χλμ. ανάλογα με τη διάθεση για περιήγηση στους νερόμυλους. Από την Άρτα απαιτούνται επιπλέον 26χλμ. για Μελάτες. Σ΄ αυτή  τη διαδρομή θα γυρίσεις το ρολόι πίσω. θα ανιχνεύσεις την πολιτιστική φυσιογνωμία της Βυζαντινής και Μεταβυζαντινής εποχής στην ορεινή Άρτα αναζητώντας τους ¨μάρτυρες¨ της, τα μνημεία της, θα εντυπωσιαστείς με την αρχιτεκτονική στους ναούς και τα μοναστήρια, τις θαυμάσιες τοιχογραφίες , τις φορητές εικόνες και τα κειμήλια. Ταυτόχρονα θα γοητευτείς με την παραδοσιακή αρχιτεκτονική (κτίρια, γεφύρια, νερόμυλοι) και θα έλθεις σε επαφή με ένα μοναδικό περιβάλλον, τη φύση και το νερό, θα απομακρυνθείς από τον κύριο δρόμο και την άσφαλτο και θα χωθείς μέσα σε πλατάνια, θα πλησιάσεις ρεματιές και αρκετές φορές θα περπατήσεις. Θα γνωρίσεις ένα επάγγελμα που αν και χάνεται, ξαφνιάζει με την αταίριαστη ζωντάνια του, θα συζητήσεις με τους μυλωνάδες για εποχές που χάθηκαν, αλλά ακόμα μας καθορίζουν.

Αξιοθέατα

Το γεφύρι της Άρτας: Το θρυλικό γεφύρι της Άρτας, ορόσημο της πόλης πήρε την τελική του μορφή το 1612. Ωστόσο τα θεμέλια του γεφυριού δείχνουν ότι στη θέση αυτή υπήρχε γέφυρα ήδη από τους κλασσικούς ή ελληνιστικούς χρόνους. Η τελευταία προσθήκη έγινε στους χρόνους της Τουρκοκρατίας, όταν ανυψώθηκε το οδόστρωμα, οπότε το γεφύρι πήρε τη σημερινή του όψη.

Η Χρυσσοσπηλιώτισσα (Γούργιανα): Ο ναός πήρε τη σημερινή του μορφή το 1663, όταν πιθανόν ανακαινίσθηκε εκ βάθρων παλαιότερος ναός. Οι τοιχογραφίες και το ξυλόγλυπτο τέμπλο του χρονολογούνται το 1801.

Η Μεγαλόχαρη: Πρέπει να κτίστηκε στα μέσα του 17ου αιώνα, στη θέση άλλου παλαιότερου ναού. Από το ναό πήρε το όνομά του και το ομώνυμο χωριό.

Μονή του Σέλτσου (Πηγές): Απ' τα κτίσματα του παλαιού μοναστηριού σώζετε ακέραιος μόνο ο ναός και γύρω του ερειπωμένα κελιά. Ο ναός ιδρύθηκε το 1697, οπότε έγιναν και οι τοιχογραφίες και το τέμπλο, και είναι αφιερωμένος στην Κοίμηση της Θεοτόκου. Μεγάλη είναι και η ιστορική σημασία της Μονής, καθώς το 1804 κλείστηκαν εκεί πάνω από χίλιοι Σουλιώτες για να γλιτώσουν από τους τουρκαλβανούς του Αλή Πασά. Μετά από τετράμηνη πολιορκία κυριεύτηκε το μοναστήρι, σώθηκαν μόνο πενήντα Σουλιώτες, τα δε γυναικόπαιδα, για να μη πέσουν στα χέρια των Τούρκων, γκρεμίστηκαν σε βάραθρο 300 μέτρων.

Ο Άγιος Γεώργιος (Βουργαρέλι): Το μοναστήρι ιδρύθηκε στις αρχές του 18ου Αιώνα και σήμερα σώζεται σε άριστη κατάσταση, ο δε ναός είναι κατάγραφος από τοιχογραφίες του 1714. Εδώ ύψωσαν τη σημαία της επανάστασης του 1821 οι οπλαρχηγοί των Τζουμέρκων και των Ραδοβυζίων.

Η Παναγία της Ροδιάς (Βίγλα): Βρίσκεται στις όχθες της ομώνυμης λιμνοθάλασσας, κοντά στο χωριό Βίγλα. Ο αρχικός ναός κατεδαφίστηκε το 1860 και χτίστηκε ο σημερινός. Τιμάται στην Κοίμηση της Θεοτόκου. Έχει εντυπωσιακές τοιχογραφίες.

Το μοναστήρι της κοιμήσεως της Θεοτόκου (Σκουληκαρια): Πρόκειται για ένα ερειπωμένο μοναστήρι του οποίου ο ναός σώζεται ακέραιος. Το αρχικό μοναστήρι καταστράφηκε το 1854 από τους Τούρκους και οικοδομήθηκε ξανά το 1867. Εκείνο που έκανε ξακουστό το μοναστήρι είναι ότι σ΄ αυτό γεννήθηκε ένας από τους ενδοξότερους ήρωες της επανάστασης του 1821, ο Γεώργιος Καραϊσκάκης.

Τείχος Αμβρακίας: Την Αμβρακία περιέλαβε ισχυρός οχυρωματικός περίβολος εξαιρετικά επιμελημένης κατασκευής. Τμήματά του είναι σήμερα ορατά στο ΒΑ άκρο του λόφου της Μητρόπολης και του βυζαντινού κάστρου, κοντά στην εκκλησία του Αγίου Μάρκου, στους Αγίους Θεοδώρους και στην Μονή Φανερωμένης.

Όρραον: Στο λόφο Καστρί μεταξύ Αμμότοπου και Γυμνότοπου βρίσκεται περιτειχισμένος οικισμός που ταυτίστηκε με το αρχαίο Όρραον. Εντυπωσιακή και σπάνια είναι η διατήρηση των σπιτιών του Ορράου, που ενίοτε σώζονται και οι τοίχοι του άνω ορόφου.

Ναός του Απόλλωνα: Βρίσκεται στο κέντρο της σύγχρονης πόλης Αρτας. Πρόκειται για περίπτερο ναό δωρικού ρυθμού, με πρόναο και επιμήκη σηκό, διαστάσεων 20,75Χ44 μ. Στο βάθος του σηκού υπάρχει η θεμελίωση του βάθρου για το άγαλμα ή το σύμβολο της λατρευόμενης θεότητας. Ο ναός σώζεται ως την ευθυντηρία, αφού ήδη από τους πρώιμους χριστιανικούς χρόνους χρησίμευε ως λατομείο.

Μικρό Θέατρο Αμβρακίας: Βρίσκεται στο κέντρο της αρχαίας Αμβρακίας. Το θέατρο δεν στηρίζεται σε φυσικό ύψωμα αλλά σε επιχωματωμένο πρανές. Έχουν αποκαλυφθεί η ορχήστρα, μέρος του κοίλου και των παρόδων καθώς και το δυτικό τμήμα του στυλοβάτη του προσκηνίου. Το κοίλο διαιρείται σε τρεις κερκίδες και είχε λίθινα εδώλια. Η ορχήστρα είναι τέλειος κύκλος διαμέτρου 6,70 μ. Το θέατρο χρονολογείται στα τέλη 4ου π.Χ. αρχές 3ου π.Χ. αι.

Νοτιοδυτικό Νεκροταφείο Αμβρακίας: Κατά μήκος της οδού Κομμένου εκτείνεται το νοτιοδυτικό νεκροταφείο της Αμβρακίας, το οποίο διέσχιζε μνημειώδης λεωφόρος με επιμελημένους ταφικούς περιβόλους εκατέρωθέν της. Ο σημαντικότερος από αυτούς έφερε στο ανώτερο τμήμα του επιγραφή και αποτελούσε δημόσιο καινοτάφιο.

Το Κάστρο: Χτισμένο από τον Μιχαήλ Β΄, Δεσπότης της Ηπείρου, στα μέσα του 13ου αιώνα, το κάστρο της Άρτας που διατηρείται σε άριστη κατάσταση, αποτελεί αντιπροσωπευτικό δείγμα της κοσμικής αρχιτεκτονικής των βυζαντινών χρόνων και ένα από τα σημαντικότερα αξιοθέατα της περιοχής.

Η παρηγορήτρια: Κτίστηκε το 1285-89 από το Νικηφόρο Α΄ Κομνηνό Δούκα και τη γυναίκα του Άννα Παλαιολογίνα Κατακουζηνή. Από την μεγάλη σταυροπηγιακή μονή σώζονται σήμερα ο ναός, η Τράπεζα και 16 κελιά. Ο ναός εντυπωσιάζει με τις εξωτερικές και εσωτερικές αρχιτεκτονικές καινοτομίες του, ενώ μοναδικός στην εκκλησιαστική αρχιτεκτονική είναι ο τρόπος στήριξης του κεντρικού τρούλου.

Αγία Θεοδώρα: Ο ναός της πολιούχου της Άρτας και ένας πυλώνας είναι τα μόνα σωσμένα τμήματα μονής που ιδρύθηκε το 13ο αιώνα από τη βασίλισσα του Δεσποτάτου Θεοδώρα προς τιμήν του Αγίου Γεωργίου και λειτούργησε ως γυναικείο μοναστήρι. Μετά το θάνατο του συζύγου της η Θεοδώρα μόνασε στη μονή, τάφηκε εκεί και ο ναός τιμάται στο όνομά της.

Άγιος Βασίλειος: Ναός του 13ου αιώνα με πλουσιότατο κεραμοπλαστικό διάκοσμο και δύο πήλινες εφυαλωμένες εικόνες εντοιχισμένες στην ανατολική του πλευρά. Στον περίβολο του ναού λειτούργησε από το 1662 έως το 1821 ανώτερη ελληνική σχολή με την ονομασία Σχολή Μανωλάκη, από τον ιδρυτή της Φίλιππο Μανωλάκη.

Μονή Κάτω Παναγίας: Στο δρόμο προς το Γλυκόριζο, η μονή κτίστηκε το 13ο αιώνα (1250-1260) από το Δεσπότη της Ηπείρου Μιχαήλ Β΄ Δούκα. Σήμερα το μοναστήρι κρατιέται ζωντανό χάρη στη συνεχή φροντίδα των γυναικών μοναχών που μένουν εκεί.

Άγιος Βασίλειος της Γέφυρας: Χρονολογείται στο 900 περίπου και βρίσκεται ένα χιλιόμετρο ΒΔ της γέφυρας, στην περιοχή που παλιά λέγονταν Τοπ Αλτί.

Παναγία η Βλαχέρνα: Ιδρύθηκε στο τέλος του 11ου αιώνα ως τρίκλιτη θολωτή βασιλική και μετασκευάστηκε σε τρουλλαίο στα μέσα του 13ου αιώνα από τον Μιχαήλ Β΄ Δούκα Κομνηνό. Πήρε το όνομά της από την Παναγία των Βλαχερνών στην Κωνσταντινούπολη.

Παναγία Μπρυώνη (Νεοχωράκι): Ο ναός ιδρύθηκε το 1238, πυρπολήθηκε το 1821 και ανακαινίστηκε το 1870. Τιμάται στην μνήμη της Κοιμήσεως της Θεοτόκου.

Άγιος Δημήτριος Κατσούρη (Πλησιοί): Το αρχαιότερο μνημείο της βυζαντινής Άρτας, χτίστηκε στο β΄ μισό του 9ου ή στο 10ο αιώνα . Χτίστηκε στο τέλος του 13ου αιώνα και σήμερα σώζεται σχεδόν άθικτος.

Κόκκινη εκκλησία (Βουλγαρέλι): Δεν υπάρχουν ίχνη του παλαιού μοναστηριού αλλά παραμένει άθικτος ο ναός. Χτίστηκε το 1281, επί Νικηφόρου Α΄, και ονομάζεται έτσι εξαιτίας της πληθώρας των πλίνθων που χρησιμοποιήθηκαν στην κατασκευή του.

Η Παναγία της Κορωνησίας (Κωρονησία): Πρόκειται για έναν από τους παλαιότερους ναούς της βυζαντινής Άρτας και χρονολογείται γύρω στο 10ο αιώνα . Κατά καιρούς γνώρισε πολλές μετασκευές.

Η Παντάνασσα: Τα ερείπιά της βρίσκονται στο βόρειο άκρο του νομού κοντά στην Φιλιππιάδα. Ιδρύθηκε στα μέσα του 13ου αιώνα από τον Μιχαήλ Β΄.

Μουσεία

Μουσείο Κλασσικών Αρχαιοτήτων: Στην Αρχαιολογική Συλλογή, η οποία στεγάζεται στην τράπεζα (εστιατόριο) της άλλοτε μονής της Παρηγορήτισσας, παρουσιάζονται ευρήματα που προέρχονται κυρίως από ρις ανασκαφές της Άρτας καθώς και από την ευρύτερη περιοχή του νομού.

Ιστορικό Μουσείο Σκουφά: Το Ιστορικό Μουσείο του συλλόγου Σκουφά έχει θέμα του την ιστορία της Άρτας από την αρχαιότητα έως την σύγχρονη εποχή και έχει οργανωθεί με βάση τις σύγχρονες αντιλήψεις της επιστήμης της μουσειολογίας, σύμφωνα με τις οποίες τα μουσεία είναι ζωντανοί χώροι παιδείας.

Λαογραφικό Μουσείο Σκουφά: Το λαογραφικό μουσείο «Σκουφάς» έχει σκοπό να παρουσιάσει την τοπική λαϊκή παράδοση στην πνευματική και οικονομικοτεχνική διάστασή της.

Ιδιωτική Συλλογή Λαογραφικού Υλικού Π. Καραλή: Η πρώτη προσπάθεια δημιουργίας του Λαογραφικού Μουσείου ξεκίνησε στις αρχές της δεκαετίας το '70 από τον Παντελή Χρ. Καραλή και το αποτέλεσμα της είναι η λειτουργία της μόνιμης έκθεσης στη Κυψέλη (Χώσεψη) Άρτας.

Κέντρο Πληροφόρησης Σαλαώρας: Το κέντρο αυτό προσφέρει μια περιεκτική εισαγωγή στη γεωμορφολογία, τα φυτά, τα ζώα και τα κυριότερα μνημεία του Αμβρακικού. Ακόμα, παρουσιάζει τον αργυροπελεκάνο, ένα από τα μεγαλύτερα και πιο σπάνια στην Ευρώπη πουλιά.


 

Τρίτη, 05 Οκτώβριος 2010 22:23

Ροδόπη

Ωραίος τόπος, γεμάτος μύθους, ιστορία και παραδόσεις όπως και κάθε μέρος της Ελλάδας. Μόνο που εδώ δεν υπάρχουν κορυφαίες εικόνες. Όλα συναιρούνται στους αργούς ρυθμούς του άφθαρτου τοπίου: η επιβλητική οροσειρά µε τους βιότοπους της πεδιάδας, ο αρχαίος Θράκας Ιππέας µε το βυζαντινό Άη Γιώργη, το βουνίσιο μονοπάτι µε την ταχύτατη Εγνατία οδό, η Ανατολή µε τη Δύση, ο Φιλόξενος ταβερνιάρης στην παραλία µε τον Φυσιολάτρη από τη βόρεια Ευρώπη που παρατηρεί κάθε χρόνο τη μετανάστευση της χουλιαροµύτας. Με αυτή την ήπια δύναμη η Ροδόπη συμπεριφέρεται και προς τους ανθρώπους µε διαφορετικές γλώσσες και θρησκευτικές παραδόσεις -τους καλοδέχεται και τους φιλοξενεί.
 
Απλός, καθημερινός, ανθρώπινος, ο περίπατος στην Κομοτηνή, την καρδιά της Ροδόπης, µας Φέρνει από το Παλιό Ρολόι και το Γενί Τζαµί στα τενεκετζίδικα και από κει στα παλιά αρχοντικά: την Τσανάκλειο -την παλιά Πρυτανεία του Πανεπιστημίου της Θράκης- τη Λέσχη Κοµοτηναίων, τη Δημοτική Βιβλιοθήκη. Στεκόμαστε σε δύο εντυπωσιακά αρχιτεκτονήµατα θρησκευτικής λατρείας, το Μητροπολιτικό Ναό της Κοιμήσεως της Θεοτόκου µε το ξυλόγλυπτο τέμπλο και τη Φορητή εικόνα της Παναγιάς της Οδηγήτριας, εξαίρετο έργο τέχνης του 16ου-17ου αιώνα και το όμορφο τέμενος Εσκί Τζαμί, που κτίστηκε το 1608.
 
Ξαναγυρίζουμε στην αγορά, στην πλατεία Ηφαίστου: παλαιοπωλεία, χρυσοχοεία, ψιλικά, μαγαζιά µε καβουρμάδες, παστουρμά, σουτζούκ λουκούμ, ταχίνι και αρωματικά χαρμάνια καφέ, κοντά στα παραδοσιακά στραγαλατζίδικα µε τους κτιστούς Φούρνους που κάνουν το πιο νόστιμο στραγάλι της χώρας. Εδώ μαζεύονται όλοι, ντόπιοι και επισκέπτες, στο πιο αυθεντικό και ανυπόκριτο αµάλγαµα Ανατολής και Δύσης.
 
Πολύμορφος και ζωντανός, ο κόσμος της Ροδόπης δεν εξαντλεί την ταυτότητά του στον αρχαιολογικό και το λαογραφικό του πλούτο ή την όμορφη Φύση της περιοχής. Εδώ, οι ντόπιοι, οι Φοιτητές του Δηµοκρίτειου Πανεπιστημίου και οι επισκέπτες γίνονται ένα, διασκεδάζουν χωρίς την προσποίηση της μεγαλούπολης, απολαμβάνουν την παρέα, τις γεύσεις, τη μουσική, απολαμβάνουν τη ζωή. Πρωινή και νυχτερινή! Η Κομοτηνή φημίζεται γι' αυτό. Μπαράκια, ταβέρνες, ξενυχτάδικα ­ρεμπέτικα, έντεχνα, ελληνικά, λαϊκά- γίνονται πόλος έλξης όλης της Θράκης. Όλες οι ηλικίες. Όλες οι προτιμήσεις.
 
Ποικίλος και απολαυστικός, αυτός ο τόπος συγκεντρώνει και συνδυάζει συνταγές και γεύσεις από τη θρακιώτικη, την ποντιακή, την τούρκικη, τη σαρακατσάνικη, την αρμένικη μαγειρική παράδοση αλλά και από τις κουζίνες της Καππαδοκίας και της Ανατολικής Ρωμυλίας. Δικαίως η Κομοτηνή ανακηρύχθηκε από τους Υπουργούς Τουρισμού των Βαλκανικών Χωρών, Γαστρονομικό Κέντρο των Βαλκανίων.
 
Σημειώστε μερικά από αυτά που δεν πρέπει να ξεχάσετε να δοκιμάσετε ή να προμηθευτείτε για το σπίτι: σουτζούκ λουκούμ, μπακλαβά, σιροπιαστά γλυκά, μαλεµπί, σάµαλι, χαλβά μαρωνίτικο, ταχίνια, πετιμέζια, τυρόπιτες. σπανακόπιτες, ρυζόπιτες. γαλατόπιτες, κολοκυθόπιτες, σουσαμόπιτες, στριφτόπιτες γλυκές ή µε τυρί, μπουγάτσες, σπιτικά ζυμαρικά, τραχανά, χυλοπίτες, στραγάλια πιπεράτα, αλμυρά, γλυκά ή καραµελωµένα, ξηρούς καρπούς, τραγανά κεράσια. φρεσκοκαβουρδισµένο αρωματικό καφέ, ισµαρικό οίνο, ούζο, τσίπουρο, κεµπάπ, λουκάνικα, καβουρμά, "μπάμπω", σαρμά, καυτερή, γεμιστό αρνί. κοτόπουλο µε λάχανο τουρσί, Φασόλια µε λάχανο, πιλάφι, τας κεµπάµπ, πατατόπιτα, πρασόπιτα, πιροσκί, χαψία, θρακιώτικο μουσακά, σουτζουκάκια, ντολµαδάκια γιαλαντζί, όστρακα, γάµπαρι, βάτο αχνιστό ή τηγανητό, βουνίσια χόρτα, ντόπια Φέτα. Πανδαισία!
 
Πανέμορφος, επιβλητικός, απρόσμενα πολύμορφος και, το κυριότερο, ανέγγιχτος, σχεδόν παρθενικός, ο τόπος εδώ είναι µία πρόκληση για τον επισκέπτη καθώς μεταμορφώνεται αέναα όλες τις εποχές του χρόνου, όλες τις ώρες της ημέρας. Βουνά, δάση, απέραντοι κάμποι, πλούσια βλάστηση, λίμνες, υγροβιότοποι, ποτάμια, θάλασσες µε εξαιρετικές παραλίες, μυθικά σπήλαια. Εύφορη, πλούσια, συχνά μεγαλόπρεπη γη. Όσο και αν τη γνωρίσει κανείς, όσο και αν έχει θαυμάσει τη σπάνια ομορφιά της, η Ροδόπη δίνει πάντα την αίσθηση του ανεξερεύνητο υ, την αίσθηση ότι υπάρχει πάντα κάτι σημαντικό που δεν έχει ακόμα ανακαλυφθεί.
 
Με αφετηρία την Κομοτηνή, η μεγαλύτερη απόσταση εντός του νομού δεν υπερβαίνει τη µία ώρα. Ενημερωθείτε για τα σπάνια είδη πουλιών που θα παρατηρήσετε στους υδροβιότοπους της περιοχής. Τολμήστε συναρπαστικούς ορειβατικούς περιπάτους ή mountain bike. Κατασκηνώστε στο Φανάρι, σε ένα από τα καλύτερα κάμπινγκ των Βαλκανίων. Περιηγηθείτε. Αποτυπώστε υπέροχες εικόνες. Συγκεντρώστε ακόμη πιο υπέροχες αναμνήσεις.
 
Με θέα στο θρακικό πέλαγος, η γραφική Μαρώνεια, όπως και το ψαρολίμανο του Φαναρίου, οι παραλίες της Αρωγής και της Μέσης, του Προφήτη Ηλία, της Αλκυόνας, του Πλατανίτη ή η χερσόνησος της Μολυβωτής, είναι η μια άλλη, γοητευτική πλευρά της Ροδόπης. Η Μαρώνεια ξεχωρίζει για τη μακραίωνη ιστορία της και την αρχοντική της φυσιoγvωµία. Τα πατητήρια της ομηρικής εποχής, το αρχαίο θέατρο και το ιερό του Διονύσου, στο οποίο βρέθηκε πήλινο προσωπείο του θεού από το 40 αιώνα π.χ., το ψηφιδωτό δάπεδο σε σπίτι του 30υ αιώνα π.χ., το τείχος και το μνημειώδες πρόπυλο της ρωμαϊκής εποχής, η παλαιοχριστιανική βασιλική του 60υ αιώνα µ.χ., ο πύργος της βυζαντινής οχύρωσης και ο επισκοπικός ναός του Ι Ι ου -12ου αιώνα είναι δείγματα της αδιάκοπης παρουσίας υψηλού επιπέδου πολιτισμού στην περιοχή. Το βλέπει κανείς και σήμερα, καθώς ξεκουράζεται κάτω από τα αιωνόβια πλατάνια της πλατείας του χωριού, ατενίζοντας τη θάλασσα ανάμεσα σε αμπέλια και ελαιόδεντρα. Η Μαρώνεια συνεχίζει να είναι ένας αξιόλογος και κοµψός τουριστικός σταθμός της σύγχρονης πλέον Eγvατίας οδού.
 
Μοναδικές παραλίες, θάλασσες καθαρές, ακτές τόσο διαφορετικές που σου δίνουν την αίσθηση ότι ταξιδεύεις σε διαφορετικούς τόπους: από το σύµπλεγµα λιμνών και λιμνοθαλασσών της Βιστονίδας µε το Φανάρι και την απέραντη αµµουδερή παραλία του µέχρι την κάτασπρη μικρή παραλία στις Καγκέλες. Λιγότερο ή περισσότερο αξιοποιημένες τουριστικά, όλες οι παραλίες της Ροδόπης -Μέσης, Αρωγής, Φαναριού, Προφήτη Ηλία, Αλκυώνας, Πλατανίτη, Μαρµαρίτσας, Σύναξης, Πετρωτών- ανταµοίβουν τον επισκέπτη τους µε τις γαλάζιες σημαίες τους, την απρόσμενη ομορφιά τους και την ποικιλία των θαλάσσιων σπορ που προσφέρουν. Κολυμπήστε, σερφάρετε, κάντε ψαροντούφεκο, ξεκουραστείτε στις οργανωμένες πλαζ και τα κάμπινγκ. Απολαύστε τις.
 
Ορεινές διαδρομές, που ξεκινούν μόλις έξω από την πόλη της Κομοτηνής, στο περιαστικό δάσος της Νυμφαίας και, ψηλότερα, στο καταφύγιο "Χαράλαμπος Δήμου" στα 1050 µ. υψόμετρο. Το ευρωπαϊκό ορειβατικό μονοπάτι Ε6 διασχίζει τις κατάφυτες πλαγιές της Ροδόπης, τις ρεματιές και τα δάση από Φλαμουριές, Φτελιές, Φουντουκιές, καρυδιές, κέδρους και ένα πλήθος από αρωματικά Φυτά. Πάνω απ' τη Μαρώνεια, κάντε ορειβασία στον Ίσµαρο, ανακαλύψτε την αφοπλιστική ομορφιά του, τα Αρχαία Πατητήρια και τη Μεγαλιθική Πύλη. Αναζητήστε το υπό αξιοποίηση Σπήλαιο της Μαρώνειας, ένα μυσταγωγικό χώρο µε συµπλέγµατα σταλαγμιτών και σταλακτιτών σε στοές συνολικού μήκους 2 χλµ. Προς τον Ίασµο, ο ταξιδιώτης συναντά θεαματικούς, κατακόρυφους, βραχώδεις σχηµατισµούς - τα "Θρακικά Μετέωρα" και αγέλες άγριων αλόγων πριν Φτάσει στην τρίτοξη πέτρινη γέφυρα κοντά στον Πολύανθο. Ανατολικότερα, στα δάση της Νέας Σάντας και, προς το Βορρά, στα παραδοσιακά ορεινά χωριά, η Ροδόπη συνεχίζει να υπερέχει.
 
Ίχνη μιας πανάρχαιας ιστορίας, που επιβιώνουν παντού στη Ροδόπη, από το Παπίκιο όρος και το δάσος της Νυμφαίας και από την Αναστασιούπολη ως τη Μαρώνεια, µας θυμίζουν τους πολιτισμούς που χάρισαν στην περιοχή αίγλη και ευμάρεια. Εδώ ήταν ο αγαπημένος τόπος του Ορφέα. Εδώ δεσπόζει το Αρχαίο Θέατρο της Μαρώνειας, το Ιερό του Διονύσου, η Ρωμαϊκή Πύλη προς τιμήν του αυτοκράτορα Αδριανού (124-125 µΧ). Εδώ βρέθηκαν οι βυζαντινές οχυρώσεις κοντά στην Εγνατία οδό, το βυζαντινό κάστρο της Γρατινής - έδρας του γιου του αυτοκράτορα Κατακουζηνού ΣΤ’, η μεσαιωνική τοξωτή γέφυρα του Πολύανθου και ο Τάφος των Συμβόλων.
 
Στο αρχαιολογικό Μουσείο υπάρχουν εκθέματα που χρονολογούνται από 4.000 χρόνια π.Χ., μέχρι τους Ρωμαϊκούς χρόνους. Μεταξύ τους ξεχωρίζει η χρυσή προτομή του Μάρκου Αυρήλιου και η πήλινη µμάσκα του θεού Διόνυσου. Στο Βυζαντινό Μουσείο, στο ίδρυμα Παπανικολάου, υπάρχει µία σπάνια βυζαντινή συλλογή, από τις καλύτερες στην Ελλάδα.
 
Παραδόσεις και Γιορτές, γεύσεις και μουσικές, χαρές και πανηγύρια: η Μπάμπω ή η μέρα της μαμής γιορτάζεται στις 7 Ιανουαρίου στην Ξυλαγανή, στον Ίµερο, στους Προσκυνητές, στο Φανάρι - του Αγίου Τ ρύΦωνα, του προστάτη των αµπελιών κάθε Ι η Φεβρουαρίου στην Αίγειρο - το Evτερλέζ
την άνοιξη - το καρναβάλι στις Σάπες - τα lσvάφια την Καθαρά Δευτέρα στην Ξυλαγανή - οι Αυγοµαχίες το Πάσχα στο Θρυλόριο - η Πιπερούγκα τον Ιούλιο στη Νέα Αδριανή - η Γιορτή της Πυράς κάθε lούλιο στη Μαρώνεια - τα Πανηγύρια και οι Αγώνες Πάλης στο Ύψωμα Χίλια κάθε Αύγουστο - τα Μωµογέρια το Δεκέμβρη - η γιορτή του κερασιού στο Σώστη - το πανηγύρι της Αγίας Μαρίνας στο Θρυλόριο - η εβδομάδα του Προφήτη Ηλία στον Ίασµο - το πανηγύρι της σύναξης των απανταχού Ξυγαλανιωτών το δεκαπενταύγουστο - η γιορτή της σαρδέλας τον Αύγουστο στο Φανάρι. Και µμουσεία: το Λαογραφικό Μουσείο, το Ιµαρέτ-Εκκλησιαστικό Μουσείο, το Λαογραφικό Μουσείο Καρυδιάς, το Λαογραφικό Μουσείο Ξυγαλανής, το Μουσείο Καλαθοπλεκτικής, το Θρακικό Μουσείο Παιδείας, το Στρατιωτικό Μουσείο Νυμφαίας.
 
Aπρόσμενος, ωραίος τόπος, απλός, καθημερινός, ανθρώπινος, πολύμορφος και ζωντανός, ποικίλος και απολαυστικός, πανέμορφος, επιβλητικός, µε θέα στο θρακικό πέλαγος, μοναδικές παραλίες, ορεινές διαδρομές, ίχνη μιας πανάρχαιας ιστορίας, παραδόσεις και Γιορτές, αυτή είναι η Ροδόπη.


 

Κυριακή, 05 Σεπτέμβριος 2010 23:18

Ικαρία

Η Ικαρία ανήκει στο σύμπλεγμα των Ανατολικών νησιών του Αιγαίου πελάγους. Βρίσκεται δυτικά της Σάμου. Το πρώτο της όνομα Δολίχη, αλλά η ελληνική μυθολογία τη συνέδεσε με τον πρώτο άνθρωπο που κατάφερε να πετάξει, τον Ίκαρο, για να θυμίζει την πτώση του. Το κλίμα της Ικαρίας ή Νικαριάς, όπως τη λένε οι ντόπιοι, είναι θαυμάσιο, ενώ παρουσιάζει εντυπωσιακή εναλλαγή τοπίων. Στα νότια απότομοι γυμνοί βράχοι, στο εσωτερικό γαλήνη που προκαλεί ρέμβη και στα βόρεια πανέμορφες ακρογιαλιές.

Ιαματικός τουρισμός
Οι ιαματικές πηγές της Ικαρίας είναι παγκόσμια γνωστές. Οι πηγές της χαρακτηρίζονται σαν ανερχόμενες ρηξιγενείς αλιπηγές και κατατάσσονται μεταξύ των ισχυρότερων ραδιούχων πηγών του κόσμου. Τα λουτρά της Ικαρίας και οι θεραπευτικές τους ιδιότητες είναι γνωστά από την αρχαιότητα. Όπως μαρτυρούν οι πηγές, τα ευρήματα και τα τοπωνύμια, οργανωμένες εγκαταστάσεις για λουόμενους λειτουργούσαν στις αρχαίες Θέρμες τουλάχιστον από το 400 π.Χ.
 
Οι θερμοπηγές της Ικαρίας είναι 9 και αναβλύζουν σε διάφορα σημεία των ακτών του νησιού. Από αυτές οι πηγές Θερμό και Χλιό - Θερμό βρίσκονται δυτικά του Αγίου Κηρύκου και σε απόσταση 2.500 μ. και 1.800 μ. αντίστοιχα, στην περιοχή Λευκάδας. Η πηγή Μουσταφά - Λίτζα βρίσκεται σε μικρή απόσταση ανατολικά του Επαρχείου μέσα στην πόλη του Αγ. Κηρύκου. Πέντε πηγές του Σπηλαίου, του Παμφίλη, του Κράτσα, της Αρτέμιδος και του Απόλλωνος βρίσκονται στην περιοχή των Θερμών. Στην Β.Α. ακτή του νησιού βρίσκεται η πηγή της Αγίας Κυριακής. Στην περιοχή του Ξυλοσύρτη αναβλύζει μια άλλη πηγή 10μ. από την θάλασσα με την ονομασία "Αθάνατο νερό". Το νερό της πηγής αυτής είναι διουρητικό και βοηθάει στην αποβολή λίθων και άμμου από τα νεφρά και την κύστη.
 
 
Παραλίες
Οι παραλίες της Ικαρίας παρουσιάζουν πολύ μεγάλη ποικιλία. Από τις πιο απομακρυσμένες αμμώδεις παραλίες, μέχρι τις πιο κοσμοπολίτικες που περιλαμβάνουν όλη την απαραίτητη υποδομή. Το Ικαριώτικο Πέλαγος θεωρείται ένα από τα πιο καθαρά στον κόσμο. Το χρώμα και η κρυστάλλινη διαύγεια του νερού είναι ασύγκριτη. Οι δημοφιλέστερες αμμώδεις παραλίες της Ικαρίας βρίσκονται στην βόρεια πλευρά του νησιού. Αλλά και στη νότια πλευρά υπάρχουν πολλές -λιγότερο ή περισσότερο- εύκολα προσβάσιμες παραλίες με άμμο και βότσαλο.
Άγιος Κήρυκος: Τα νερά στην παραλία του Αγίου Κηρύκου είναι σχεδόν πάντα ήρεμα παρά τα μελτέμια που φυσάνε στην περιοχή. Η θάλασσα είναι διάφανη ακόμη και πολύ μεγάλο βάθος.
Αγία Παρασκευή: Ερημική παραλία της βόρειας πλευράς. Προσβάσιμη από χωματόδρομο και μετά μονοπάτι.
Ακρωτήρι Άγιος Φωκάς: Ερημική παραλία της βόρειας πλευράς. Προσβάσιμη από χωματόδρομο και μετά μονοπάτι.
Αρμενιστής: Ο Αρμενιστής είναι μια μικρή αμμώδης παραλία με μια πιάτσα με μαγαζάκια. Εκεί περνούν πολλές ώρες της ημέρας τους οι παραθεριστές μιας και εξυπηρετούνται πολλές ανάγκες τους.
Γιαλισκάρι: Η παραλία του Γιαλισκαρίου περιβάλλεται από έναν πευκόφυτο λόφο και τα τρεχούμενα κρυστάλλινα νερά του εκβάλλουν στην θάλασσα.
Δαιμονόπετρα: 'Aμμος ανάμεσα σε βραχώδεις σχηματισμούς και ξέρες. Ενδιαφέρων βυθός.
Θέρμα: Η παραλία των Θέρμων, το κέντρο των ιαματικών λουτρών της Ικαρίας, είναι εύκολα προσβάσιμη για ηλικιωμένους και οικογένειες. Η παραλία είναι αμμώδης και τοποθετημένη σε έναν προστατευμένο όρμο. Πίσω από την παραλία υπάρχουν διάφορα καφενεία και εστιατόρια. Η πηγή «Λουμάκια» από την οποία απορρέουν τα ζεστά ιαματικά νερά δημιουργώντας μικρές λίμνες, βρίσκεται 10 λεπτά με τα πόδια από την παραλία.
Κάμπος: Στο χωριό Κάμπος, η αρχαία Οινόη, η παραλία Κάμπος είναι μια μακριά και απόμερη αμμώδης παραλία. Καλαμιές και άλλα φυτά μεγαλώνουν δεξιά μέχρι, που φτάνουν στην εκβολή του ποταμού. Στην παραλία υπάρχει ένα μικρό snack-bar και από πάνω ακριβός ένα παραλιακό νυκτερινό club.
Λιβάδι: Στη βόρεια πλευρά της Ικαρίας στην περιοχή του θέρετρου Αρμενιστής, βρίσκεται η παραλία Λιβάδι με καθαρή χρυσή άμμο. Ο ποταμός, που δημιουργεί σε εκείνο το σημείο μια λιμνοθάλασσα, μαζί με την καταπράσινη βλάστηση ολοκληρώνει την αρμονία της περιοχής. Στην παραλία υπάρχουν ομπρέλες και καρέκλες για τη μίσθωση, καθώς επίσης ένα μπαρ. Της περισσότερες ημέρες το surf είναι δυνατό.
Μεσαχτή: Η πιο «κοσμική» παραλία του νησιού, τόπος συνάντησης τουριστών και ντόπιων, κυρίως της νεολαίας.
Νας: 6 χλμ. δυτικά του Αρμενιστή βρίσκεται η παραλία του Να σε μια περιοχή που φαίνεται σαν να έχει σταματήσει ο χρόνος. Είναι τοποθετημένη στην ένωση του ποταμού Χάλαρη και του Αιγαίου, όπου βρισκόταν ένας από τους πρώτους οικισμούς της Ικαρίας. Η παραλία είναι ανοικτή στους γυμνιστές και τους μη-γυμνιστές. Στον απότομο βράχο πάνω από την παραλία υπάρχουν αρκετές ταβέρνες και ενοικιαζόμενα δωμάτια με εκπληκτική θέα στο πέλαγος και στο υπέροχο ηλιοβασίλεμα.
Τσουκαλά: Η παραλία του Τσουκαλά λόγω της εύκολης πρόσβασης, αλλά κυρίως λόγω των πολλών κέντρων διασκέδασης και παραλιακών μπαρ προτιμάται από τους νέους κάθε ηλικίας.
Φανάρι (Φάρος): Προφυλαγμένη παραλία όταν φυσούν μελτέμια. Απλώνεται σε μεγάλη έκταση.
 
Δείτε επίσης τις Κεραμέ, Κοτσαμπί, Λευκάδα, Ξυλοσύρτης, Όρμος Νύμφη, Παρθένι, Φύτεμα
 
Μουσεία
Λαογραφικό Μουσείο Αγίου Πολυκάρπου: To Λαογραφικό Μουσείο Αγίου Πολυκάρπου διαθέτει αξιόλογα λαογραφικά εκθέματα.
Λαογραφικό Μουσείο Βρακάδων: Το μουσείο βρίσκεται στο ομώνυμο γραφικό χωριό. Στο μουσείο εκτίθενται αντικείμενα σχετικά με την ιστορία και τους ανθρώπους του τόπου. Αξιοσημείωτα είναι τα έγγραφα και απομνημονεύματα της ελεύθερης πολιτείας της Ικαρίας. Το μουσείο έχει μια αξιοπρόσεκτη συλλογή παραδοσιακών και ιστορικών εκθεμάτων συμπεριλαμβανομένου μεταξύ άλλων πήλινα και ξύλινα αντικείμενα που χρησιμοποιούνταν από τα νοικοκυριά, τους μελισσοκόμους και τους αγρότες. Εκκλησιαστικά λείψανα από τον Προφήτη Ηλία στο χωριό Βρακάδες και το μοναστήρι της Ευαγγελίστριας Μαυριάνου, βιβλία από Ικαριώτες συγγραφείς, ικαριώτικα έγγραφα άνω των 500 ετών και εκθέματα από τον αγώνα των κατοίκων για την απελευθέρωση και από το ελεύθερο έθνος της Ικαρίας, είναι μερικά από τα σημαντικότερα εκθέματα που μπορεί να θαυμάσει κάθε επισκέπτης.
Λαογραφικό Μουσείο Περδικίου: To Λαογραφικό Μουσείο Περδικίου διαθέτει πλούσια εκθέματα λαϊκής τέχνης. Το χωριό Περδίκι βρίσκεται 13 χλμ. από τον Αγ. Κήρυκο. Το Μουσείο έχει πάνω από 400 εκθέματα από την καθημερινή ζωή των κατοίκων στο νησί χρονολογούμενα από τον 17ο αιώνα μ.Χ.
Μουσείο Αγίου Κηρύκου: Στο μουσείο αυτό υπάρχουν πολλά αρχαία ευρήματα, αγγεία, στήλες, λίθινα και χάλκινα εργαλεία, αμφορείς που βρέθηκαν στο βυθό της θάλασσας, βάθρα κτλ.
Μουσείο Κάμπου Ευδήλου: Στο μουσείο αυτό βρίσκονται άφθονα ευρήματα της Αρχαίας Οινόης, αμφορείς, βάθρα, διάφορα πήλινα σκεύη κτλ. Το Αρχαιολογικό Μουσείο Κάμπου βρίσκεται στον λόφο που ήταν η αρχαία συνοικία Οινόη, η πρώτη πρωτεύουσα της Ικαρίας. Το Μουσείο περιέχει πάνω από 250 ευρήματα. Μεταξύ άλλων ο επισκέπτης μπορεί να θαυμάσει εργαλεία της νεολιθικής εποχής, κεραμικά, πήλινα αγαλματίδια, κίονες, κέρματα και χαραγμένες επιτύμβιες στήλες. Το Μουσείο βρίσκεται στα περίχωρα της αυλής του Ιερού Ναού της Αγίας Ειρήνης που έχει χτιστεί πάνω στα ερείπια του αρχαίου ναού του Διονύσου.
 
Μνημεία
Σε ολόκληρη την Ικαρία βρίσκονται διάσπαρτα ερείπια όλων των περιόδων. Τα αρχαιολογικά ευρήματα των ανασκαφών εκτίθενται στο αρχαιολογικό μουσείο του Αγ. Κηρύκου καθώς και στο μουσείο του Κάμπου.
 
Στο χωριό Γλαρέδο, στη θέση 'Παλιοπερίβολο' εντοπίσθηκε οικισμός της νεολιθικής εποχής. Σώζονται ερείπια οικιών, κυκλικού σχήματος στην κάτοψη, με λίθινη κρηπίδα. Διατηρείται το λιθόστρωτο δάπεδο σε μερικές οικίες και πλήθος οστράκων, κεραμικών αγγείων και θραύσματα οψιανού. Η διάμετρος των κατασκευών αυτών κυμαίνεται από 3,70μ. έως 5,20μ.
 
Στη θέση 'Προπεζουλωπή' βόρεια του Δρακάνου και λίγα χιλιόμετρα από τον όρμο 'Ιερό' και το ομώνυμο σπήλαιο, εντοπίσθηκαν μεγαλιθικά μνημεία (Menhir). Πρόκειται για στήλες από ασβεστολιθικό πέτρωμα, που είτε βρίσκονται στημένες στην αρχική τους θέση, είτε έχουν καταπέσει στο έδαφος. Όλες είναι οξυκόρυφες ή σχεδόν οξυκόρυφες, στημένες σε ομάδες, συνήθως σε ευθεία σειρά.
 
Στα βόρεια των Θέρμων, στο χωριό Καταφύγι, σώζονται τα ερείπια της ακροπόλεως. Σώζονται ερείπια τειχών και της πύλης, οικοδομών, καθώς και κρήνη στη βόρεια πλαγιά του βουνού, εν μέρει λαξευμένη στο βράχο και στεγασμένη κατά το εκφορικό σύστημα. Σε πρόχειρο μουσείο μέσα στο σχολείο του χωριού Καταφύγι εκθέτονται ερυθρόμορφα αγγεία, το αντιγραφο μίας επιτύμβιας στήλης καθώς και άλλα ευρήματα.
 
Βόρεια της ακρόπολης έχουν ανασκαφεί τάφοι από τη γεωμετρική εποχή και ύστερα. Οι τάφοι είναι κιβωτιόσχημοι και οι πλευρές τους είναι επενδεδυμένες με σχιστόλιθο. Στους τάφους βρέθηκαν αγγεία και πόρπες της γεωμετρικής εποχής, κορινθιακοί κρύβαλλοι, μελανόμορφα και ερυθρόμορφα αγγεία, κάτοπτρα, στεγίδες και γεωργικά εργαλεία από χαλκό ή σίδηρο.
 
Στη βορειοανατολική πλευρά του λόφου της Αγ. Ειρήνης σώζονται τα ερείπια του ρωμαϊκού ωδείου. Η περιοχή καλύπτεται από ερείπια λουτρών, δεξαμενών, αγωγών ύδρευσης και αποχέτευσης. Τα αρχαιολογικά ευρύματα της περιοχής είναι αξιόλογα (αγάλματα, επιτύμβια ανάγλυφα, επιγραφές, νομίσματα, αγγεία, εργαλεία κ.α.) και εκτίθενται στο αρχαιολογικό μουσείο του Αγ. Κηρύκου.
 
Στο χωριό Αρέθουσα ανασκάφθηκαν τάφοι του 5ου π.Χ. αιώνα.
Δράκανον: Αρχαία πόλη που θεωρείται και πατρίδα του Διόνυσου, Αλεξανδρινής εποχής του 4ου π.Χ. αιώνα. Βρίσκεται στη σημερινή περιοχή Φανάρι (Φάρος) στο Ανατολικότερο άκρο του νησιού. Σώζονται τα ερείπια της πόλης και της ακρόπολης του Δρακάνου, επί του ομώνυμου όρους και ακρωτηρίου, γνωστού ήδη από τους Ομηρικούς Υμνους. Η ακρόπολη καταλαμβάνει το ακρωτήριο και στο νοτιότατο σημείο υπάρχει τετράπλευρος οχυρωματικός πύργος. Στο βόρειο άκρο της ακρόπολης υψώνεται μεγάλος κυκλικός πύργος του 4ου αιώνα π.χ. ή κατ' άλλους, των ελληνιστικών χρόνων. Έχει ύψος τουλάχιστον τριών ορόφων, με τοξωτές τις δύο εισόδους του. Ο πύργος αυτός χρησιμοποιήθηκε και ως φρυκτωρία, οι δε κάτοικοι του νησιού τον ονομάζουν Φάρο, από όπου πήρε και το όνομα της όλη η περιοχή. Δυτικά της ακρόπολης βρίσκονται τα αρχαία λατομεία και λίγα μέτρα δυτικότερα προς το μέρος της απότομης ακτής σώζεται τύμβος από χώμα, διαμέτρου 5μ. περίπου.
Θέρμαι: Πόλη της αρχαιότητας γνωστή για τις ραδιούχες ιαματικές πηγές της. Υπήρξε ξακουστή λουτρόπολη με πλήθη επισκεπτών. Βρίσκονταν στο σημείο που είναι σήμερα ο οικισμός Θέρμα, κοντά στον 'Aγιο Κήρυκο. Η αρχαία πόλη καταποντίστηκε από φοβερούς σεισμούς την εποχή του Χριστού. Σήμερα σώζονται ίχνη υδραγωγείου λαξευτού σε βράχο, και υπολείμματα από μαρμάρινους λουτήρες.
Κάστρο: Φρούριο Βυζαντινής εποχής που σώζεται σήμερα σε καλή κατάσταση. Βρίσκεται στο βόρειο τμήμα του νησιού, στην περιοχή της Μεσαριάς πάνω στο όρος Κοσκινάς. Μέσα στον περίβολο υπάρχει η εκκλησιά του 'Aη Γιώργη του Δοργανά. Το κάστρο συνδέεται με θρύλους και τραγούδια που έχουν διασωθεί στην Ικαριακή παράδοση από την μεσαιωνική εποχή μέχρι σήμερα.
Καταφύγι: Σε λόφο πολύ κοντά στην πλατεία αυτού του χωριού ήταν η «ακρόπολη» (δηλ., το φρούριο) του οικισμού των αρχαίων Θέρμων. Εκεί πάνω κατέφευγαν οι κάτοικοι της λουτρόπολης για να γλιτώσουν από τις επιδρομές. Σώζονται τα ερείπια ενός πολύ καλοχτισμένου τείχους της κλασικής περιόδου. Αντίγραφο επιτύμβιας στήλης και άλλα ευρήματα καθώς και ερυθρόμορφα αγγεία βρίσκονται σε πρόχειρο μουσείο μέσα στο σχολείο του χωριού.
Νας: Αρχαίος ναός (Ιερό) της θεάς Αρτέμιδος Ταυροπόλου των αρχών του 5ου αιώνα π.Χ. Σήμερα σώζονται λίγα ερείπια και ένα τμήμα του δαπέδου. Ο ναός βρίσκεται δυτικά της περιοχής του Αρμενιστή στην τοποθεσία Νας. Εκεί εκβάλλει ο ποταμός Χάλαρης, που στην αριστερή του όχθη διατηρείται προβλήτα. Στις κλιτύες του λόφου σώζονται αρκετές θεμελιώσεις και λείψανα βάθρων. Ο ναός, αν και μικρός σε μέγεθος, ήταν πολύ γνωστός στην αρχαιότητα. Μετά την Ρωμαϊκή περίοδο όμως η περιοχή ερημώθηκε αφενός λόγω των επιδρομών, αφετέρου επειδή έκλεισε σιγά-σιγά από τις προσχώσεις το αρχαίο λιμανάκι. Στη θέση του δημιουργήθηκε η σημερινή λιμνοθάλασσα.
Οινόη: Πρωτεύουσα του νησιού κατά τους αρχαίους έως και τους Βυζαντινούς (με το όνομα Δολίχη) χρόνους. Υπήρχε στο σημείο που βρίσκεται σήμερα το χωριό Κάμπος. Όπως και ο Νας, έτσι και η Οινόη διέθετε λιμάνι στην κλασική περίοδο, έκλεισε όμως αργότερα από τις προσχώσεις του ποταμού. Οι λόφοι γύρω από την αρχαία πόλη ήταν κατάφυτοι με αμπέλια που παρήγαγαν μεγάλες ποσότητες ονομαστού κρασιού. Σήμερα σώζεται μέρος από το τείχος που περιέκλειε την πόλη, ερειπωμένο οίκημα («Ωδείον») Ρωμαϊκής και μετέπειτα της Βυζαντινής περιόδου, καθώς και διάφορα θεμέλια από αρχαία κτίσματα. Περνώντας τη γέφυρα του Βουτσιδέ ποταμού, στα αριστερά βρίσκονται τα ερείπια υποκαύστου και δεξιά πρέπει να ήταν το στάδιο της πόλης, από το οποίο σώζεται μόνο τμήμα του ανειλημματικού τοίχου στη βορειοδυτική όχθη του ποταμού. Ανεβαίνοντας κανείς στην κορυφή του λόφου πάνω από το μουσείο και τον βυζαντινό ναό της Αγίας Ειρήνης, έχει μια άποψη για το πώς έμοιαζε άλλοτε η αρχαία πόλη και για το σχήμα του όρμου που την περιέβαλε. Χάρη στο κρασί της η Οινόη άκμασε τόσο στην κλασική περίοδο ώστε η εισφορά της στο ταμείο της Αθηναϊκής Συμμαχίας ήταν πολύ αξιοσέβαστη.
 
Μοναστήρια-Εκκλησίες
Αγία Ειρήνη: Η εκκλησία της Αγίας Ειρήνης, η «μητρόπολη» της Δολίχης, της πρωτεύουσας του νησιού κατά την βυζαντινή περίοδο βρισκεται στον Κάμπο. Κτίστηκε με υλικά από τα ερείπια αρχαίου ναού (πιθανώς του Διονύσου) τον 6ο ή 7ο αιώνα μ. Χ.
Μονή Ευαγγελίστριας: Η Μονή Ευαγγελίστριας χρονολογείται από τον 17ο αιώνα και βρίσκεται δυτικά του Αγ. Κηρύκου. Μέσα στο μοναστήρι βρίσκεται η εκκλησία του Αγ. Μακαρίου με παλιές εικόνες. Επίσης υπάρχει εκεί παλιό οστεοφυλάκιο.
Μονή Ζωοδόχου Πηγής: Γυναικεία μονή, εγκαταλειμμένη από το 1955 κοντά στον οικισμό Χριστός- Γλαρέδο της περιοχής του Αγίου Κηρύκου. Ανεγέρθη το 1890.
Υπαπαντή: Ο ναός της Υπαπαντής του Κυρίου που βρίσκεται βορειοανατολικά του χωριού Φραντάτο είναι σήμερα ερημωμένος. Το εντυπωσιακό του τέμπλο έχει φθαρεί πολύ από το πέρασμα του χρόνου και είναι σήμερα σχεδόν ολοκληρωτικά κατεστραμμένο.
Μονή Ευαγγελισμού Μαυριάνου: Η ίδρυση της Ιεράς Μονής ανάγεται στα τέλη του 18ου αιώνα, αλλά είναι εγκαταλελειμμένη από το 1960. Βρίσκεται σε παραλιακή περιοχή μεταξύ των χωριών Νάνουρας και Αμάλου. Από εδώ ο επισκέπτης έχει μια εκπληκτική θέα στο πέλαγος.
Μονή Ευαγγελίστριας (Μουντέ): Πρόκειται για γυναικείο μοναστήρι που ανεγέρθη το 1460 με τοιχογραφίες και παλιές εικόνες. Η εκκλησία είναι πολύ αξιόλογη με αρχιτεκτονική επηρεασμένη από τα πρότυπα της Χίου την περίοδο της κυριαρχίας των Γενοβέζων. Βρίσκεται στην περιοχή των Ραχών, κοντά στο χωριό Καστανιές. Σήμερα σε αυτό ζει μόνο μια μοναχή.
Μονή Θεοκτίστης: αβέβαιη χρονολογία δημιουργίας της εικάζεται ότι ανήκει στην Βυζαντινή περίοδο. Κοντά στο χωριό Πηγή, στην περιοχή του Φραντάτου, βρίσκεται το γνωστό μοναστήρι της Θεοκτίστης, ένα μοναδικό μέρος φυσικής ομορφιάς. Το μοναστήρι γιορτάζει στις 9 Νοεμβρίου και η πρώτη εκκλησία κάτω από το βράχο κτίστηκε περίπου το 1300 μ.Χ. Το μοναστήρι είναι αφιερωμένο στην μοναχή Θεόκτιστο, η οποία καταγότανε από τη Λέσβο. Στην ακμή του, το 1500 μ.Χ., το μοναστήρι είχε περίπου 100 καλόγηρους, ενώ το 1982 έφυγαν και οι δύο τελευταίες μοναχές. Σήμερα, ο ταξιδιώτης μπορεί να επισκεφτεί το μοναστήρι, το οποίο επιβλέπει μια χωρική.
 
 
Σπήλαια
Στην Ικαρία υπάρχουν αρκετά σπήλαια ιδιαίτερα όπου υπάρχουν ασβεστολιθικά εδάφη κυρίως στο μέσο του νησιού και στην νοτιοανατολική πλευρά. Δυστυχώς μέχρις σήμερα κανένα από αυτά δεν έχει αναδειχθεί έτσι ώστε να είναι επισκέψιμο με άνεση και ασφάλεια. Τα σπήλαια της Ικαρίας είναι βιότοποι νυχτερίδων, σπανίων ειδών εντόμων κτλ.
Ιερό Σπήλαιο: Το σπήλαιο Ιερό στην ακτή του ομώνυμου αμμουδερού ορμίσκου κοντά στο Δράκανο θεωρείται ως ένας από τους τόπους γέννησης του Διονύσου. Στην περιοχή υπάρχουν λείψανα βωμών. Έχουν βρεθεί αρκετά αρχαία αντικείμενα.
Καταφύγι: Σπήλαιο ή μάλλον υπόγεια στοά (καταβόθρα) στο ομώνυμο χωριό Καταφύγι. Η είσοδος της βρίσκεται στο δάπεδο του μικρού εξοχικού ναού του Αγίου Νικολάου έξω από το χωριό. Σύμφωνα με την παράδοση αυτή η στοά καταλήγει στην ακτή του όρμου Νύφι (ή Νύμφη). Χρησίμευσε ως οδός διαφυγής των κατοίκων σε καιρούς πειρατικών επιδρομών.
Δρακόσπηλο: Βρίσκεται κοντά στο χωριό Περδίκι στο βάθος μιας κατάφυτης κοιλάδας. Το στόμιο του είναι εντυπωσιακό, όμως η κεντρική στοά έχει καταρρεύσει. Ο θρύλος λέει ότι η στοά κατέληγε άλλοτε στην ακτή κοντά στον 'Aγιο Φωκά.
Σπήλαιο της Χάλαρης: Βρίσκεται στο χωριό Χρυσόστομο. Υπάρχουν σταλακτίτες και σταλαγμίτες. Εκεί έχουν βρεθεί κεραμικά νεολιθικής περιόδου και απολιθώματα ελαφιών - γιγάντων.
Του Φούτρα το Ράος: Βρίσκεται στη Μεσαριά κοντά στο χωριό Πετροπούλι. Σ' αυτό οδηγεί πετρόκτιστο μονοπάτι. Υπήρξε κρησφύγετο ληστών, ή κατ' άλλους, φυγάδων. Οι σταλαγμίτες που περιείχε έχουν λεηλατηθεί, όμως αρκετοί σώζονται ακόμα σε καλή κατάσταση.

Κυριακή, 01 Αύγουστος 2010 10:10

Τρίκαλα

Στο κέντρο της Ελλάδας, κρατώντας ίσες αποστάσεις από την Πρωτεύουσα και την Συμπρωτεύουσα , εκτείνεται ο νομός Τρικάλων. Ο καταπράσινος εύφορος κάμπος από τη μια και τα πανέμορφα αλπικά τοπία με τα γάργαρα νερά στον ορεινό όγκο, σε συνδυασμό με τα μοναδικά στον κόσμο Μετέωρα, τα ανεκτίμητης αξίας μεταβυζαντινά μνημεία και τα ανεπανάληπτης τεχνικής, τοξωτά γεφύρια, καθιστούν την περιοχή των Τρικάλων πόλο έλξης για τρία και πλέον εκατομμύρια επισκεπτών ετησίως. Μαζί με τα απαράμιλλης ομορφιάς τοπία, οι επισκέπτες φεύγουν με ζωηρές τις εντυπώσεις τους και από την φιλοξενία και φιλοτιμία των Τρικαλινών, στοιχεία που με ιδιαίτερη θέρμη και ενθουσιασμό επισημαίνουν σε φίλους και γνωστούς στην ιδιαίτερη πατρίδα τους. Κάστρα, περίτεχνα ειδώλια, αρχαίοι τόποι αλλά και βυζαντινές εκκλησίες και μοναστήρια, όμορφα γεφύρια, μαρτυρούν έναν αδιάσπαστο σε συνέχεια πολιτισμό.

O Νομός Τρικάλων για κάθε ματιά επιφυλάσσει και ένα διαφορετικό μαγευτικό τοπίο. Για κάθε στιγμή και μια διαφορετική, αξέχαστη εμπειρία. Η ύπαιθρος νομού διαθέτει πλούσιο ανάγλυφο, που παρουσιάζει μεγάλες διαφορές. Συναντά κανείς μεγάλη ποικιλία σε ήθη και έθιμα καθώς και μεγάλη πολιτιστική κληρονομιά. Από τις ψηλές βουνοκορφές, τα πυκνά δάση με τα άφθονα νερά, ως τις πεδιάδες ο Νομό παρουσιάζει εκπληκτικές εναλλαγές τοπίων και σκηνικών, προσφέροντας τη δυνατότητα στους λάτρεις της φύσης και της περιπέτειας να δοκιμάσουν διάφορες δραστηριότητες. Το χειμώνα, παιχνίδι με το χιόνι και σκι στο οργανωμένο χιονοδρομικό κέντρο, η χειμερινή ορειβασία, αλλά και τα ζεστά καταφύγια στην Ελάτη και στο Περτούλι κάνουν την περιοχή έναν από τους κυριότερους χειμερινούς προορισμούς στην Ελλάδα.

Η άνοιξη, το καλοκαίρι και το φθινόπωρο, παρέχουν ακόμη περισσότερες δυνατότητες για σπορ δράσης: ορεινή ποδηλασία στις σε δασωμένες κοιλάδες, συναρπαστικές πτήσεις με αλεξίπτωτο βουνού και περιπετειώδες canyoning σε απότομες χαράδρες. Οι πιο τολμηροί μπορούν να επιλέξουν αναρρίχηση και rappel στην Πίνδο, και στα Μετέωρα, τους επιβλητικούς βράχους. Αιωνόβια έλατα, πεύκα, καστανιές και πλατάνια, χιλιάδες είδη φυτών, σπάνια και προστατευόμενα είδη πανίδας, προσκαλούν για πεζοπορία και περιπλάνηση σε άμεση επαφή με τη φύση. Περίπατοι με άλογα και μαθήματα τοξοβολίας προσφέρονται για όσους θέλουν να ακολουθήσουν τα ίχνη τω προγόνων. Τα ποτάμια, τα ρυάκια και οι κρυστάλλινες πηγές που διατρέχουν ολόκληρο το νομό Τρικάλων περιβάλλονται από μοναδικής ομορφιάς τοπία και υγροτόπους. Ο Πηνειός, με το σπάνιο οικοσύστημα, ο Αχελώος και οι δεκάδες παραπόταμοί τους επιφυλάσσουν στους επισκέπτες αξέχαστες εμπειρίες, με δραστηριότητες όπως κωπηλασία, rafting και canoe kayak ή ακόμη και ψάρεμα.

Η πλούσια φυσική κληρονομιά δεν είναι όμως το μόνο χαρακτηριστικό του νομού. Δεκάδες χωριά, παραδοσιακοί οικισμοί και κωμοπόλεις, αποτελούν ιδανικούς προορισμούς για διαμονή και για περίπατο ανάμεσα στα στενά δρομάκια και τα σπίτια με την ξεχωριστή τους αρχιτεκτονική. Γραφικές πλατείες, πλακόστρωτα μονοπάτια, πέτρινα τοξωτά γεφύρια και βρύσες κάτω από αιωνόβια πλατάνια, προσκαλούν τον επισκέπτη να ανακαλύψει την καρδιά της ελληνικής κουλτούρας και παράδοσης. Να γνωρίσει τοπικά έθιμα που οι ρίζες τους χάνονται στα βάθη των αιώνων και να θαυμάσει μοναδικά δημιουργήματα λαϊκής τέχνης. Να δοκιμάσει την αυθεντική ελληνική φιλοξενία των ντόπιων κατοίκων και να διασκεδάσει μαζί τους σε πανηγύρια με παραδοσιακές μουσικές και χορούς. Παράλληλα τα Τρίκαλα γοητεύουν με τις ιστορικές διαδρομές τους, με τους πολιτιστικούς θησαυρούς στα μουσεία και στις βιβλιοθήκες τους, τις ποικίλες πολιτιστικές εκδηλώσεις, τις πολύβουες αγορές και τις ζωντανές γειτονιές τους, που προσφέρουν επιλογές διασκέδασης για κάθε προτίμηση.

Από την εμπειρία ενός ταξιδιού στο νομό δεν θα μπορούσαν να λείπουν και οι αυθεντικές γεύσεις. Μοναδικής ποιότητας τρόφιμα και ποτά, που δημιουργούνται από τα αγνά προϊόντα και τις πατροπαράδοτες από γενιά σε γενιά συνταγές των ντόπιων. Στις ταβέρνες και στα παραδοσιακά τσιπουράδικα, ο επισκέπτης μπορεί να γευθεί κρέας και τυρί από βοοειδή που ζούν στον ήλιο και τον αέρα του βουνού, χωριάτικα λουκάνικα και παραδοσιακές πίτες, δυνατό τσίπουρο και βιολογικά κρασιά. Μπορεί επίσης να δοκιμάσει και να πάρει μαζί του μέλι από τα ορεινά έλατα, σπάνια αρωματικά βότανα, γλυκά κουταλιού, xαλβά και αμέτρητες άλλες γευστικές απολαύσεις που παράγονται στην περιοχή. Στην ευρύτερη περιοχή δραστηριοποιούνται τρία γραφεία εναλλακτικού τουρισμού και υπαίθριων δραστηριοτήτων, ενώ στα λιβάδια Περτουλίου και στο Χιονοδρομικό κέντρο λειτουργούν σημεία ενοικίασης εξοπλισμού χειμερινών και υπαίθριων sport.

Η πόλη των Τρικάλων

Ληθαίος: Τα Τρίκαλα διασχίζονται από τον Ληθαίο ποταμό, στις όχθες του οποίου, σύμφωνα με τον ιστορικό Στράβωνα, γεννήθηκε ο πρώτος γιατρός της αρχαιότητας, ο Ασκληπιός. Το όνομά του σημαίνει ποταμός της λήθης. Ο Ληθαίος ποταμός είναι το σημείο αναφοράς των Τρικάλων. Η εναλλαγή του τοπίου με τις γεμάτες πράσινο όχθες του και τα πανύψηλα καταπράσινα δέντρα το καλοκαίρι αλλά και με τα γυμνά από φύλλα δέντρα τον χειμώνα, μαγεύει τον επισκέπτη όποια στιγμή του χρόνου κι αν έλθει στα Τρίκαλα. Ο Ληθαίος με τα κρυστάλλινα νερά του και τον απαλό αγέρα που δημιουργεί η ροή τους, αποπνέει έναν ερωτισμό, που συνεπαίρνει όποιον περπατά στις όχθες του. Οι δύο όχθες του ποταμού συνδέονται με πολλές γέφυρες. Ο επισκέπτης μπορεί να σταθεί για λίγο στην κεντρική πεζογέφυρα και να αισθανθεί ότι βρίσκεται ακριβώς στο κέντρο του καταστρώματος ενός καραβιού που ταξιδεύει στο Ληθαίο ποταμό. Μπορεί, επίσης, να καθίσει για λίγο στα παγκάκια και θαυμάσει μέσα από γυάλινους φεγγίτες τη ροή των νερών του Ληθαίου.

Κουρσούμ Τζαμί: Ένα σπάνιο μνημείο σαν το Κουρσούμ - Τζαμί ξυπνάει μνήμες μιας άλλης ιστορικής εποχής και φέρνει στο μυαλό του επισκέπτη εικόνες από τον πολιτισμό της Ανατολής. Βρίσκεται νότια της πόλης και μετά την είσοδο από την πλευρά της Καρδίτσας. Η παράδοση λέει, ότι ο πρίγκιπας Οσμάν Σαχ, γιος του σουλτάνου Σουλεϊμάν (1520 - 1566) ήλθε στα Τρίκαλα κυνηγημένος και άρρωστος. Επειδή στα Τρίκαλα γιατρεύτηκε, έχτισε το τζαμί αυτό σε ανάμνηση της σωτηρίας του.

Μύλος Ματσόπουλου: Στη Ν.Δ. άκρη της πόλης, στο δρόμο Τρικάλων-Άρτας, αμέσως μετά τη σιδηροδρομική γραμμή, βρίσκεται το Πάρκο του συγκροτήματος του Μύλου Ματσόπουλου. Κατασκευάστηκε το 1884 και το 1977 κληροδοτήθηκε στο Δήμο Τρικκαίων. Το 1984 σταμάτησε η λειτουργία του. Το συγκρότημα του Μύλου σήμερα αποτελεί ένα ιστορικό - βιομηχανικό μνημείο, που βρίσκεται μέσα σ’ ένα χώρο πνιγμένο στο πράσινο.

Ο Ζωολογικός Κήπος: Αξέχαστη εμπειρία για τον επισκέπτη θα μείνει η βόλτα του στο λόφο του Προφήτη Ηλία, μετά το Φρούριο, όπου βρίσκεται ο Ζωολογικός Κήπος της πόλης. Ο χώρος του Ζωολογικού Κήπου εκτείνεται μέσα στο καταπράσινο φυσικό τοπίο. Φιλοξενεί αρκετά είδη ζώων. Τα είδη των ζώων που φιλοξενούνται είναι: 1 ζεύγος τίγρεων, στρουθοκάμηλος Αφρικής, Έμου Αυστραλίας (είδος στρουθοκαμήλου), άλογα Πόνι, πλατυκέρατα ελάφια, όρνεο (γύπας), 3 είδη φασιανών, πέρδικες, οικόσιτες πάπιες και χήνες, 3 είδη παπαγαλάκια, τσιντσιλά, ινγκουάνα, φίδι, ωδικά πτηνά. Αποτελεί πόλο έλξης μεγάλων και μικρών όλο το χρόνο. Έπειτα από τη βόλτα ο επισκέπτης μπορεί να ξεκουραστεί και να απολαύσει ό,τι επιθυμεί στο Τουριστικό Περίπτερο του Προφήτη Ηλία.

Βαρούσι: Εκείνο που έχει ταυτιστεί με την πόλη των Τρικάλων είναι το Βαρούσι, παραδοσιακή συνοικία που αναπτύσσεται κατά μήκος της ανατολικής παρειάς του Φρουρίου και μέχρι πριν από μερικά χρόνια θεωρούνταν η αρχοντική γειτονιά της πόλης. Ξεχωρίζει για τα στενά του δρομάκια, για τα δίπατα σπίτια βαμένα σε πολλά χρώματα και τα μικρά εκκλησάκια που ξεφυτρώνουν ανάμεσά τους, όπως αυτά του Αγ. Ιω. Προδρόμου (1674), των Αγ. Αναργύρων (1575), του Αγ. Ιωάννη Ελεήμονα & Παντελεήμονα, όπως εκείνου του Αγ.Δημητρίου (τέλος 16ου - αρχές 17ου αι.), όταν ακόμη η πόλη βρισκόταν κάτω από την κυριαρχία των Τούρκων. Αλλά και τους μεγαλοπρεπείς ναούς, όπως της Αγ. Επισκέψεως (1863-1877), της Παναγίας Φανερωμένης (1849-1853) και της Αγ.Παρασκευής (1843).

Φρούριο: Ανηφορίζοντας προς τα Β.Α. των Τρικάλων ο επισκέπτης φθάνει στο Φρούριο γνωστό στους κατοίκους σαν Κάστρο. Ανακαινίσθηκε εκ βάθρων τον 6ο μ.Χ. από τον Ιουστινιανό και δέχθηκε πολλές επισκευές από τους κατά καιρούς επιδρομείς με πιο πολλές κατά τη διάρκεια της Τουρκοκρατίας. Χωρίζεται σε τρία διαζώματα, με το πρώτο να λειτουργεί ως πλατεία με το καφέ μπαρ, το δεύτερο και μεγαλύτερο έχει διαμορφωθεί τελευταία σε χώρο πρασίνου και στα ανατολικά του δεσπόζει ένα πανύψηλο θαυμάσιο ρολόϊ, περίοπτο από κάθε μεριά της πόλης που κτίσθηκε το 1936 και στο τρίτο, έχει τοποθετηθεί στο κοίλο που διαμορφώνεται στη Β.Δ. γωνία του ένα μικρό θεατράκι στο οποίο κυρίως τους θερινούς μήνες πραγματοποιούνται αξιόλογες εκδηλώσεις. Τέλος στην Β.Α. γωνία του ιδίου διαζώματος σώζονται τα φυσικά σκαλοπάτια που οδηγούσαν στον περίδρομο του φρουρίου.

Το Ασκληπιείο Τρίκκης: Στην Τρίκκη υπήρχε το αρχαιότερο και επιφανέστερο, κατά τον Στράβωνα, ιερό του Ασκληπιού, στο οποίο προσέτρεχαν οι ασθενείς απ’ όλο τον ελλαδικό χώρο για θεραπεία. Οι ανασκαφές που ανέδειξαν μέρος του Ασκληπιείου έγιναν στα ανατολικά του ναού του Αγίου Νικολάου. Υπολογίζεται ότι το κυρίως Ασκληπιείο βρίσκεται κάτω από την παλιά πόλη, το Βαρούσι, κάτω από το λόφο του Φρουρίου.

Καλαμπάκα

Κτισμένη στους πρόποδες των Μετεωρίτικων βράχων, είναι η πρωτεύουσα της δεύτερης επαρχίας του νομού αλλά και εμπορικό και τουριστικό κέντρο, όχι μόνον για να ανεβεί κανείς στο Μετεωρίτικο συγκρότημα αλλά και για επισκεφθεί τα Χάσια, τον Κόζιακα, ή την Τριγγία αλλά και τον Ασπροπόταμο, ενώ αποτελεί πέρασμα προς την ΄Ηπειρο. Το αρχαίο Αιγίνιον, στα βυζαντινά χρόνια, θα μετονομασθεί σε Σταγούς και φθάνει μέχρι και σήμερα ως ονομασία της τοπικής Μητροπόλεως. Το όνομα Καλαμπάκα, αρχίζει να χρησιμοποιείται από την εποχή του σουλτάνου Βαγιαζίτ Β΄, μετά την τουρκική κατάκτηση της Θεσσαλίας (1393-1394) και προέρχεται κατ' άλλους από τη λέξη Καλεμπάκ (ωραίο φρούριο) και κατ' άλλους από το όνομα πιθανότατα κάποιου επώνυμου άρχοντα. Το φρούριο των Σταγών που πιθανότατα κτίζεται πάνω στην ακρόπολη του αρχαίου Αιγινίου. Στα ΒΑ της Καλαμπάκας, πάνω από το ναό της Κοιμήσεως της Θεοτόκου και κάτω από τους βράχους των Μετεώρων, σώζονται τα ερείπια του τείχους της αρχαίας πόλης Αιγίνιον. Το κάστρο αυτό, πιθανότατα να συνδεόταν με αυτό του Καστρακίου, που εντοπίζεται ανάμεσα στους βράχους "Αϊά" και "Άλτσος". Σ΄ όλη τη διάρκεια της βυζαντινής αυτοκρατορίας η περιοχή Καλαμπάκας ακολουθεί την ιστορική πορεία του νομού. Στα 527μ.Χ. δέχεται τις επιδρομές των Σλάβων, ενώ στα 904 μ.Χ., έτος που την Θεσ/νίκη καταλαμβάνουν οι Σαρακηνοί, η περιοχή δοκιμάζεται από την αγριότητά τους , λίγο αργότερα στα 976 μ.Χ. και 1025 μ.Χ., δέχεται την επίθεση των Βουλγάρων και στα 1081 μ.Χ. τις επιθέσεις των Νορμανδών. Το 1204 περιήλθε στο Δεσποτάτο της Ηπείρου, ενώ στα τέλη του 13ου αι. πέρασε στην κυριαρχία των δουκών των Νέων Πατρών (Υπάτης) και λίγο αργότερα περιήλθε στην αυτοκρατορία του Ανδρονίκου Β΄ Παλαιολόγου.

Μετέωρα

Από τα σπουδαιότερα μνημεία του κόσμου, προστατευμένο από την UNESCO, το σημαντικότερο της Θεσσαλίας . Το πιο αξιόλογο, μετά το Άγιο Όρος, Μοναστηριακό Κέντρο στην Ελλάδα. Στις απάτητες κορυφές των επιβλητικών βράχων ήρθαν τον 11ο αιώνα οι πρώτοι ερημίτες μοναχοί και λίγο αργότερα αποτέλεσαν τη Σκήτη της Δούπιανης. Το 14ο αιώνα ο Όσιος Αθανάσιος ο Μετεωρίτης συγκρότησε το πρώτο οργανωμένο μοναστικό κοινόβιο στο Μεγάλο Μετέωρο. Είκοσι τέσσερα μοναστήρια, πολλά κελιά, ερημητήρια και ασκηταριά άνθισαν διάσπαρτα σε όλους τους βράχους για 600 και πλέον χρόνια. Σήμερα σώζονται ακέραια και λειτουργούν τα μοναστήρια: Μεγάλου Μετεώρου, Βαρλαάμ, Αγίας Τριάδας, Αγίου Στεφάνου, Ρουσάνου και Αγίου Νικολάου Αναπαυσά. Καθημερινά συρρέουν αμέτρητοι επισκέπτες από κάθε γωνιά της γης για περισυλλογή και προσευχή. Γνωρίζουν τη ζωή των μοναχών, θαυμάζουν το απερίγραπτο φυσικό τοπίο, την καλλιτεχνική αρχιτεκτονική και αγιογραφία, μελετούν τα ανεκτίμητα κειμήλια.

Καστράκι

Το Καστράκι βρίσκεται στο δυτικό τμήμα των Μετεώρων, αμφιθεατρικά κτισμένο, ανάμεσα σε πανύψηλους βράχους και αποτελεί δημοτικό διαμέρισμα του Δήμου Καλαμπάκας. Η ιστορία του χάνεται μέσα στην πορεία των χρόνων. Στο ανατολικό του τμήμα ψηλά υπάρχει η παλαιά γραφική συνοικία του χωριού και πιο πάνω το "Αδράχτι", βράχος μικρός αλλά εντυπωσιακός λόγω της μορφής και της θέσης στήριξης. Είναι κυρίως το ορμητήριο των αναρριχητών που έρχονται από διάφορα μέρη του πλανήτη, για να θαυμάσουν το υπέροχο τοπίο που σχηματίζεται από τους πανύψηλους βράχους. Το Καστράκι έχει σημαντική τοπική παράδοση, έθιμα, δημοτικά τραγούδια που όλα παρουσιάζουν μία μοναδικότητα. Αξίζει ο επισκέπτης να περπατήσει στα μικρά δρομάκια του χωριού κυρίως του παλιού, να διαβεί τα μονοπάτια ανάμεσα στους πανύψηλους βράχους και να επισκεφτεί τις σκήτες, τα μικρά εξωκλήσια, τα μοναστήρια και διάφορες υπέροχες τοποθεσίες της περιοχής. Μεγάλο είναι το δέος και ο θαυμασμός που καταλαμβάνει τους επισκέπτες από το απαράμιλλης ομορφιάς τοπίο..

Πύλη

Στην είσοδο ενός φυσικού περάσματος που δημιουργείται από τον Κόζιακα από τη μια πλευρά και από τον ΄Ιταμο από την άλλη και θεωρείται σημείο ένωσης της Θεσσαλίας με την ΄Ηπειρο, συναντάμε την μικρή και όμορφη κωμόπολη, την Πύλη, παλιά Πόρτα, ονομασία που δικαιολογεί και τη θέση όπου είναι κτισμένη. Τη διασχίζει ο Πορταϊκός ποταμός, παραπόταμος του Πηνειού που τον γεφυρώνουν ονομαστές γέφυρες. Η πιο γνωστή και η οποία προσελκύει πολλούς επισκέπτες, είναι η τοξωτή γέφυρα ή γέφυρα του Πορταϊκού, που σε μέγεθος έρχεται δεύτερη στον ευρύτερο Θεσσαλικό χώρο και μέχρι και το 1936 ήταν το μοναδικό πέρασμα για την περιοχή Ασπροποτάμου. Κάθε χρόνο το Υπουργεί Πολιτισμού διοργανώνει εδώ πολιτιστικές εκδηλώσεις για το αυγουστιάτικο φεγγάρι. Άλλες γέφυρες που γεφυρώνουν τον Πορταϊκό είναι η γέφυρα Κονδύλη, η γέφυρα Γκίκα και τελευταία, το 1981, κατασκευάσθηκε και η κρεμαστή πεζογέφυρα, μήκους 120μ., για την καλύτερη επικοινωνία του οικισμού Πόρτα - Παναγιά με την Πύλη. Η Πύλη βρίσκεται στο σταυροδρόμι πολλών μνημείων αλλά εκείνο που έχει ταυτισθεί και έχει βάλει τη δική του σφραγίδα, στην βυζαντινή ιστορία και τέχνη, είναι ο ναός της Πόρτα Παναγιάς, άλλοτε καθολικό της Ι. Μ. Μεγάλων Πυλών. Ό ναός περιήλθε το 1843 στην κυριότητα της γειτονικής Ι Μ. Δουσίκου. Το καθολικό αυτής, ο ναός δηλ. ένα από τα μοναδικά ως προς την αρχιτεκτονική, συνεχίζει την πορεία του με συμμάχους τους κατοίκους του μικρού οικισμού, ο οποίος αναπτύσσεται δειλά - δειλά δίπλα του.

Πίνδος - Ασπροπόταμος

Η Πίνδος είναι αναμφισβήτητα από τα ομορφότερα φυσικά στολίδια της χώρας. Επιβλητικό και πανέμορφο τοπίο, με το πλουσιότερο δάσος σε έλατα και τον Αχελώο ποταμό να κυλά ανάμεσά τους. Λόγω του υπέροχου κλίματος και της ποικιλίας του τοπίου, η περιοχή προσφέρει άπειρες ευκαιρίες για αυτούς που αγαπούν το φυσικό περιβάλλον και για εκείνους που ενδιαφέρονται για υπαίθρια αθλήματα. Δραστηριότητες όπως το ψάρεμα, το κυνήγι, η ορεινή ποδηλασία, η πεζοπορεία, η ορειβασία, το πέταγμα με ανεμόπτερο, η ιππασία, η τοξοβολία, το ράφτιγκ, και το σκι κατά τους χειμερινούς μήνες, δεν είναι παρά μερικές από τις ευκαιρίες που προσφέρει η περιοχή της Πίνδου. Ξεκινώντας από τα Τρίκαλα και ανεβαίνοντας προς την Πίνδο συναντάμε την Πύλη στα ριζά της. Συνεχίζοντας από την Πύλη προς τα βόρεια, μέσα από ένα καταπράσινο τοπίο μοναδικής ομορφιάς βρίσκουμε τα πρώτα χωριά, για να φτάσουμε στα φημισμένα Περτουλιώτικα λιβάδια. Ακολουθώντας διάφορες διαδρομές συναντάμε διάσπαρτα ήσυχα μικρά χωριά όπου φαίνεται να έχει σταματήσει ο χρόνος. Στο χωριό Κρανιά βρίσκεται ο εντυπωσιακός Ναός του Τιμίου Σταυρού Δολιανών με τους 12 τρούλους, σπουδαίο βυζαντινό μνημείο, με χαρακτηριστική αρχιτεκτονική. Όπου και να βρεθεί κανείς στην Πίνδο περιβάλλετε από την ισχυρή Ελληνική Παράδοση που κρατήθηκε ζωντανή και ατόφια από γενιά σε γενιά μέσα από τις ποικίλες εκδηλώσεις του λαού. Ζωντανά μένουν στο πέρασμα του χρόνου τα υπαίθρια πανηγύρια που πραγματοποιούνται, στην μνήμη των Αγίων, στα εξωκκλήσια των χωριών. Το αντάμωμα των Σαρακατσαναίων στο Περτούλι είναι από τις πιο γνωστές εκδηλώσεις που γίνονται κάθε χρόνο. Τους χειμερινούς μήνες με το άφθονο χιόνι, η περιοχή προσφέρεται για σκι στο χιονοδρομικό κέντρο με τις μεγάλες πίστες ή ακόμα και για χιονοδρομίες.

Χιονοδρομικό Κέντρο Περτουλίου

Σε απόσταση 40 χιλιομέτρων από τα Τρίκαλα και 20 χ.λ.μ. από την Πύλη βρίσκεται το Χιονοδρομικό Κέντρο Περτουλίου. Στην περιοχή του Περτουλίου υπάρχουν ξενοδοχεία ,ενοικιαζόμενα δωμάτια, ταβέρνες και άλλα καταστήματα. Το χιονοδρομικό κέντρο αποτελείτε από τρεις πίστες και τρεις αναβατήρες. Μία πίστα κόκκινη μήκους 1,500μ, μία μπλε μήκους 400μ και μία πράσινη εκπαιδευτική μήκους 80μ. Επίσης υπάρχει ένας εναέριος διθέσιος αναβατήρας μήκους 1,170μ, ένας συρόμενος μήκους 350μ και ένα μπέιμπι λίφτ μήκους 60μ.. Ο εναέριος αναβατήρας λειτουργεί και για περιήγηση (βόλτα) πεζών δηλαδή ατόμων χωρίς εξοπλισμό σκι, επίσης υπάρχουν και δύο μηχανήματα επίστρωσης χιονιού (ρατράκ). Και όσοι δεν έχουν εξοπλισμό του σκι, υπάρχουν τέσσερα καταστήματα ενοικιάσεως. Υπάρχουν δυο σαλέ, ένα στην βάση και ένα μικρό στην κορυφή του χιονοδρομικού. Κατά τη διάρκεια λειτουργίας του χιονοδρομικού διεξάγονται βραδιές νυχτερινού σκι. Υπάρχει μεγάλος και άνετος χώρος πάρκινγκ στη βάση του χιονοδρομικού και η πρόσβαση είναι ασφαλής και άνετη χωρίς τη χρήση αντιολισθητικών αλυσίδων. Το χιονοδρομικό λειτουργεί καθημερινά από 1/12/εως 31/3.

Φαρκαδόνα

Ένα από τα μεγαλύτερα κεφαλοχώρια του νομού, που θεωρείται και πρωτεύουσα της άτυπης επαρχίας Φαρκαδόνας. Είναι κτισμένη σε κομβικό συγκοινωνιακό σημείο αφού δίπλα της περνά Ε. Ο. Ιωαννίνων- Τρικάλων-Λάρισας. Η Φαρκαδόνα στα αρχαία χρόνια ήταν από τις πιο σημαντικές πόλεις της Θεσσαλίας με δικό της νόμισμα, ενώ συμμετείχε μαζί με την αρχαία Τρίκκη και στην Θεσσαλική νομισματική ένωση, που ιδρύθηκε το 470 π.Χ. Προς τα δυτικά της πόλης συναντάμε το ναό του Αγ. Νικολάου με τοιχογραφίες του 1612, στην Παναγίτσα έχουμε τον ναό της Αγ. Παρασκευής με αρχιτεκτονικά στοιχεία των παλιοχριστιανικών χρόνων, τους ναούς του Αγ. Αθανασίου και του Αγ. Ιωάννη του Προδρόμου (στην περιοχή είναι γνωστός ως ο Αϊ Γιάννης ο Κοντός), με υπολείμματα τοιχογραφιών του 17ου αι., τη μονή Ζωοδόχου Πηγής, στο Γριζάνο, τη Μονή Αγ. Δημητρίου, που την μνημονεύουν όλοι οι ερευνητές οι οποίοι ασχολήθηκαν με τη Θεσσαλία, ως από τις πιο ακμάζουσες τον 18ο αι., στο Αχλαδοχώρι ο ναός της Κοίμησης της Θ/κου, του 14ου αι. ακολουθεί τον σπάνιο για το Θεσσαλικό χώρο, αρχιτεκτονικό τύπο, τον σταυρεπίστεγο, με τοιχογραφίες του 18ου αι. και στο Ζάρκο, τη μονή του Αγ. Ιωάννου Θεολόγου.

Δραστηριότητες

Ποδήλατο βουνού: Στους δασικούς δρόμους γύρω από τα λιβάδια Περτουλίου και στον δασικό δρόμο από τον αυχένα "Τζιατζιά" στο "Κόρπ". Πανέμορφη και εύκολη διαδρομή κατά μήκος της κοιλάδας του "Καμνιαϊτικου" ποταμού, μέχρι το χωριό Πυρρά.

Rafting: Στον Αχελώο από τη γέφυρα "Αλεξίου" μέχρι το φράγμα Μεσοχώρας και από τα "Τρία ποτάμια" μέχρι τη γέφυρα Αλεξίου (μόνο σε συνεννόηση με τα γραφεία).

Canoe-Kayak: Στον Αχελώο, στον Χαλικιώτη, στον Καμνιαίτη. (μόνο σε συνεννόηση με τα γραφεία).

Canoe λίμνης: Στην τεχνητή λίμνη Λόγγος (μόνο σε συνεννόηση με τα γραφεία).

Snowraft: Στα λιβάδια Περτουλίου (μόνο σε συνεννόηση με τα γραφεία).

Ski: Στο χιονοδρομικό κέντρο Περτουλίου.

Οργανωμένες εκδρομές με Jeep 4X4: Εκδρομές με 4X4 των γραφείων, όπου εύκολα γρήγορα και με ασφάλεια μπορείτε να ξεναγηθείτε στην ευρύτερη περιοχή της Πίνδου και να γνωρίσετε απρόσιτες περιοχές, πυκνά δάση, αλπικά τοπία μέσα σε δύσβατους δασικούς δρόμους. (μόνο σε συνεννόηση με τα γραφεία). Λίγο πριν το Περτούλι λειτουργεί πίστα 4X4 όπου είτε με το δικό σας 4X4 ή με τα αγωνιστικά αυτοκίνητα της πίστας, να δοκιμάσετε τις οδηγικές σας ικανότητες στην of road οδήγηση.

Paint ball: Στα λιβάδια Περτουλίου και στα δάση της ευρύτερης περιοχής (μόνο σε συνεννόηση με τα γραφεία).

Τοξοβολία - σκοποβολή: Στα λιβάδια Περτουλίου, Τρία ποτάμια.

Ψάρεμα: Πέστροφα στον Αχελώο, στον Ασπροπόταμο και τους παραποτάμους τους. Μπριάνες και κεφαλόπουλα στον Πηνειό και τους παραποτάμους του.

Ιππασία: Στα λιβάδια περτουλίου.

Αναρρίχηση: Στα Μετέωρα και στον "Κοκκινόβραχο" στην Ελάτη.

Ορειβασία - Ορεινή πεζοπορία: Πολυάριθμες ορειβατικές και πεζοπορικές διαδρομές, αρκετές από τις οποίες είναι σημαδεμένες, μπορούν να οδηγήσουν τον επισκέπτη σε τοπία εκπληκτικής ομορφιάς. Ο καλύτερος και πιο ασφαλής τρόπος να γνωρίσετε αυτά τα μέρη , είναι μέσω κάποιου γραφείου που δραστηριοποιείται σε αυτόν το χώρο.

Κυνήγι: Στην ελεγχόμενη κυνηγετική περιοχή Κόζιακα εκτός από φτερωτά θηράματα όπως Φασιανούς, πέρδικες μπεκάτσες κλπ, οι φανατικοί του είδους μπορούν να κυνηγήσουν λαγούς, αγριογούρουνα, ζαρκάδια και ελάφια.

Οικοτουρισμός: Eίναι το μέσον για να γνωρίσει ο επισκέπτης την κριμένη ομορφιά της Πίνδου, να έρθει σε επαφή με τη φύση και να μάθει για τη χλωρίδα και πανίδα αυτού του μοναδικού οικοσυστήματος. Οικοτουριστικά προγράμματα και εκδρομές σε δάση, λίμνες, ποτάμια και άγνωστες σπηλιές, πραγματοποιούνται για κάθε
εποχή του έτους και για κάθε ηλικία με συνοδεία έμπειρων οικοξεναγών και οδηγών βουνού.


 

Κυριακή, 01 Αύγουστος 2010 09:51

Κάλαμος

Η Κάλαμος ή ο Κάλαμος είναι μικρό νησί σε πολύ κοντινή απόσταση από τη δυτική ακτή της Αιτωλοακαρνανίας. Το νησί βρίσκεται ακριβώς απέναντι από το χωριό Μύτικας της Αιτωλοακαρνανίας αλλά παρά την κοντινή του απόσταση ανήκει διοικητικά στο νομό Λευκάδας μαζί με άλλα μικρά νησιά της περιοχής. Η έκτασή του είναι περίπου 20 km2 και είναι κυρίως ορεινό (με μια βουνοκορφή να διατρέχει όλο το μήκος του), η κορυφή μάλιστα του βουνού που δεσπόζει στο νησί φτάνει τα 800 μ. Η επικοινωνία με την ηπειρωτική χώρα γίνεται με καΐκια που εκτελούν δρομολόγια από και προς τον Μύτικα στην ακτή της Αιτωλοακαρνανίας. Το νησί φημίζεται για τις όμορφες παραλίες του και αρκετοί το επισκέπτονται κατά τους καλοκαιρινούς μήνες. Στον Κάλαμο θα κολυμπήσετε σε ήσυχες, μοναχικές, βοτσαλωτές παραλίες, με πρόσβαση κυρίως από τη θάλασσα. Η κοινότητα Καλάμου έχει 543 κατοίκους σύμφωνα με την απογραφή του 2001.

Αρχαιολογικοί Χώροι στον Κάλαμο: Κοντά στην Επισκοπή βρίσκεται το Κάστρο του Καλάμου, το λεγόμενο «Καστρομονάστηρο». Σώζονται μόνο τμήματα από τα ψηλά πέτρινα τείχη του με τις όμορφες καμάρες εσωτερικά, που γίνονται πολεμίστρες εξωτερικά. Ελάχιστα είναι γνωστά σήμερα για αυτό το εντυπωσιακό μνημείο. Λέγεται ότι στο κάστρο αυτό είναι θαμμένη η μητέρα του μεγάλου αγωνιστή του 1821, Γεωργίου Καραϊσκάκη.


 

Κυριακή, 01 Αύγουστος 2010 08:41

Καστοριά

Στο νομό Καστοριάς ο επισκέπτης συναντά την μαγεία του φυσικού και πολιτιστικού πλούτου. Είναι μια περιοχή που προσφέρεται για εναλλακτικές μορφές τουρισμού και δεν επιτρέπει στον επισκέπτη να πλήξει. Κέντρο του νομού, η πόλη της Καστοριάς, η οποία απλώνεται αμφιθεατρικά σε υψόμετρο 620 μέτρων. Είναι χτισμένη πάνω σε μια χερσόνησο, που εισχωρεί στη λίμνη Ορεστιάδα και κάτω από τους εντυπωσιακούς ορεινούς όγκους του Γράμμου και του Βιτσίου.

 

Αξιοθέατα

Βυζαντινό Μουσείο: Το Βυζαντινό Μουσείο της Καστοριάς περιλαμβάνει στις συλλογές του εικόνες, γλυπτά, ψηφιδωτά, ξυλόγλυπτα αντικείμενα, εκκλησιαστικά αντικείμενα (χειρόγραφα, λειτουργικά σκεύη κλπ.) που καλύπτουν την περίοδο από τον 12ο μέχρι τον 17ο αιώνα. Πρόκειται για ένα σημαντικό Μουσείο όπου ο επισκέπτης έχει τη δυνατότητα να μελετήσει τη βυζαντινή τέχνη σε διάφορες χρονικές φάσεις και εκφράσεις. Βρίσκεται στην κορυφή του λόφου της βυζαντινής ακρόπολης και στεγάζεται σε νεόδμητο κτίριο.  Το Βυζαντινό Μουσείο της πόλης έχει μια από τις πιο ολοκληρωμένες συλλογές Βυζαντινών Αγιογραφιών στον κόσμο, που προέρχεται από τους πολυάριθμους βυζαντινούς και μεταβυζαντινούς ναούς (Πλατεία Δεξαμενής, τηλ. 2467026781).

Μουσείο Ενδυματολογίας: Στο μουσείο αυτό ο επισκέπτης παίρνει μια γεύση από την καθημερινή ζωή των Καστοριανών των περασμένων εποχών, μέσα από τα ρούχα που φορούσαν.  Οι φορεσιές μαζί με τα κοσμήματα, που τις συνοδεύουν αποτελούν μια από τις πιο ζωντανές εκφράσεις του λαϊκού πολιτισμού. Αποτυπώνουν, με την ποικιλομορφία και τις ιδιαιτερότητές τους, τον τρόπο ζωής, την κοινωνική διαστρωμάτωση και τις επαφές των κατοίκων της περιοχής με την Ευρώπη και τον υπόλοιπο κόσμο. Το μουσείο στεγάζεται στο αρχοντικό των Αδελφών Εμμανουήλ, ένα θαυμάσιο δείγμα παραδοσιακής αρχιτεκτονικής του 1750 και στα εκθέματά του περιλαμβάνονται ενδυμασίες αντρών και γυναικών, παιδικές στολές, καθώς και μια πλούσια συλλογή κοσμημάτων από την ευρύτερη περιοχή. Η λειτουργία του βασίζεται στην υποστήριξη του μουσικοφιλολογικού συλλόγου «ΑΡΜΟΝΙΑ», ο οποίος φροντίζει για τον εμπλουτισμό και τη συντήρηση της συλλογής.

Λαογραφικό Μουσείο: Σε έναν από τους πιο γραφικούς δρόμους της πόλης, βρίσκεται το αρχοντικό του Νεράντζη Αϊβάζη, το οποίο από το 1975 στεγάζει το Μουσείο. Εδώ βρίσκουν φιλόξενη στέγη οι υλικές μαρτυρίες του τόπου, αντικείμενα από την καθημερινή ζωή στο σπίτι και στην εργασία, αντικείμενα που σχετίζονται με τελετές και γιορτές. Ο επισκέπτης μπορεί να περιηγηθεί στην επιβλητική «κρεβάτα», τον χώρο που φιλοξενούσε τις επίσημες τελετές και γιορτές, στον «καλόν οντά», καθώς και στο καλοκαιρινό καθημερινό δωμάτιο που σήμερα στεγάζει για τις ανάγκες του μουσείου την αναπαράσταση ενός εργαστηρίου γουνοποιίας. Ξεχωριστή εντύπωση προκαλεί η τοιχογραφία που κοσμεί εσωτερικά το κτίριο, με θέμα ένα νοσταλγικό τοπίο της Κωνσταντινούπολης. Το σπίτι ήταν ζωγραφισμένο στο μεγαλύτερο μέρος του, όμως όταν οι ιδιοκτήτες ασβέστωσαν τους τοίχους, μετά από συμβουλή των γιατρών, για να προλάβουν τη φυματίωση, χάθηκαν πολλά από τα διακοσμητικά. Στο υπόστεγο του αρχοντικού βρίσκονται το ζυμωτήριο, το κελάρι των τροφίμων και η αποθήκη των κρασιών (τηλ. 2467028603).

Οικομουσείο: Ο αρχαιολογικός χώρος του Δισπηλιού και το Οικομουσείο βρίσκονται σε απόσταση 7 χιλιομέτρων από την πόλη, στην νότια πλευρά της λίμνης. Εδώ έχει ανασκαφεί ένας λιμναίος οικισμός της Νεότερης Νεολιθικής Περιόδου, που αναπτύχθηκε γύρω από τη λίμνη, από τα μέσα της 6ης χιλιετίας π.Χ. μέχρι τα μέσα της 4ης χιλιετίας π.Χ. Με τη δημιουργία του Οικομουσείου, που εντάχθηκε στο πλαίσιο του προγράμματος “Life” από το 1996, και είναι σε λειτουργία από το 2000, επιχειρήθηκε μια πιστή αναπαράσταση του οικισμού που δίνει τη δυνατότητα στον επισκέπτη να προσεγγίσει καλύτερα τον τρόπο ζωής των κατοίκων του. Στο διαμορφωμένο χώρο υπάρχουν καλύβες πάνω σε πασσαλόπηκτες πλατφόρμες, κατασκευασμένες σε φυσικό μέγεθος και με υλικά παρεμφερή με τα αυθεντικά. Κορμοί δένδρων χρησιμοποιήθηκαν για τον σκελετό, λεπτά κλαριά πλεγμένα με σκοινί για τους τοίχους, λάσπη από τη λίμνη για τον «σοβά» και άχυρα για τις στέγες. Στο εσωτερικό αυτών των κατοικιών των νεολιθικών ανθρώπων της λίμνης υπάρχουν αντικείμενα καθημερινής χρήσης. Πήλινα αγγεία, όπως φιάλες, κύπελλα, φρουτιέρες και χύτρες, εργαλεία από πυριτόλιθο ή από οστά, καλάθια και μια μικρή εστία φωτιάς δίνουν μια σαφή εικόνα για τη ζωή και τις ασχολίες των κατοίκων. Η αλιεία, το κυνήγι, η καλλιέργεια της γης και η κτηνοτροφία ήταν οι κύριες ενασχολήσεις τους (τηλ.24670 85406).

Μουσείο Κέρινων Ομοιωμάτων Λαογραφίας και Προϊστορίας: Το νέο αυτό μουσείο ιδρύθηκε στο Μαυροχώρι Καστοριάς του Δήμου Μακεδνών από το ζεύγος Παναγιωτίδη Δημήτρη και Θεοχάρη Θεοφανώ. Σε δύο κτίρια τοπικής αρχιτεκτονικής, παρουσιάζονται σκηνές καθημερινού βίου του λαού μας, αναβιώνοντας ήθη και έθιμα πανελλαδικά. Επίσης έχει δημιουργηθεί ένα ολόκληρο χωριό προπολεμικών ετών με μαγαζιά και σπίτια σε φυσικό μέγεθος όπου οι επισκέπτες μπορούν να δουν τα παλιά ξεχασμένα επαγγέλματα – καροποιός, γανωματής, τσαγκάρης, σιδεράς κτλ. Σ’ ένα σπήλαιο μια ολόκληρη φυλή Αρχανθρώπων επεξεργάζονται το δέρμα, τα όπλα, μαγειρικά σκεύη, εργαλεία, σ’ ένα δύσκολο αγώνα για επιβίωση. Τα ποικίλα εκθέματα είναι μοιρασμένα σε θεματικές ενότητες ώστε οι επισκέπτες – κυρίως οι μαθητές – να διδάσκονται εύκολα και μεθοδικά την εξέλιξη του πολιτισμού μας από τα πανάρχαια χρόνια μέχρι τα σύγχρονα. Κύκλος ψωμιού, μαλλιού, τρύγος, μαγειρικά σκεύη, η φωτιά, οι στολές, ο οπλισμός, μουσικά όργανα κτλ.

Μουσείο Παλαιοντολογίας & Παλαιοβοτανικής Νόστιμου: Κοντά στο χωριό Νόστιμο (στη νοτιοδυτική πλευρά του νομού) υπάρχει το Απολιθωμένο Δάσος, τη μελέτη και ανάδειξη του οποίου έχει αναλάβει ο καθηγητής Παλαιοντολογίας και Παλαιοβοτανικής Ευάγγελος Βελιτζέλος. Πριν από 15-20 εκατομμύρια χρόνια ,οι προσχώσεις των ποταμών σχημάτισαν ένα τεράστιο δέλτα, στο οποίο δημιουργήθηκε ένα άγριο υποτροπικό δάσος με οξιές, καστανιές, βελανιδιές και φοίνικες. Η λάβα και η ηφαιστειακή στάχτη που σκέπασαν, σε κάποια φάση, το δάσος συνετέλεσαν στην απολίθωση. Τα ευρήματα είναι εντυπωσιακά. Κορμοί μήκους 5-10 μέτρων και διαμέτρου 50-80 εκατοστών, στους οποίους διακρίνεται ο φλοιός και οι δακτύλιοι και ανάμεσά τους οι μοναδικοί απολιθωμένοι φοίνικες που έχουν βρεθεί στην ηπειρωτική Ελλάδα. Η ανασκαφή έφερε επίσης στο φως θαλάσσια απολιθώματα όπως κοχύλια, σαλιγκάρια, αστερίες, μύδια, καθώς και το δόντι ενός τεράστιου καρχαρία. Στο μικρό Μουσείο Απολιθωμένου Δάσους που βρίσκεται στο Νόστιμο, θα θαυμάσετε τα μοναδικά αυτά ευρήματα.(τηλ.24670 84588,84566).

Σπηλιά του Δράκου: Στις περιοχές όπου τα βραχόβουνα συναντούν τις όχθες της λίμνης έχει εντοπιστεί ένας αριθμός σπηλαίων. Η σπηλιά του δράκου βρίσκεται στη βόρεια πλευρά της χερσονήσου, κοντά στο παρεκκλήσι του Αγίου Νικολάου της Μονής της Παναγίας της Μαυριώτισσας. Η είσοδος του σπηλαίου, που ανακαλύφθηκε το 1954, απέχει 15 μέτρα από τον παραλίμνιο δρόμο. Το 1968 έγινε η χαρτογράφηση του σπηλαίου, οπότε αποκαλύφθηκαν στο εσωτερικό του 7 υπόγειες λίμνες, 10 αίθουσες διαφόρων διαστάσεων (η μεγαλύτερη 45?17μέτρα) και 5 διάδρομοι-σήραγγες. Το μεγαλύτερο βάθος από την είσοδο φτάνει τα 18 μέτρα και η μέση θερμοκρασία είναι 16-18ο C. Στο σπήλαιο, που είναι από τα εντυπωσιακότερα, έχουν βρεθεί οστά αρκούδας των σπηλαίων, ηλικίας 10.000 χρόνων. Σύμφωνα με την παράδοση, στο σπήλαιο υπήρχε ένα χρυσωρυχείο, που το φύλαγε ένας άγρυπνος δράκος.

Θρησκευτικά μνημεία: Τα μνημεία της ορθοδοξίας αποτελούν μια σημαντική έκφραση του ελληνικού πολιτισμού και προσελκύουν πολλούς επισκέπτες. Η Καστοριά, είναι πραγματικά ένα ζωντανό μουσείο της βυζαντινής τέχνης.  Η περιήγηση στα πολυάριθμα μνημεία της μπορεί να δώσει μια ολοκληρωμένη εικόνα των διαφορετικών φάσεων και εκφράσεων της εκκλησιαστικής τέχνης από το τέλος του 9ου έως τον 14ο αιώνα. Η Παναγία Κουμπελίδικη, ο Ταξιάρχης Μητροπόλεως, ο Άγιος Στέφανος, οι Άγιοι Ανάργυροι και ο Άγιος Νικόλαος του Κασνίτζη είναι μερικοί από τους περίπου 80 εκπληκτικούς ναούς.  Στα μοναστήρια της περιοχής ο επισκέπτης μπορεί να απολαύσει την πατροπαράδοτη φιλοξενία των μοναχών. Οι Μονές της Παναγίας της Μαυριώτισσας στην πόλη της Καστοριάς, των Αγίων Αναργύρων Μελισσοτόπου, του Αγίου Νικολάου Κορησού, της Παναγίας Κλεισούρας, της Αγίας Παρασκευής Βασιλειάδας δεν έμειναν αμέτοχες στις κρίσιμες ιστορικές στιγμές και προσέφεραν καταφύγιο στους πιστούς.  Αυτός είναι σε μεγάλο βαθμό ο λόγος για τον οποίο οι Έλληνες έχτιζαν τόσες πολλές εκκλησίες, επειδή συγχρόνως αποτελούσαν και καταφύγια γι'αυτούς.

Φυσικές Ομορφιές

Λίμνη: Η λίμνη της Καστοριάς, μια από τις ομορφότερες των Βαλκανίων, είναι άμεσα συνδεδεμένη με τη φυσιογνωμία, την ιστορία και την εξέλιξη της πόλης. Έχει χαρακτηριστεί ως «Μνημείο Φυσικού Κάλλους» από το Υπουργείο Πολιτισμού και έχει ενταχθεί στο Ευρωπαϊκό Δίκτυο «Φύση 2000».  Η έκτασή της είναι περίπου 28 τετραγωνικά χιλιόμετρα και το μέγιστο βάθος της περίπου 9,5 μέτρα. Στην περιοχή υπάρχουν εννέα ρέματα που καταλήγουν στη λίμνη. Το μεγαλύτερο από αυτά είναι το ρέμα του Ξηροπόταμου. Εκτός από τα ρέματα και το νερό της βροχής, η λίμνη Ορεστιάδα τροφοδοτείται και από πολλές υπολίμνιες πηγές. Είναι υγρότοπος μεγάλης σημασίας για τα υδρόβια, αλλά και για τα αρπαχτικά πουλιά και χρησιμεύει ως περιοχή αναπαραγωγής, διατροφής και διαχείμανσης. Συντηρεί πλούσια ορνιθοπανίδα - περίπου 200 είδη - που περιλαμβάνει σπάνια και απειλούμενα είδη, προστατευόμενα από τη διεθνή και εθνική νομοθεσία.Χαρακτηριστικότερα από αυτά είναι οι λαγγόνες και οι αργυροπελεκάνοι, τέσσερα είδη ερωδιών, οι βουβόκυκνοι, οι αγριόπαπιες, οι νυχτοκόρακες, οι κορμοράνοι και πολλά παρυδάτια πουλιά. Πέρα από τον μεγάλο αριθμό πουλιών που φιλοξενεί, είναι η μοναδική λίμνη στην Ελλάδα, στην οποία υπάρχουν σημαντικής έκτασης παρόχθια δάση υδρόφιλων δέντρων, που συνιστούν έναν από τους σπανιότερους οικότοπους της Ευρώπης. Η λίμνη της Καστοριάς είναι η δεύτερη πιο παραγωγική σε αλιεύματα λίμνη της Ελλάδας. Τα είδη των ψαριών που υπάρχουν στη λίμνη είναι ο κυπρίνος (Γριβάδι), η πέρκα, το τσιρώνι, το γλήνι, ο γουλιανός , η τούρνα, η πλατίκα το πρικί και η πεταλούδα.

Ποτάμι: Ο ποταμός Αλιάκμονας, ο μεγαλύτερος της Ελλάδας, με μήκος 297χλμ., πηγάζει από τον ορεινό όγκο του Γράμμου και εκβάλλει στο Θερμαϊκό κόλπο. Είναι ο μοναδικός ποταμός της Δυτικής Μακεδονίας και αποτελεί ένα σπάνιο υδροβιότοπο και έναν από τους πλουσιότερους υδάτινους πόρους της περιοχής. Στις όχθες του ποταμού υπάρχουν πυκνά δάση φυλλοβόλων δένδρων που δημιουργούν ένα σύνθετο οικοσύστημα εξαίρετης ομορφιάς. Στον Αλιάκμονα υπάρχουν 30 περίπου είδη ψαριών. Ανάμεσά τους, πέστροφες, μπράνες, κέφαλοι, συρτάρια. Το ψάρεμα με καλάμι στις όχθες του ποταμού επιτρέπεται όλο το χρόνο, εκτός από την περίοδο αναπαραγωγής των ψαριών. Η ποικιλία των πουλιών που έχουν παρατηρηθεί στην περιοχή είναι μεγάλη και περιλαμβάνει κάποια σπάνια, προστατευόμενα είδη. Μερικά από τα πουλιά που αναπαράγονται κοντά στο ποτάμι είναι: ο σφηκιάρης, ο ασπροπάρης, ο φιδαετός, η αετογερακίνα, ο σταυραετός, η πετροπέρδικα, το ποταμογλάρονο, η χαλκοκουρούνα.

Γράμμος: Ο ορεινός όγκος του Γράμμου είναι ένας τόπος ασύγκριτης ομορφιάς και ίσως ένας από τους λιγοστούς ανεξερεύνητους προορισμούς της Ελλάδας. Βρίσκεται στα σύνορα με την Αλβανία και η ψηλότερη κορυφή του φτάνει τα 2.520 μέτρα. Οι κορυφές του διακρίνονται για τα εκτεταμένα λιβάδια, τους αλπικούς ποταμούς, τα παρθένα δάση οξιάς, δρυός, έλατου, καστανιάς πλατάνου και πεύκου. Από εδώ πηγάζουν δύο ποταμοί ο Αλιάκμονας και ο Σαραντάπορος. Το δάσος της Μπαρούγκας έχει ανακηρυχθεί «μνημείο της φύσης». Η απουσία ανθρώπινων παρεμβάσεων στη διάρκεια των χρόνων μεγιστοποιεί την οικολογική του σημασία. Στην καρδιά του Γράμμου στην περιοχή των Αρρένων, υπάρχει μια μικρή λίμνη, η Δρακόλιμνη. Είναι ένα μικρό θαύμα της φύσης, σε υψόμετρο 1.740 μέτρων. Ανάμεσα στα βατράχια και τα νούφαρα της λίμνης, ζει ένα σπάνιο υδρόβιο είδος, ο αλπικός τρίτωνας, που οι ντόπιοι το ονομάζουν «ψάρι με πόδια». Μια δεύτερη αλπική λίμνη βρίσκεται στην περιοχή Σακούλι και είναι προσβάσιμη από το χωριό Γράμμος. Στην περιοχή βρίσκουν καταφύγιο είδη όπως: η καφετιά αρκούδα, ο λύκος, η αγριόγατα, το αγριογούρουνο, το ζαρκάδι, το αγριοκάτσικο.  Ανάμεσα στα πολλά είδη πουλιών που ζουν και αναπαράγονται εδώ είναι: ο σφηκιάρης, ο φιδαετός, ο χρυσαετός, η πετροπέρδικα, η σταχτοτσικλητάρα, ο δρυομυγοχάφτης, η κοκκινοκαλακούδα, ο κούρκος, το χαροπούλι. Οι περιηγήσεις στα δαιδαλώδη μονοπάτια του βουνού είναι συναρπαστικές, γεμάτες εκπλήξεις. Οι εναλλαγές του τοπίου, το πέρασμα από τα σκιερά δάση στα αλπικά λιβάδια με τα ανθισμένα λουλούδια, ο ήχος των τρεχούμενων νερών προσφέρουν στον επισκέπτη μοναδικές συγκινήσεις.

Βίτσι: Το Βίτσι, με τις δασωμένες πλαγιές του και τη σπάνια χλωρίδα και πανίδα του, είναι από τους πιο ενδιαφέροντες προορισμούς για τους φυσιολάτρες επισκέπτες. Η ψηλότερη κορυφή αυτού του σημαντικού βιότοπου, που αποτελεί το φυσικό σύνορο των νομών Φλώρινας και Καστοριάς, είναι τα 2.126 μέτρα.  Από τους πρόποδες του βουνού μέχρι και τα χίλια μέτρα κυριαρχούν οι δρύες, ενώ από το σημείο αυτό και μέχρι τα υψηλότερα σημεία με τα αλπικά λιβάδια, κυριαρχεί η οξιά με πολύ πυκνά και αδιαπέραστα δάση. Η περιοχή χαρακτηρίζεται από την παρουσία περισσότερων από σαράντα σημαντικών φυτικών ομάδων, αλλά και πλούσιας πανίδας με κυριότερα ζώα την απειλούμενη με εξαφάνιση αρκούδα, το λύκο, το ζαρκάδι και το αγριογούρουνο. Το Βίτσι προστατεύεται σε εθνικό επίπεδο ως καταφύγιο θηραμάτων. Ο περιηγητής έχει την ευκαιρία να εξερευνήσει το δάσος και να παρατηρήσει τα σπάνια είδη πουλιών που φωλιάζουν σε αυτό. Σε απόσταση 22 χλμ. από την πόλη της Καστοριάς λειτουργεί το πολύ καλά οργανωμένο χιονοδρομικό κέντρο του Βιτσίου. Βρίσκεται στο δρόμο που οδηγεί από την Καστοριά στη Φλώρινα, στα βόρεια του χωριού Πολυκέρασος. Οι τρεις πίστες που λειτουργούν είναι χαραγμένες σε πυκνό δάσος με κοινή αφετηρία και εξυπηρετούνται από το ίδιο lift.

Δραστηριότητες

Σκι: Οι εγκαταστάσεις των δύο χιονοδρομικών κέντρων εξυπηρετούν τους συνεχώς αυξανόμενους λάτρεις των χειμερινών σπορ. Το χιονοδρομικό κέντρο Βιτσίου βρίσκεται στα σύνορα των Νομών Καστοριάς και Φλώρινας, σε απόσταση 22 χλμ. από την πόλη της Καστοριάς. Σε υψόμετρο 1.610 μ., σε ένα ξεχωριστό τοπίο με γραφικούς οικισμούς, πυκνά δάση οξιάς και σπάνια χλωρίδα και πανίδα, λειτουργεί το χιονοδρομικό κέντρο, το οποίο διαθέτει 3 αναβατήρες και 5 πίστες. Οι πίστες έχουν κοινή αφετηρία και εξυπηρετούνται από το ίδιο lift. Η κεντρική είναι 1000μ, η πλευρική ΒΑ 2.500μ, η πλευρική ΒΔ 1.300μ. Το χιονοδρομικό κέντρο της Βίγλας Πισοδερίου βρίσκεται στη συμβολή των οροσειρών του Βαρνούντα και του Βέρνου,…χλμ από την Καστοριά. Οι 5 αναβατήρες και οι 10 πίστες που υπάρχουν σε αυτό εξυπηρετούν μεγάλο αριθμό σκιέρ όλων των επιπέδων. Από την κορυφή του χιονοδρομικού η θέα προς την Πρέσπα, είναι πραγματικά μαγευτική.
Κωπηλασία: Το άθλημα της κωπηλασίας είναι στενά συνδεδεμένο με τη ζωή της πόλης, αφού στη λίμνη πραγματοποιούνται πανελλήνιοι και διεθνείς αγώνες, καθώς και κάθε είδους ναυταθλητικές εκδηλώσεις.  Οι όμιλοι που δραστηριοποιούνται είναι: ο Ναυτικός Όμιλος Καστοριάς (Ν.Ο.Κ.), ο Κωπηλατικός Όμιλος Καστοριάς (Κ.Ο.Κ.) και ο Ναυτικός Όμιλος Μαυροχωρίου.(Ν.Ο.Μ.).

Ιστιοπλοΐα: Η Λέσχη Ιστιοπλοϊας Καστοριάς είναι μια νεοϊδρυθείσα λέσχη, στο χώρο της Ιστιοπλοϊας και του Ναυταθλητισμού που δημιουργήθηκε χάρις στο μεράκι και την αγάπη Παλαίμαχων Ιστιοπλόων. Στην Είσοδο της Πόλης, στο Πάρκο Θέας φιλοξενούνται οι άρτιες και σύγχρονες εγκαταστάσεις της. Σκοπός της Λέσχης είναι η διάδοση της ιστιοπλοϊας τόσο σε παιδιά όσο και σε ενήλικες. Με σωστή εκπαίδευση, μετατρέπονται οι δυνατότητες του κάθε νέου σε ικανότητες βάζοντας τις βάσεις για την δυναμική ανάπτυξη του αθλήματος, στοχεύοντας σε μεγάλες διακρίσεις τόσο σε Ελληνικές όσο και σε Παγκόσμιες Ναυταθλητικές διοργανώσεις.

Περιπατητικές Διαδρομές

  • Μικρός γύρος της λίμνης
  • Μεγάλος γύρος της λίμνης
  • Προφήτης Ηλίας-Άγιος Αθανάσιος
  • Φαράγγι Κορομηλιάς
  • Άγιοι Ανάργυροι-Πολυκέρασο
  • Γύρος του βράχου των Οντρίων (χωριό Βράχος)
  • Γαιοπάρκο Ασπροκκλησιάς-Νοστίμου
  • Μαυροχώρι-Νησί Κορμοράνων
  • Νεστόριο –Κοτύλη-Πάρκο Εθνικής Συμφιλίωσης-Αρρένες-Χρυσή
  • Εφταχώρι-Ζούζουλη

Πεζοπορία σε υπάρχοντα μονοπάτια στο Γράμμο: Σγουρό-Τούμπα (8.600 μέτρα), Πεύκο-Παλιά Κοτύλη (12.100 μέτρα), Παλιά Κοτύλη-Νέα Κοτύλη (5.500μέτρα), Νέα Κοτύλη-Νεστόριο (12.800μέτρα), Γράμμος-2520-Λίμνη (17.100), Λεβέντικο – κορυφή Κανελλοπούλου (7.500μέτρα), Σγούρο - κορυφή Κανελλοπούλου (8.300 μέτρα), κορυφή Κανελλοπούλου-Σαραντάπορος (25.400 μέτρα), Φούσια-Βέρτενικ (4.500 μέτρα), Φούσια – Μονόπυλο (5.800 μέτρα), Τρία Αβγά-Γιαννοχώρι (7.100 μέτρα), Αλεβίτσα - Καλή Βρύση (3000 μέτρα), Παλιά Κοτύλη - Κυψέλη (7.800 μέτρα).

Αθλητικές δραστηριότητες στο ποτάμι και τη λίμνη

  • Βόλτα στη λίμνη με κανόε-καγιάκ ή με μικρό ιστιοπλοϊκό
  • Ράφτινγκ στον ποταμό Σαραντάπορο
  • Ράφτινγκ στο Νεστόριο. Κατάβαση στις πηγές του Αλιάκμονα

Αναρρίχηση: Αναρρίχηση στα βράχια του κάστρου στο Νεστόριο, στο χωριό Βράχος, καθώς και στην Παλιά Κοτύλη, στην ορθοπλαγιά «Χάρος».

Ορειβασία στις κορυφές: Γράμμος (2520μ.) από το χωριό Γραμμούστα, Κιάφα (2398μ), Φλάμπουρο (1882μ.).
Ανάβαση του φαραγγιού στον ποταμό Αλιάκμονα (ξεκινώντας από την τοποθεσία του River-Party στο Νεστόριο).

Ποδηλασία βουνού

  • Νεστόριο - Πεύκο
  • Νεστόριο – Λιβαδοτόπι - Γιαννοχώρι

Moto cross: Για τους λάτρεις της ταχύτητας και της περιπέτειας λειτουργούν πίστες moto cross στην Ασπροκκλησιά και το Χιλιόδενδρο.

Μοντελισμός: Στο Άργος Ορεστικό λειτουργεί μοντελοδρόμιο που μπορεί να καλύψει τις ανάγκες των πιο απαιτητικών φίλων του μοντελισμού.

Κυνήγι: Οι δασωμένοι ορεινοί όγκοι της περιοχής (Γράμμος, Βίτσι) προσφέρονται για κυνήγι. Τα συνήθη θηράματα είναι οι λαγοί, οι πέρδικες, τα αγριογούρουνα, οι τσίχλες. Το κυνήγι γίνεται με τη βοήθεια των κυνηγόσκυλων ή αλλιώς ζαγάρια όπως συνηθίζεται να τα αποκαλούμε τα οποία συνοδεύουν τους κυνηγούς στις εξορμήσεις τους και ξετρυπώνουν τα θηράματα. Στο κυνήγι του αγριογούρουνου οι κυνηγοί πηγαίνουν κατά ομάδες για να επιτύχουν καλύτερα αποτελέσματα παίρνοντας μαζί τους όσο το δυνατό περισσότερα σκυλιά.

Ιαματικός Τουρισμός

Τα ιαματικά λουτρά της Αμμουδάρας απέχουν 20 χλμ. από την Καστοριά και 4 χλμ. από το Άργος Ορεστικό.  Η υδροθεραπευτική μονάδα είναι από τις πλέον σύγχρονες και λειτουργεί όλο το χρόνο. Διαθέτει 10 ατομικούς λουτήρες, πισίνα κινησιοθεραπείας, γυμναστήριο, ιατρείο, βρύση για ποσιθεραπεία, εγκατάσταση για εισπνοθεραπεία και ξενώνα. Τα νερά της Αμμουδάρας έχουν θερμοκρασία 15ο C και ενδείκνυνται για τη θεραπεία ρευματοπαθειών, δερματικών παθήσεων, αρθροπαθειών.

Αγροτουρισμός

Ο αγροτουρισμός, που αναπτύσσεται στην περιοχή, μπορεί να προσφέρει πρωτόγνωρες εμπειρίες στους επισκέπτες της. Η γνωριμία με τις αγροτικές ασχολίες, τα τοπικά προϊόντα, την παραδοσιακή κουζίνα και την καθημερινή ζωή των κατοίκων δίνουν μια άλλη διάσταση στην έννοια του ταξιδιού. Ο επισκέπτης έχει την ευκαιρία να αφουγκραστεί τον τόπο και να νοιώσει τη χαρά της ανακάλυψης και της περιπέτειας. Τα τοπικά αγροτικά προϊόντα είναι γνωστά για την εξαιρετική τους ποιότητα: Τα φασόλια καλλιεργούνται σχεδόν σε όλους τους οικισμούς του νομού, σε δύο ποικιλίες: τα λευκά και τα έγχρωμα. Έχουν αυξημένες αντιοξειδωτικές ιδιότητες και πολύ πλούσια γεύση. Οι γίγαντες-ελέφαντες έχουν αναγνωριστεί ως προϊόντα Προστατευμένης Γεωγραφικής Ένδειξης. Τα ιδιαίτερα κλιματολογικά χαρακτηριστικά της περιοχής συντελούν ώστε τα μήλα που καλλιεργούνται να είναι γλυκά, τραγανά και πολύ ανθεκτικά. Είναι αναγνωρισμένα ως προϊόντα Προστατευμένης Γεωγραφικής Ένδειξης. Τα φαγώσιμα άγρια μανιτάρια συλλέγονται από υγρές, ανήλιες και απάνεμες δασωμένες πλαγιές, ρέματα και κοιλάδες του Γράμμου και του Βιτσίου ή καλλιεργούνται. Η κορυφαία ποιότητά τους οφείλεται στο κλίμα της περιοχής και στην απουσία του φαινομένου της όξινης βροχής. Στα ορεινά δάση της Καστοριάς, σε υψόμετρο μέχρι 800 μέτρα ευδοκιμούν οι καστανιές, οι οποίες δίνουν τον εξαιρετικά θρεπτικό καρπό τους. Στις πλαγιές των βουνών και στις ρεματιές καλλιεργούνται τρεις ποικιλίες καρυδιών: τα αφράτα, τα ημίσκληρα και τα σκληρά. Η μεγάλη τυροκομική παράδοση της περιοχής συνεχίζεται, δίνοντας τυριά με ξεχωριστή γεύση και κορυφαία ποιότητα, χαρακτηρισμένα ως Προϊόντα Ονομασίας Προέλευσης. Η φέτα, το κασέρι, το κεφαλοτύρι και η κεφαλογραβιέρα παρασκευάζονται από άριστης ποιότητας γάλα, προερχόμενο από αιγοπρόβατα των αλπικών βοσκοτόπων του νομού Καστοριάς.


 

Παρασκευή, 23 Ιούλιος 2010 20:40

Κοζάνη

H ανεξερεύνητη φύση, η άγρια ομορφιά των ορεινών και ημιορεινών όγκων, ο Αλιάκμονας με τους ορμητικούς παραπόταμούς του - πηγή ζωής στην περιοχή από την αρχαιότητα έως σήμερα- η τεχνητή λίμνη Πολυφύτου με το εντυπωσιακό οικοσύστημά της και οι προστατευόμενοι βιότοποι καθιστούν την περιοχή ως έναν ελκυστικό προορισμό για όλες τις εποχές του χρόνου.

 

Παράλληλα, αρχαίες και βυζαντινές πόλεις με εντυπωσιακά ευρήματα (Αιανή, αρχαία Απιδέα, αρχαία πόλη Πολυμύλου, βυζαντινή κάστρο-πόλη Σερβίων),  λαμπροί τάφοι (βασιλική νεκρόπολη Αιανής, μακεδονικοί τάφοι Εορδαίας), βυζαντινές και μεταβυζαντινές εκκλησίες, αρχοντικά με χαρακτηριστική αρχιτεκτονική -μάρτυρες μιας άλλης σπουδαίας εποχής-  περίτεχνα σμιλεμένοι ορεινοί οικισμοί, πέτρινα γεφύρια που στεφανώνουν ποτάμια και χείμαρρους, ήθη, έθιμα και αυθεντικοί άνθρωποι που ξέρουν να οργανώνουν γιορτές και να συντηρούν την παράδοση αποδεικνύουν τον πολιτιστικό πλούτο της περιοχής και  περιμένουν τον επισκέπτη να τα ανακαλύψει.

Ο νομός Κοζάνης, είναι ο πλέον βιομηχανοποιημένος της Δυτικής Μακεδονίας. Η λεκάνη Πτολεμαΐδας – Κοζάνης με το βιομηχανικό πλέγμα της ΔΕΗ και τις γύρω από τη ΔΕΗ επιχειρήσεις, δεσπόζει στη βιομηχανική υποδομή του Νομού. Δυναμικοί κλάδοι της τοπικής οικονομίας είναι ο κλάδος παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας, ο τομέας των ορυχείων (εξόρυξη λιγνίτη και μαρμάρων), των κατασκευών, της δημόσιας διοίκησης, της υγείας, του εμπορίου, των μεταφορών και διάφορες λοιπές υπηρεσίες. Η μεταποίηση πρώτων υλών αποτελεί, τέλος, ακόμη έναν σημαντικό τομέα, με κυριότερες επιχειρήσεις του δέρματος, των γουναρικών, των ειδών διατροφής (το μοναδικό σε εθνικό επίπεδο αρωματικό φυτό του κρόκου και παραδοσιακά προϊόντα όπως τυροκομικά Βοΐου – Βλάστης, μήλα Εορδαίας, ροδάκινα Βελβεντού, πατάτες Πολυμύλου, φασόλια Σισανίου, οπωροκηπευτικά Ελίμειας κ.ά.), του ξύλου, της κατασκευής τελικών προϊόντων από μέταλλο, των ειδών υποδομής, της ενδυμασίας και των ειδών από ύφασμα.

Αξιοθέατα

Αρχαιολογικός χώρος Αιανής: Η Αιανή στην αρχαιότητα ανήκε στο βασίλειο της Ελιμιώτιδας, που μαζί με τα ελληνικά βασίλεια της Τυμφαίας, της Ορεστίδας, της Λυγκιστίδας, της Εορδαίας και της Δερριόπου αποτελούσαν την αρχαία Άνω Μακεδονία. Σύμφωνα με το Στέφανο Βυζάντιο η Αιανή, «πόλις Μακεδονίας», κτίστηκε από τον Αιανό, γιο του Ελύμου και ιδρυτή της πόλης της Αιανής, η ύπαρξη της οποίας βεβαιώνεται από δύο επιγραφικές μαρτυρίες. Η αποκάλυψη δημόσιων και ιδιωτικών κτιρίων διαμορφώνει την εικόνα μιας οργανωμένης πόλης της Άνω Μακεδονίας ήδη από τα υστεροαρχαϊκά και κλασικά χρόνια (αρχές 5ου – 4ου αι. π.Χ.). Η πόλη αναπτύχθηκε στο λόφο της Μεγάλης Ράχης σε επάλληλα πλατώματα. Ο λόφος είναι ψηλός και επιβλητικός. Στα νότια και στα νοτιοανατολικά αυτού ρέει μικρό ποτάμι, ο Ροδανιώτικος λάκκος ή Χάντακας, παραπόταμος του Αλιάκμονα. Έχουν ανασκαφεί τρία μεγάλα δημόσια κτήρια αλλά και ιδιωτικές οικίες. Ο δημόσιος χαρακτήρας των κτηρίων με τις συμβατικές ονομασίες Μεγάλοι Δόμοι και Στωϊκό Κτήριο καταδεικνύεται από την ανεύρεση στοών και αρχιτεκτονικών μελών. Το Στωϊκό Κτήριο λειτουργούσε πιθανά ως αρχαία αγορά, ενώ στην αυλή του τρίτου κτηρίου στο κορυφαίο πλάτωμα αποκαλύφθηκε μία μεγάλη κυκλική δεξαμενή, όπου περισυλλεγόταν το βρόχινο νερό για την υδροδότηση της πόλης. Οι ιδιωτικές οικίες αναπτύσσονται σε διαφορετικά επίπεδα εξαιτίας της κλίσης του εδάφους. Τα σπίτια είχαν μικρές αυλές, δωμάτια με εστίες, δωμάτια – εργαστήρια με λίθινους χειρόμυλους και αποθηκευτικούς χώρους με πιθεώνες. Λίθινες σκάλες οδηγούν στο δεύτερο όροφο και στα πάνω δωμάτια που η πίσω τους πλευρά διαμορφώνεται υπόγεια. Τα σπίτια φέρουν τις συμβατικές ονομασίες Σπίτι με Πιθάρια, Σπίτι με Σκάλες. Σπίτι με Αγνύθες και χρονολογούνται στα ελληνιστικά χρόνια (300-100 π.Χ.). Η πόλη είχε άμεσες πολιτιστικές και εμπορικές σχέσεις με τον υπόλοιπο ελληνισμό, σύμφωνα με τα αρχαιολογικά δεδομένα. Παράλληλα λειτουργούσε αυτόνομα με δικά της εργαστήρια μεταλλοτεχνίας, κοροπλαστικής και κεραμεικής. Η ανασκαφή στην αρχαία πόλη της Αιανής που ξεκίνησε συστηματικά από το 1983, έφερε στο φως έναν ακμάζοντα πολιτισμό και αδιάσειστα ευρήματα – επιχειρήματα ότι στην Άνω Μακεδονία υπήρχαν ακμαίες και οργανωμένες πόλεις πολύ πριν την ενοποίηση του μακεδονικού ελληνισμού από τον Φίλιππο Β’.

Αρχαιολογικό Μουσείο Αιανής: Ο αρχαιολογικός πλούτος της Αιανής επέβαλε την ίδρυση ενός μεγάλου και σύγχρονου Αρχαιολογικού Μουσείου. Το Μουσείο αυτό, που θεμελιώθηκε το 1992 και η κατασκευή, ο εξοπλισμός και η εγκατάσταση κλιματισμού ολοκληρώθηκαν τον Ιούλιο του 2002, προοριζόταν να στεγάσει τις προϊστορικές και τις κλασικές αρχαιότητες της Αιανής και της ευρύτερης περιοχής, αλλά στεγάζει ήδη και τα χιλιάδες ευρήματα, που προήλθαν από τις σωστικές ανασκαφές της κατασκευής του εθνικού και επαρχιακού οδικού δικτύου.

Μακεδονικοί τάφοι στους Πύργους και Σπηλιά Εορδαίας: Η σημερινή επαρχία Εορδαίας ανήκε σ’ όλη της την έκταση στην αρχαία Εορδαία, η οποία με τα υπόλοιπα διαμερίσματα της Ελιμιώτιδας, Τυμφαίας, Ορεστίδας, Λυγκιστίδας, Πελαγονίας, Δερριόπου αποτελούσαν την Άνω (ορεινή) Μακεδονία.Ο μακεδονικός τάφος της Σπηλιάς με κατεύθυνση Β-Ν είναι διθάλαμος, διαστάσεων 3,36 ? 6,52μ. (μήκος νεκρικού θαλάμου 4,12μ.), με μνημειακή πρόσοψη, δωρικού ρυθμού και ελεύθερο αέτωμα που κρύβει την καμάρα. Τέσσερις δωρικοί ημικίονες (ανά δύο αριστερά και δεξιά) αποτελούν τα εικονικά στηρίγματα του θριγκού. Ανάμεσα στους ημικίονες υπάρχουν ανάγλυφες ασπίδες με γραπτή φυτική διακόσμηση. Η αρχιτεκτονική μορφή του μνημείου επιτρέπει τη σύγκρισή του με άλλα της ίδιας κατηγορίας, όπως τον τάφο του Φιλίππου και του Πρίγκηπα στη Βεργίνα και τον μεγάλο τάφο των Λευκαδίων Νάουσας. Από το εσωτερικό του τάφου απουσιάζει εντελώς η γραπτή διακόσμηση, όλες οι επιφάνειες παραμένουν λευκές, ενιαίες και αδιάρθρωτες, ενώ δεν υπάρχει ιδιαίτερη διαμόρφωση στα δάπεδα. Σύμφωνα με την ανθρωπολογική εξέταση του σκελετικού υλικού οι νεκροί που θάφτηκαν σ’ αυτόν αριθμούν τους επτά ή οκτώ. Οι νεκροί συνοδεύονταν, σύμφωνα με τα πανελλήνια έθιμα, από λίγα προσωπικά αντικείμενα (στλεγγίδες, πόρπες, μαχαίρια), αγγεία προσφορών και τελετουργιών (σκυφίδια, πινάκια, αμφορείς, λάγηνοι, μυροδοχεία) και συμβολικά θρησκευτικά αντικείμενα (αστράγαλοι, λύχνοι, ειδώλια, νομίσματα). Τα κτερίσματα του τάφου χρονολογούνται από το β΄ τέταρτο του 2ου αι. π.Χ. ως το τελευταίο τέταρτο του 1ου αι. π.Χ. Η σύγκριση, ωστόσο, με άλλα μνημεία του είδους, μας οδηγεί σε πολύ πρωϊμότερη ένταξη, στον 4ο αι. π.Χ. Αν ισχύει αυτό, συμπεραίνουμε ότι ο τάφος καθαρίστηκε από τις πρώιμες ταφές και παρέμειναν σ’ αυτόν οι οψιμότερες.

Ιστορικό, Λαογραφικό & Φυσικής Ιστορίας Μουσείο Κοζάνης: Ενδιαφέρουσα έκθεση με τοπικές ενδυμασίες, υπέροχα δείγματα τοπικής υφαντικής τέχνης. Στο τμήμα της Φυσικής Ιστορίας παρουσιάζεται ο φυσικός πλούτος του Νομού. Θαυμάσιες συλλογές νεολιθικών ευρημάτων, κειμήλια του Μακεδονικού Αγώνα, ανακατασκευές δωματίων Μακεδονικού αρχοντικού αποτελούν μερικά από τα εκθέματα του μουσείου.

Κοβεντάρειος Δημοτική Βιβλιοθήκη στην Κοζάνη

Μανούσεια Βιβλιοθήκη στη Σιάτιστα

Μουσείο Μακεδονικού Αγώνα στο Βούρινο: Γίνεται προσπάθεια για γνωριμία με την ιστορία του Μακεδονικού Αγώνα, τα εκθέματα της αντίστοιχης περιόδου και στοιχεία που αφορούν στους αγωνιστές της επανάστασης του 1878.

Ανθρωπολογικό, Λαογραφικό Μουσείο Πτολεμαΐδας: Παρουσιάζονται ενδιαφέροντα παλαιοντολογικά και λαογραφικά εκθέματα μεγάλης ιστορικής και επιστημονικής σημασίας

Ψηφιδωτό δάπεδο παλαιοχριστιανικής Βασιλικής στην Αγία Παρασκευή Κοζάνης

Μπουχάρια – Νοχτάρια: Διάφοροι μύθοι προσπάθησαν να ερμηνεύσουν το εντυπωσιακό αυτό φαινόμενο. Στην πραγματικότητα είναι φυσικές γεωμορφές που προήλθαν από τη διάβρωση του εδάφους σε διάστημα χιλιάδων χρόνων. Έχουν το σχήμα χωμάτινης κολώνας από άμμους, κροκάλες, μάργες και αργίλους και πιθανή συγκολλητική ύλη από οξείδια του σιδήρου και διοξείδιο του πυριτίου, σύμφωνα με πρόσφατη έκθεση του Πανεπιστημίου της Αθήνας (Τμήμα Γεωλογίας). Τη κορυφή των κολόνων αυτών καλύπτει ένας σχιστολιθικός βράχος που "'επαιξε" το ρόλο της ομπρέλλας στην εξέλιξη του σχηματισμού. Ανέρχονται σε αριθμό περί τους είκοσι (20) και το ύψος τους ποικίλει από 3 μέχρι 6 μέτρα. Βρίσκονται στο Μικρόβαλτο του Δήμου Καμβουνίων, 40 χλμ. νότια της Κοζάνης.

Το όνομα της τοποθεσίας "Μπουχάρια" προέρχεται από το σχήμα τους, καθότι "μπουχάρι" στην τοπική διάλεκτο σημαίνει καμινάδα. Ενδιαφέρον στην περιοχή παρουσιάζουν επίσης κωνικοί σχηματισμοί, τα "νοχτάρια", ίδιας προέλευσης και σύστασης με τα "Μπουχάρια", χωρίς όμως το σχιστολιθικό καπέλο, που επεκτείνονται σε μήκος δύο (2) χλμ. του ρέματος της Ποταμιάς, στα όρια του Δήμου Καμβουνίων με την κοινότητα Λιβαδερού. Η πρώτη εικόνα για τον επισκέπτη είναι ιδιαίτερα εντυπωσιακή. Εμφανίζονται ξαφνικά μπροστά του και τον καθηλώνουν. Στο βάθος τα δύο ψηλότερα "Μπουχάρια" οι μεγάλοι "Άτλαντες", πιο πάνω οι "Καρυάτιδες", αριστερά τα "σαγόνια του καρχαρία", ο "φρουρός".

Στην επόμενη χαράδρα ανακαλύπτει τους "περιπατητές", τα "νοχτάρια-σταλαγμίτες" και άλλα. Το ρέμα της Ποταμιάς στη συνέχεια παρουσιάζει ευχάριστες εκπλήξεις με αποκορύφωμα τη "χαράδρα των δεσποτάδων", ανθρωπογεωμορφές απίστευτης ομορφιάς.

Λίμνη Πολυφύτου με υδροηλεκτρικό εργοστάσιο: Σε απόσταση 20 χλμ. νοτιοανατολικά της Κοζάνης βρίσκεται η τεχνητή λίμνη του Πολυφύτου. Σε ύψος 55 μ. πάνω από την επιφάνειά της διασχίζεται από τη μεγαλύτερη γέφυρα των Βαλκανίων, μήκους 1.372 μ., πλάτους 13,5 μ. και γνωστή ως Υψηλή Γέφυρα των Σερβίων. Μεγάλο ενδιαφέρον παρουσιάζει η διαδρομή γύρω από τη λίμνη, ακολουθώντας το δρόμο προς το χωριό Ίμερα, περνώντας πάνω από το φράγμα της ΔΕΗ στο Πολύφυτο. Μια στάση στο φράγμα προσφέρει ένα θέαμα συγκλονιστικό και για τους ρομαντικούς και για τους τεχνοκράτες.

Το Κάστρο των Σερβίων: Το Κάστρο των Σερβίων βρίσκεται μεταξύ των Πιερίων και των Καμβουνίων, ανάμεσα σε δύο άγρια και εντυπωσιακά φαράγγια γεμάτα με ανθρωπόμορφους και ζωόμορφους βράχους, που σε μερικά σημεία έχουν απόσταση μόλις 5-6 μέτρα. Από το κάστρο σώζονται τμήμα της ακρόπολης, διάσπαρτα τείχη, βυζαντινές εκκλησίες, κρήνες, τμήματα συστημάτων ύδρευσης και βάσεις κατοικιών. Στο κέντρο των Σερβίων σώζεται σε καλή κατάσταση ένα οθωμανικό λουτρό (χαμάμ).

Οι καταρράκτης στο «Σκεπασμένο»: Οι καταρράκτες στο "Σκεπασμένο", βρίσκονται σε απόσταση 3 χλμ. Β.Α. του Βελβεντού. Η διαδρομή, που γίνεται μόνο με τα πόδια, μπορεί να προκαλέσει την εντύπωση επίσκεψης σε τροπικό περιβάλλον, λόγω των άφθονων νερών που σχηματίζουν καταρράκτες και λιμνούλες και της πλούσιας υδρόβιας βλάστησης.

Λιγνιτικό Κέντρο Δυτ. Μακεδονίας: Το μεγαλύτερο λιγνιτικό δυναμικό της χώρας είναι συγκεντρωμένο σε τρεις περιοχές - λεκάνες κατά μήκος του άξονα Φλώρινα - Αμύνταιο – Πτολεμαΐδα - Κοζάνη - Σέρβια. Σταδιακά στην περιοχή Πτολεμαΐδας - Αμυνταίου δημιουργήθηκε ένα από τα μεγαλύτερα λιγνιτικά κέντρα στον κόσμο. Στο Λιγνιτικό Κέντρο Πτολεμαΐδας - Αμυνταίου λειτουργούν σήμερα τέσσερα λιγνιτωρυχεία. Επίσης στο Λιγνιτικό Κέντρο ανήκουν το Εργοστάσιο Λιγνιτοπλίνθων και ο ατμοηλεκτρικός σταθμός ΛΙΠΤΟΛ.

Μοναστήρι Αγ. Τριάδας στο Βυθό Βοΐου: Η μονή της Αγίας Τριάδας βρίσκεται σε μικρή απόσταση από το χωριό Βυθός του Βοΐου και σε υψόμετρο 1000 μ. Είναι χτισμένη στα ριζά της υψηλότερης κορυφής του Βοΐου, μέσα σε έναν τόπο όμορφο και γαλήνιο που προκαλεί θαυμασμό και δέος. Πλατύφυλλες οξιές, μεγάλες βελανιδιές και γέρικες καστανιές ορθώνονται αγέρωχες, δημιουργώντας ένα μεγαλοπρεπές σκηνικό. Το μοναστήρι διατηρεί ως σήμερα τη φρουριακή μορφή του. Το καθολικό, έργο του πρωτομάστορα Γεωργίου Κούστα από το Ζουπάνι (σημερινός Πεντάλοφος), κτίστηκε στα 1800 και διατηρεί την αρχική του μορφή μέχρι σήμερα μ' ελάχιστες επεμβάσεις. Είναι κατασκευασμένο με αμμόπετρες σε ακανόνιστο ισόδομο σύστημα. Αρχιτεκτονικά ανήκει στον αθωνικό τύπο με τρούλο. Ο ναός διαθέτει νάρθηκα-γυναικωνίτη, πάνω από τον οποίο βρίσκεται το παρεκκλήσι του Αγίου Μόδεστου. Το ξυλόγλυπτο, εξαιρετικής τέχνης, επιχρυσωμένο τέμπλο του ναού έχει κατασκευασθεί με την τεχνική του σκαλιστού στον αέρα. Όλες οι επιφάνειες του κυρίως ναού και του ιερού καλύπτονται με τοιχογραφίες, οι οποίες κατασκευάστηκαν στα 1802 από το Χιονιαδίτη αγιογράφο Μιχαήλ, στη θητεία του Μητροπολίτη Νεοφύτου και ηγουμενίας Νεοφύτου. Στον κυρίως ναό, στην πρώτη ζώνη, απεικονίζονται ολόσωμοι άγιοι, στη δεύτερη άγιοι σε στηθάρια, στην τρίτη χριστολογικές σκηνές (Πάθη, Παραβολές) και στην τελευταία ζώνη οι παραστάσεις της Βάπτισης και της Μεταμόρφωσης στο τεταρτοσφαίριο του νότιου και βόρειου χορού αντίστοιχα. Στο ιερό βήμα απεικονίζονται στην αψίδα η Πλατυτέρα και η Κοινωνία των Αποστόλων, ο Μελισμός και οι Ιεράρχες. Τις υπόλοιπες επιφάνειες των τοίχων και των θόλων καλύπτουν διάφορα θέματα από το λειτουργικό, δογματικό και ιστοριολογικό κύκλο.

Δραστηριότητες

  • Ορειβασία στο Άσκιο, Μπούρινο, Πιέρια
  • Πεζοπορία στο Οικολογικό Πάρκο του Δ.Δ. Πύργων, στο Καστανόδασος Εορδαίας
  • Αναρρίχηση στη θέση «Κόκκινη Πέτρα» με αναρριχητικό ορεινό πεδίο έξι διαδρομών
  • Επίσκεψη στους παραδοσιακούς οικισμούς του Βοΐου, στο Καταφύγι και στη Βλάστη
  • Γύρος της λίμνης Πολυφύτου με αυτοκίνητο

Παρασκευή, 23 Ιούλιος 2010 08:00

Ρέθυμνο

Ο Νομός Ρεθύμνου είναι η καρδιά της Κρήτης και από τα πιο ωραία μέρη της Ελλάδας. Το Ρέθυμνο με τον Ψηλορείτη και την καταγάλανη θάλασσα, με ίχνη 4.500 χρόνων πολιτισμού, με πολυάριθμες βυζαντινές εκκλησίες και μοναστήρια, με μαγικά βενετσιάνικα μνημεία, με την πιο καλοδιατηρημένη Αναγεννησιακή πόλη στην Ελλάδα, με ατελείωτες παραλίες, σπήλαια, φαράγγια, μοναδικά είδη χλωρίδας και πανίδας, σας περιμένει. Το Ρέθυμνο και τα χωριά του είναι ζωντανά cart-postal, όπου ευωδιάζει η Κρητική κουζίνα και ακούγεται η Κρητική λύρα. Οι άνθρωποι ζουν με σύμμαχο τη φύση και το συναίσθημα, πέρα από τους κώδικες της μεγαλούπολης. Όπου και αν πάτε, ακόμα και στο πιο απόμακρο χωριό, οι άνθρωποι θα σας ανοίξουν την πόρτα, θα σας κεράσουν τσικουδιά, θα γίνουν φίλοι σας.

Ακτές

Ο νομός Ρεθύμνης προσφέρεται κατεξοχήν για θερινές διακοπές μια και διαθέτει πολυάριθμες, πολύ όμορφες και πεντακάθαρες παραλίες. Εξαιρετικές αμμουδερές παραλίες μπορεί να επισκεφθεί κανείς τόσο στη βόρεια ακτή του νομού, στο κρητικό πέλαγος, όσο και στη νότια, στο λιβυκό πέλαγος. Ενδεικτικά αναφέρουμε ορισμένες από τις πιο χαρακτηριστικές:

Παραλία Ρεθύμνου: Οργανωμένη αμμουδερή παραλία μήκους άνω των 20 χιλιομέτρων, εκτείνεται από την πόλη του Ρεθύμνου και προς τα ανατολικά στις περιοχές Περιβόλια, Πλατανές, Αδελιανός Κάμπος, Σκαλέτα.

Παραλία Επισκοπής: Μεγάλου μήκους αμμουδερή παραλία στα δυτικά της πόλης του Ρεθύμνου, οργανωμένη τμηματικά.

Πάνορμο: Στην παραλία του παραθαλάσσιου χωριού Πάνορμο, σε απόσταση 20χιλ. ανατολικά της πόλης του Ρεθύμνου, μπορεί να απολαύσει κανείς το μπάνιο του σε οργανωμένη παραλία κοντά στην οποία υπάρχουν και αρκετές ταβέρνες, ξενοδοχεία και ενοικιαζόμενα δωμάτια.

Μπαλί: Στον όρμο Μπαλί, όπου και ο ομώνυμος παραθαλάσσιος οικισμός, σε απόσταση 34 χιλ. ανατολικά του Ρεθύμνου, έχει τη δυνατότητα ο επισκέπτης να επιλέξει κάποιο από τα μικρά λιμανάκια και να κολυμπήσει απολαμβάνοντας τις ευκολίες της οργανωμένης παραλίας. Στην περιοχή υπάρχουν πολλές ταβέρνες, ξενοδοχεία και ενοικιαζόμενα δωμάτια.

Πλακιάς: Ο οικισμός του Πλακιά, σε απόσταση 40 χιλ. νότια του Ρεθύμνου, είναι ένα θέρετρο με θαυμάσια αμμουδερή παραλία και πλούσιες υποδομές σε ξενοδοχεία ενοικιαζόμενα δωμάτια, ταβέρνες και εστιατόρια. Στην οργανωμένη παραλία του μπορεί κανείς εκτός από μπάνιο να κάνει και ποικίλα θαλάσσια σπορ.
Σούδα Πλακιά: Οργανωμένη, αμμουδερή παραλία ακριβώς δυτικά του χωριού Πλακιάς. Κοντά στην παραλία μπορεί να βρει κανείς ενοικιαζόμενα δωμάτια και λίγες ταβέρνες.

Δαμνόνι: Οργανωμένη αμμουδερή παραλία ακριβώς δυτικά του Πλακιά στα νότια του Ρεθύμνου. Διαθέτει ενοικιαζόμενα δωμάτια και λίγες ταβέρνες.

Αμμούδι: Μικρή αμμουδερή παραλία κοντά στο Δαμνόνι, μη οργανωμένη και σχεδόν ερημική.

Λίμνη Πρέβελη: Σε απόσταση 38 χιλ. νότια του Ρεθύμνου, λίγο πριν την ιστορική Μονή Πρέβελη, ακολουθώντας χωματόδρομο που φθάνει ως ένα σημείο και προχωρώντας στη συνέχεια με τα πόδια για 15 περίπου λεπτά, φθάνει κανείς σε μια μαγευτική αμμουδερή παραλία με φοίνικες, ακριβώς στις εκβολές του ποταμού Κουρταλιώτη.

Τριόπετρα: Η παραλία της Τριόπετρας που πήρε το όνομά της από τις τρεις πέτρες που τη χαρακτηρίζουν, βρίσκεται σε απόσταση περίπου 50 χιλ. νότια της πόλης του Ρεθύμνου. Μπορεί να την επισκεφθεί κανείς αν ακολουθήσει το δρόμο προς Αγία Γαλήνη και στο 40ο χιλ. στρίψει προς το χωριό Ακούμια και προχωρήσει. Πρόκειται για μια τεράστια αμμουδερή παραλία, μη οργανωμένη και σχεδόν ερημική.

Άγιος Παύλος: Σε απόσταση 58χιλ. νότια του Ρεθύμνου βρίσκεται η εκπληκτική αμμουδερή παραλία του Αγίου Παύλου. Για να φθάσει κανείς εκεί αρκεί να ακολουθήσει το δρόμο προς Αγία Γαλήνη και στο 46ο χιλ., στο ύψος του χωριού Κρύα Βρύση, να στρίψει δεξιά και να συνεχίσει προς τη θάλασσα. Το μπάνιο σε έναν από τους ερημικούς μυχούς που σχηματίζουν τα βράχια και οι αμμόλοφοι είναι μια μοναδική εμπειρία. Στο ομώνυμο χωριό υπάρχουν ενοικιαζόμενα δωμάτια και ταβέρνες.

Αγία Γαλήνη: Το θέρετρο της Αγίας Γαλήνης βρίσκεται σε απόσταση 58 χιλ. νότια του Ρεθύμνου. Εκτός από την πληθώρα των τουριστικών υποδομών διαθέτει και θαυμάσιες, πεντακάθαρες παραλίες που σχηματίζονται μέσα στα επιμέρους γραφικά λιμανάκια της περιοχής.
Κόρακας: Βρίσκεται στα νότια του Ρεθύμνου, ακριβώς νότια του χωριού Ροδάκινο που απέχει 42 χιλ. από το Ρέθυμνο. Η παραλία του Κόρακα είναι αμμουδερή και οργανωμένη, ενώ η περιοχή διαθέτει ξενοδοχεία, πολλά ενοικιαζόμενα δωμάτια και ταβέρνες. 

Δραστηριότητες

Ορειβασία - Πεζοπορία

Στην Κρήτη αλλά και στο Ρέθυμνο εκτός από τη θάλασσα και τις υποδομές που εξασφαλίζουν τα οργανωμένα θέρετρα, αξίζει να απολαύσει κανείς και τις ομορφιές της υπαίθρου και του βουνού που σε συνδυασμό με την προσέγγιση της καθημερινής ζωής των ανθρώπων των χωριών μπορούν να εξασφαλίσουν ανεπανάληπτες συγκινήσεις στον επισκέπτη. Απολαμβάνοντας το τοπίο με τις διαρκείς εναλλαγές του από τραχύ και έρημο σε καταπράσινο και ήμερο μπορεί κανείς να γνωρίσει τα βουνά και τα φαράγγια, να έρθει σε επαφή με κατοίκους απομονωμένων και συχνά ερημωμένων χωριών, να ανιχνεύσει την ιστορία και τον πολιτισμό της περιοχής μέσα από τα αρχαιολογικά απομεινάρια, τα ιστορικά μοναστήρια, τις εκκλησίες και τους οικισμούς και να αισθανθεί το μεγαλείο της κρητικής φύσης μέσα από τα αρώματα των βοτάνων και των αγριολούλουδων.

Το Ευρωπαϊκό μονοπάτι Ε4 που ξεκινάει από τα Πυρηναία, διασχίζει την Ευρώπη και την Ελλάδα και διατρέχει την Κρήτη σε όλο της το μήκος από το Καστέλι Κισάμου μέχρι τη Ζάκρο. Ο ανήσυχος επισκέπτης που γοητεύεται από την ορειβασία και την πεζοπορία μπορεί να το ακολουθήσει και στο νομό Ρεθύμνης αποκομίζοντας πλούσιες εμπειρίες και έντονες συγκινήσεις. Μερικές από τις πιο χαρακτηριστικές διαδρομές είναι οι παρακάτω:

Καλλικράτης - Αργυρούπολη: Το συνολικό μήκος της διαδρομής είναι 16χιλ. και η διάρκειά της 5 περίπου ώρες.

Αργυρούπολη - Αγκουσελιανά: Η διαδρομή αυτή, συνολικού μήκους 23χιλ. διαρκεί περίπου 8 ώρες και είναι αρκετά βατή.

Σπήλι - Γερακάρι: Το συνολικό μήκος της διαδρομής που διασχίζει το όρος Κέδρος και ως εκ τούτου παρουσιάζει αρκετές δυσκολίες, είναι 18,5χιλ. και η διάρκειά της γύρω στις 8 ώρες.

Καταφύγιο Τουμπωτός Πρίνος - Οροπέδιο Νίδας: Η διαδρομή από το καταφύγιο Τουμπωτός Πρίνος στο οποίο μπορεί να φθάσει κανείς είτε με τα πόδια από το χωριό Φουρφουράς (4 ώρες περίπου) είτε με αυτοκίνητο από το χωριό Κουρούτες, μέχρι το οροπέδιο της Νίδας έχει μήκος 14χιλ. και παρουσιάζει αρκετές δυσκολίες λόγω των μεγάλων υψομέτρων.

Mountain Bike

Μία από τις πιο ενδιαφέρουσες δυνατότητες που παρέχει το Ρέθυμνο στον επισκέπτη αλλά και στο μόνιμο κάτοικο είναι ότι σε ελάχιστο χρονικό διάστημα και διανύοντας πολύ μικρές αποστάσεις μπορεί να βρεθεί στην ύπαιθρο και να απολαύσει την κρητική φύση. Οι θαυμάσιοι επαρχιακοί δρόμοι, πνιγμένοι στο πράσινο και τα αρώματα των βοτάνων και των λουλουδιών, όχι απλώς προσφέρονται, αλλά μπορούν να εξασφαλίσουν καταπληκτικές εμπειρίες στο λάτρη του mountain bike. Mountain Bike μπορεί να κάνει κανείς είτε οργανωμένα, συμμετέχοντας σε κάποια ομάδα με προγραμματισμένες εξορμήσεις, είτε μεμονωμένα ενοικιάζοντας ποδήλατο και ακολουθώντας κάποια διαδρομή που μπορεί μόνος του να χαράξει στο χάρτη.

Θαλάσσια σπορ

Η θέση του Ρεθύμνου ανάμεσα σε δύο πελάγη, το Κρητικό και το Λιβυκό έχει διαδραματίσει σημαντικό ρόλο στην ανάπτυξη μιας καθοριστικής σχέσης των κατοίκων με τη θάλασσα. Νησιώτες στην πραγματικότητα, τουλάχιστον όσοι διαμένουν στα παράλια, αγάπησαν το υγρό στοιχείο και το έβαλαν στη ζωή τους είτε ως επάγγελμα είτε ως χόμπι. Εξοικειώθηκαν με τα μυστικά της θάλασσας που περνούν από γενιά σε γενιά και κατάφεραν να ταυτίσουν τη διασκέδασή και την εκτόνωσή τους μαζί της. Έτσι αξιοποίησαν τη θάλασσα που τους προσφέρθηκε τόσο απλόχερα και ανέπτυξαν ποικίλες θαλάσσιες δραστηριότητες που μπορεί να απολαύσει ο επισκέπτης που γοητεύεται από το υγρό στοιχείο. Στις περισσότερες οργανωμένες παραλίες του Ρεθύμνου ο επισκέπτης έχει τη δυνατότητα να χαρεί τις συγκινήσεις που προσφέρουν θαλάσσια σπορ όπως θαλάσσιο σκι, ιστιοσανίδα, αλεξίπτωτο θαλάσσης κ.α. Επίσης συμμετέχοντας σε κάποιο diving center μπορεί να πάρει μέρος σε καταδύσεις ή ακόμα και να παρακολουθήσει μαθήματα αποκτώντας τη μοναδική εμπειρία της επαφής με το βυθό των θαλασσών μας.

Αξιοθέατα

Αρχαιολογικό Μουσείο Ρεθύμου: Το Αρχαιολογικό Μουσείο Ρεθύμνης που ιδρύθηκε το 1887 από το φιλεκπαιδευτικό σύλλογο Ρεθύμνης, στεγάζεται σήμερα στο πενταγωνικό οχυρό μπροστά ακριβώς από την κεντρική/ανατολική πύλη της Φορτέτζας. Το κτήριο είναι ένα από τα αμυντικά έργα των Τούρκων που το τοποθέτησαν εκεί με σκοπό την αμυντική κάλυψη της κεντρικής εισόδου του φρουρίου. Στην έκθεση του μουσείου όπου τα αρχαιολογικά ευρήματα είναι τοποθετημένα κατά αρχαιολογική σειρά, περιλαμβάνονται οι παρακάτω συλλογές: Υστερονεολιθικά και πρωτομινωικά ευρήματα, αντικείμενα μεσομινωικής εποχής από τους αρχαιολογικούς χώρους Μοναστηρακίου, Αποδούλου και Βρύσινα, ευρήματα υστερομινωικής εποχής κυρίως από το νεκροταφείο των Αρμένων αλλά και από άλλες περιοχές όπως Μασταμπά, Σταυρωμένο, Παγκαλοχώρι, Σύβριτος, ευρήματα γεωμετρικών - αρχαϊκών χρόνων κυρίως από τους αρχαιολογικούς χώρους Αξού και Ελεύθερνας, αντικείμενα κλασικής, ελληνιστικής και ρωμαϊκής εποχής κυρίως από τις περιοχές Σταυρωμένου και Αργυρούπολης, συλλογή νομισμάτων, ειδώλια από το Μελιδόνι και την Αξό και άγνωστης προέλευσης αγγεία κλασικής και ελληνιστικής εποχής, επιγραφές από την περιοχή της Ελεύθερνας και συλλογή γλυπτών από τις περιοχές Σταυρωμένου, Ελεύθερνας, Αργυρούπολης.

Ιστορικό και Λαογραφικό Μουσείο: Το Ιστορικό και Λαογραφικό Μουσείο Ρεθύμνης ιδρύθηκε το 1973 με στόχο τη συγκέντρωση και την έρευνα του λαογραφικού υλικού του Ρεθύμνου. Από το 1995 στεγάζεται σε βενετσιάνικη, διατηρητέα αστική κατοικία του 17ου αιώνα στην οδό Βερνάρδου 28-30.

Λαογραφικό Ιστορικό Μουσείο - Σωματάς Ρεθύμνου (ιδιωτική συλλογή): Εκθέτονται : πολεμικά είδη, λαογραφικά είδη, φωτογραφικό υλικό, παλιά νομίσματα,  υπάρχει μεγάλη συλλογή γραμματοσήμων, αρχαία κειμήλια, παλιά γεωργικά εργαλεία,  παλιές οικοσκευές κ.λ.π.

Αρχαιολογικοί Χώροι

Ελεύθερνα: Οι ανασκαφές στην περιοχή της Ελεύθερνας ξεκίνησαν πριν 16 χρόνια, το 1985, όταν ο τομέας Αρχαιολογίας και Ιστορίας της Τέχνης του Πανεπιστημίου Κρήτης αποφάσισε να ερευνήσει και να φέρει στο φως τη γνωστή από τις φιλολογικές μαρτυρίες αρχαία πόλη. Στη θέση Ορθή Πέτρα η ανασκαφική ομάδα με επικεφαλής τον αρχαιολόγο, καθηγητή κ. Ν. Σταμπολίδη έχει φέρει στο φως νεκρόπολη των γεωμετρικών και αρχαϊκών χρόνων καθώς και ελληνιστικά και ρωμαϊκά κτίρια και δρόμους που οικοδομήθηκαν πάνω στα προγενέστερα.

Υστερομινωϊκό Νεκροταφείο Αρμένων: Σε απόσταση 10 χιλιομέτρων νότια της πόλης του Ρεθύμνου, δίπλα στο ομώνυμο χωριό και μέσα σ ένα θαυμάσιο δάσος από βελανιδιές, έχει αποκαλυφθεί το περίφημο νεκροταφείο των Αρμένων που χρονολογείται στην Υστερομινωική περίοδο (13ος / 12ος αι. π.Χ.). Οι τάφοι είναι θαλαμωτοί, λαξευμένοι στο μαλακό φυσικό βράχο, έχουν προσανατολισμό από ανατολή προς δύση και περιλαμβάνουν μακρόστενο λαξευτό επίσης διάδρομο που οδηγεί στο εσωτερικό τους. Μόνο ένας από τους τάφους που αποκαλύφθηκαν είναι κτιστός θολωτός. Περιείχε εκτός από κεραμική και όπλα, χάνδρες καθώς και ένα περίαπτο με επιγραφή σε γραμμική Α γραφή.

Μοναστηράκι: Στο χωριό Μοναστηράκι που βρίσκεται στην κοιλάδα του Αμαρίου και σε απόσταση 38 χιλιομέτρων από το Ρέθυμνο, έχει αποκαλυφθεί κτιριακό συγκρότημα που θα πρέπει να οικοδομήθηκε γύρω στο 2000 π.Χ και να καταστράφηκε από βίαια καταστροφή, σεισμό ή πυρκαϊά γύρω στο 1700 π.Χ.

Λάππα: Στο σημερινό χωρίο Αργυρούπολη διενεργούνται τα τελευταία χρόνια σωστικές ανασκαφές από την ΚΕ Εφορεία Κλασικών και Προϊστορικών αρχαιοτήτων. Σε διάσπαρτα σημεία έχουν αποκαλυφθεί τμήματα της αρχαίας Λάππας τα οποία χρονολογούνται από τη Γεωμετρική έως και τη Ρωμαϊκή εποχή.

Σύβριτος: Στο σημερινό χωριό Θρόνος, σε απόσταση 33 χιλιομέτρων ΝΑ του Ρεθύμνου, στη θέση Κεφάλα, η αρχαιολογική έρευνα έχει αποκαλύψει υπολείμματα της αρχαίας πόλης Σιβρύτου.

Αξός: Στην περιοχή του σημερινού χωριού Αξός, βρίσκονταν η αρχαία πόλη Όαξος, μια από τις σημαντικότερες πόλεις της αρχαίας Κρήτης. Η αρχαιολογική σκαπάνη έχει φέρει στο φως πλούσια υπολείμματα της αρχαίας πόλης ανάμεσα στα οποία ο Ναός της Αφροδίτης, το Πρυτανείο, τάφοι και ποικίλα αρχιτεκτονικά κατάλοιπα. Εντυπωσιακό θα πρέπει να ήταν και το τείχος της ακρόπολης τμήματα του οποίου είναι ορατά ακόμα και σήμερα στην κορφή του λόφου.

Αποδούλου: Κοντά στο σημερινό χωριό Αποδούλου που βρίσκεται σε απόσταση 54 χιλ. από το Ρέθυμνο, στη θέση Τούρνες έχουν αποκαλυφθεί τα κατάλοιπα παλαιανακτορικού κέντρου.

Σταυρωμένο: Στην ευρύτερη περιοχή Χαμαλευρίου - Παγκαλοχωρίου - Σταυρωμένου και Σφακακίου εκτείνεται ένας πολύ σημαντικός αρχαιολογικός χώρος. Η μεγαλύτερη πυκνότητα των κτιρίων εντοπίζεται στους δύο λόφους Τσικουριανά και Κακαβέλλα, ακριβώς στα νότια του Σταυρωμένου. Στο πρότυπο κέντρο πληροφόρησης στην περιοχή Σφακάκι ο επισκέπτης αποκτά μια πλήρη εικόνα των ανασκαφών και των ευρημάτων.

Ιδαίον Αντρον: Στο οροπέδιο της Νίδας, σε υψόμετρο 1538 μ. βρίσκεται η «Σπηλιάρα της Βοσκοπούλας», το σπήλαιο όπου κατά τη μυθολογία μεγάλωσε, ή και γεννήθηκε, ο πατέρας των Θεών, ο Δίας.

Εκκλησίες

Παλαιοχριστιανική Βασιλική Πανόρμου: Στα ΝΔ του χωριού Πάνορμο που βρίσκεται σε απόσταση 30 χιλ. ανατολικά του Ρεθύμνου ανεσκάφη το 1948 η μεγαλύτερη παλαιοχριστιανική εκκλησία της Κρήτης. Πρόκειται για μια ξυλόστεγη βασιλική του 5ου μ.Χ αιώνα που ήταν αφιερωμένη στην Αγία Σοφία.

Παλαιοχριστιανική Βασιλική Γουλεδιανών: Στη θέση Ονυθέ, στα ΝΑ του χωριού Γουλεδιανά που βρίσκεται σε απόσταση 18 χιλ. από το Ρέθυμνο, έχει αποκαλυφθεί τρίκλιτη παλαιοχριστιανική βασιλική με πλούσιο ψηφιδωτό διάκοσμο. Χρονολογείται στον 6ο ή 7ο μ.Χ. αιώνα.

Παλαιοχριστιανική Βασιλική Αρχαίας Ελεύθερνας: Βρίσκεται στον αρχαιολογικό χώρο της Αρχαίας Ελεύθερνας, στη θέση Κατσίβελος. Πρόκειται για τρίκλιτη βασιλική με πλούσιο ψηφιδωτό διάκοσμο που χρονολογείται στον 6ο ή 7ο μ.Χ. αιώνα.

Άγιος Ιωάννης στο Γερακάρι Αμαρίου: Έξω από το χωριό Γερακάρι που απέχει 41χιλ. από το Ρέθυμνο, βρίσκεται ο ναός του Αγίου Ιωάννη του Θεολόγου που χρονολογείται στον 13ο μ.Χ. αιώνα. Πρόκειται για μονόχωρη εκκλησία με κεραμοσκεπή, με μεταγενέστερο νάρθηκα μετά τρούλου. Ο τοιχογραφικός διάκοσμος της εκκλησίας παρουσιάζει εξαιρετικό ενδιαφέρον

Άγιος Δημήτριος στο ομώνυμο χωριό: Στο χωριό Άγιος Δημήτριος, σε απόσταση 10 χιλ ανατολικά του Ρεθύμνου, στο δρόμο Ρέθυμνο -Αρκάδι, βρίσκεται η σταυροειδής , εγγεγραμμένη με τρούλο εκκλησία του Αγίου Δημητρίου που χρονολογείται στον 11ο μ.Χ. αιώνα.

Παναγία στα Ρούστικα: Στο χωριό Ρούστικα που απέχει 21 χιλ. από το Ρέθυμνο, στη θέση Λιβάδι, υπάρχει δίκλιτος ναός αφιερωμένος στην Παναγία και τον Σωτήρα Χριστό. Ο ναός είναι κατάγραφος με τοιχογραφίες που χρονολογούνται στο 1381. Στο κωδωνοστάσιο υπάρχει η χρονολογία 1627.

Κερά Παναγιά στο Νεφς Αμάρι: Στην ευρύτερη περιοχή του χωριού Νεφς Αμάρι, βρίσκεται η τρίκλιτη βασιλική της Κερά Παναγιάς που χτίστηκε στη θέση παλαιότερης σταυροειδούς με τρούλο εκκλησίας του 13ου μ.Χ. αιώνα. Το νότιο κλίτος με το εντυπωσιακό θύρωμα και τα οικόσημα της οικογένειας των Καλλέργηδων είναι προφανές ότι είναι υστερότερο και χρονολογείται στο 15ο μ.Χ. αι.

Παναγία στην Λαμπηνή: Στο χωριό Λαμπηνή, σε απόσταση 27 χιλ. στο δρόμο από το Ρέθυμνο προς το Σπήλι, βρίσκεται η σταυροειδής, εγγεγραμμένη με τρούλο εκκλησία της Παναγίας, με τοιχογραφίες του 12ου και 14ου μ.Χ. αιώνα. Πρόκειται για επισκοπικό ναό μια και η Λαμπηνή ήταν έδρα της περίφημης επισκοπής Λάμπης που υπήρχε ήδη από το 431 μ.Χ.

Μονή Μπαλί: Βρίσκεται σε ύψωμα με πανοραμική θέα, πάνω από τον όρμο και τον παραθαλάσσιο οικισμό Μπαλί που απέχει 37 χιλ. από το Ρέθυμνο. Ονομάζεται και μονή Ατάλης από το βενετσιάνικο όνομα του παραθαλάσσιου χωριού που είχε προέλθει από μετατροπή του ονόματος της αρχαίας πόλης Αστάλης.

Μονή Πρέβελη: Η Μονή Πρέβελη, που βρίσκεται σε απόσταση 37 χιλ. από το Ρέθυμνο περιλαμβάνει δύο μοναστήρια που απέχουν μεταξύ τους 3 χιλ: την «Κάτω Μονή» που είναι εγκαταλειμμένη και το «Πίσω Μοναστήρι» που λειτουργεί και είναι επισκέψιμο. Σύμφωνα με την παράδοση το όνομά του μοναστηριού που καθιερώθηκε μετά το 17ο αιώνα προέρχεται είτε από κάποιον κάτοικο του χωριού Πρεβελιανά Ηρακλείου που μετά από φόνο που διέπραξε κατέφυγε σ΄ αυτή την περιοχή είτε θα πρέπει να ήταν το όνομα κάποιου ανακαινιστή της Μονής.

Μονή Αρσανίου: Η Μονή Αρσανίου βρίσκεται σε απόσταση 12 χιλ. ανατολικά του Ρεθύμνου. Θα πρέπει να ιδρύθηκε στα χρόνια της Βενετοκρατίας από κάποιο μοναχό Αρσένιο που έδωσε και το όνομά του στο μοναστήρι.

Μονή Αγίας Ειρήνης: Βρίσκεται κοντά στον ομώνυμο οικισμό, σε απόσταση λίγων χιλιομέτρων νότια της πόλης του Ρεθύμνου, στο δρόμο προς Ρουσσοσπίτι. Πρόκειται για πολύ παλαιό μοναστήρι, που θα πρέπει να υπήρχε από τον 14ο αι. Το μοναστήρι λειτουργεί σήμερα και ως πυρήνας προστασίας και διαφύλαξης της λαϊκής παράδοσης στον τομέα της χειροτεχνίας και ιδιαίτερα της υφαντικής και της κεντητικής, μια και μέσα σ΄ αυτό λειτουργεί έκθεση εργοχείρων που παράγουν οι ίδιες οι μοναχές.

Μονή Χαλεβή: Βρίσκεται κοντά στο χωριό Χρωμοναστήρι που απέχει περίπου 12 χιλ. από το Ρέθυμνο. Το μοναστήρι θα πρέπει να υπήρχε από τον 16ο ή 17ο αιώνα. Εκτός από τον ναό τα υπόλοιπα κτίσματα της μονής είναι ερειπωμένα και φυσικά η μονή είναι έρημη. Από το 1991 έχει προσαρτηθεί στη Μονή Αγίας Ειρήνης.

Μονή Βωσάκου: Βρίσκεται σε απόσταση 50 περίπου χιλ. ανατολικά του Ρεθύμνου, από την παλαιά εθνική οδό Ρεθύμνου - Ηρακλείου με παράκαμψη βόρεια του χωριού Δοξαρό. Το μοναστήρι είναι αφιερωμένο στον Τίμιο Σταυρό. Τα τελευταία χρόνια η Μονή έχει ξεκινήσει να ξαναζωντανεύει με την παρουσία μοναχών και τις σοβαρές προσπάθειες που γίνονται για την αναστύλωση και την αποκατάστασή της.

Μονή Αρκαδίου: Στις βορειοδυτικές υπώρειες του Ψηλορείτη, σε υψόμετρο σχεδόν 500 μέτρων και σε απόσταση περίπου 23 χιλιομέτρων από την πόλη του Ρεθύμνου, βρίσκεται η Ιερά Μονή Αρκαδίου. Για να φθάσει κανείς ως εκεί μπορεί ν΄ ακολουθήσει διάφορες διαδρομές, καθεμιά από τις οποίες παρουσιάζει ξεχωριστό φυσιολατρικό και ιστορικό ενδιαφέρον.

Βενετσιάνικα μνημεία

Η οχύρωση του Ρεθύμνου: Όταν οι Βενετοί ήρθαν στο Ρέθυμνο εγκαταστάθηκαν στο Castel Vecchio, στον πρώτο οικιστικό πυρήνα της πόλης. Το Castel Vecchio καταλάμβανε μια πολύ μικρή περιοχή και περικλείονταν από οχυρωματικό περίβολο. Αργότερα η επέκταση του οικισμού έξω από τα τείχη του castel vecchio, επέβαλε την κατασκευή νέου τείχους που θα περιέκλειε μεγαλύτερη έκταση.

Η Φορτέτσα του Ρεθύμνου: Δύο χρόνια μετά την καταστροφή του 1571, στις 13 Σεπτεμβρίου 1573, ο ρέκτορας Alvise Lando έβαλε τα θεμέλια του κάστρου που θα κατασκευαζόταν σύμφωνα με τα σχέδια που είχε κάνει ο Sforza Palavicini. Μετά από πολλές τροποποιήσεις τα έργα στο φρούριο ολοκληρώθηκαν το 1590. Τα βασικότερα κτίρια που περιλαμβάνονται στο εσωτερικό του φρουρίου είναι: η αποθήκη του πυροβολικού, όπου φυλασσόταν τα κανόνια και ο οπλισμός, η κατοικία των Συμβούλων όπου διέμενε ο ένας από τους δύο βενετούς Συμβούλους της πόλης, η κατοικία του Ρέκτορα, ένα πολυτελές και μεγαλόπρεπο κτήριο στην κεντρική πλατεία του φρουρίου, όπου διέμενε ο ρέκτορας. Στα δυτικά της κεντρικής πλατείας της Φορτέτζας, απέναντι από τον κεθεδρικό ναό κατασκευάστηκε το κτιριακό συγκρότημα της κατοικίας του Ρέκτορα, τμήμα του οποίου διατηρείται ως τις μέρες μας. Δυστυχώς όμως τίποτα δε σώζεται σήμερα από το συγκρότημα αυτό εκτός από τμήμα των φυλακών που ο Barocci κατασκεύσε στα ανατολικά της κύριας κατοικίας, και ο καθεδρικός ναός, που βρίσκονταν απέναντι από το επιβλητικό συγκρότημα της κατοικίας του ρέκτορα και ήταν αφιερωμένο στον Άγιο Νικόλαο.

Δημόσια Οικοδομήματα

Τα δημόσια οικοδομήματα του Ρεθύμνου, όπως και ολόκληρης της Κρήτης, που έγιναν μετά την εδραίωση της βενετικής κυριαρχίας, ήταν κατά κανόνα και στο βαθμό που διασώθηκαν, μεγαλόπρεπα έργα που από τη μια εξασφάλιζαν την καλή άμυνα της περιοχής και από την άλλη με τη λαμπρότητά τους απέπνεαν τον αέρα της δυτικής αρχιτεκτονικής εμφυσώντας έτσι και το μήνυμα της αδιαφιλονίκητης ισχύος της Βενετίας. παράλληλα λοιπόν με τις οχυρώσεις οι Βενετοί φρόντισαν να οικοδομήσουν και λαμπρά δημόσια κτήρια παρόμοια μ΄ αυτά που κοσμούσαν την μητρόπολη όπως loggie, κρήνες, τελωνεία, λιμάνια, αποθήκες κ.α.

Η Loggia του Ρεθύμνου: Η Loggia, ο χώρος δηλαδή όπου γινόταν οι συσκέψεις των ευγενών για να συζητήσουν πολιτικά και οικονομικά θέματα οικονομικά και πολιτικά. Το κτήριο διατηρείται σε πάρα πολύ καλή κατάσταση.

Η κρήνη Rimondi: η περίφημη κρήνη Rimondi, που βρίσκεται στη σημερινή πλατεία του Πλατάνου και στο αλλοτινό κέντρο της βενετσιάνικης πόλης.

Ο Άγιος Φραγκίσκος: Ήταν η εκκλησία μοναστηριού Φραγκισκανών Μοναχών. Εκτός από το ναό σώζονται και δύο παρεκκλήσια ακριβώς ανατολικά του.

Το Τζαμί Νερατζές: Το τζαμί Νερατζές που σήμερα χρησιμοποιείται ως Ωδείο, ήταν στα χρόνια της βενετοκρατίας η εκκλησία της Παναγίας των Αυγουστινιανών. Οι Τούρκοι το μετέτρεψαν το 1657 σε τζαμί, το τζαμί Γαζή Χουσεϊν ή Νερατζέ, και το 1890 πρόσθεσαν μεγάλο μιναρέ με δύο εξώστες κατασκευασμένο με τις περίφημες πέτρες από το χωριό Αλφά.

Η κρήνη στο Ρουσσοσπίτι: Στο χωριό Ρουσσοσπίτι που απέχει 10 χιλ. από το Ρέθυμνο, μαζί με πολλά άλλα βενετσιάνικα κτήρια βρίσκεται και περίφημη κρήνη που χρονολογείται στον 17ο αιώνα. Ο Gerola τη χαρακτηρίζει «χαριτωμένη» και δεν έχει άδικο αν την παρατηρήσει κανείς προσεκτικά. Αποτελείται από ημικυκλική κόγχη εκατέρωθεν της οποίας αναπτύσσονται ζεύγη κιονίσκων που υποβαστάζουν το επιστήλιο. Ο κρουνός έχει μορφή λεοντοκεφαλής.

Ιδιωτικά Κτήρια

Εκτός από τα δημόσια κτήρια που χτίζονταν κατά τα αρχιτεκτονικά πρότυπα της Βενετίας, και στον τομέα των ιδιωτικών οικοδομημάτων έγινε μια ανάλογη προσπάθεια. Βέβαια τα σπίτια και τα μέγαρα των πόλεων και της υπαίθρου της Κρήτης, παρά τις προσπάθειες, ποτέ δεν κατάφεραν να γίνουν μικρά βενετσιάνικα παλάτια κυρίως για οικονομικούς λόγους αλλά και εξαιτίας της έντονης παράδοσης της κρητικής αρχιτεκτονικής.

Τα σπίτια της πόλης του Ρεθύμνου: Οι ιδιωτικές κατοικίες του βενετσιάνικου Ρεθύμνου, άλλοτε απλούστερες και άλλοτε πολυτελέστερες εξακολουθούν ακόμα και σήμερα να στολίζουν τα στενά και τους δρόμους της παλαιάς πόλης.

Το μέγαρο στην οδό Αρκαδίου 154: Το πολυτελές αυτό κτίριο οικοδομήθηκε στα τελευταία χρόνια της βενετοκρατίας. Φέρει επιγραφή γραμμένη σε ελληνική κι τούρκικη γραφή και τη χρονολογία 1844 που προφανώς αντιστοιχεί σε χρονολογία ανακαίνισης του κτηρίου. Στο μέγαρο εντυπωσιάζει το θύρωμα με τους δωρικού τύπου κίονες και το τριγωνικό αέτωμα.

Θύρωμα οικίας στην οδό Κλειδή 13: Συχνά στα θυρώματα με ημικυκλικό ανώφλι διακοσμείται ο κενός χώρος των πλευρικών τριγώνων, όπως στην περίπτωση αυτή όπου έχει τοποθετηθεί ένα πολύ ενδιαφέρον θέμα που απεικονίζει γυμνά παιδιά που κυνηγούν πουλιά. Στην επίστεψη του θυρώματος με τα κορινθιακά κιονόκρανα διαβάζουμε την επιγραφή : QUI SPERAT IN DEO SUBLEVABITUR ( =όποιος ελπίζει στο Θεό θα ανακουφιστεί).

Θύρωμα οικίας στην οδό Αρκαδίου 48: Ένα από τα πιο εντυπωσιακά θυρώματα της πόλης του Ρεθύμνου με κορινθιακά επίκρανα στις παραστάδες του και γοτθικές επιδράσεις στα κιονόκρανά του. Το ημικυκλικό ανώφλι στα πλευρικά του τρίγωνα διακοσμείται με ερωτιδείς. Εντυπωσιακή είναι και η ανάγλυφη άκανθα στο κλειδί του τόξου.

Θύρωμα οικίας στη οδό Βερνάρδου 30: Το εντυπωσιακό αυτό θύρωμα φέρει λατινική επιγραφή με χρονολογία 1607 και το οικόσημο της οικογένειας Clodio.

Σπήλαια

Τα βουνά του Ρεθύμνου είναι εξαιρετικά πλούσια σε σπήλαια που φθάνουν τα 850 και ανάλογα με τη χρήση τους στο παρελθόν ή ακόμα και σήμερα παρουσιάζουν ιδιαίτερο αρχαιολογικό, ιστορικό και λαογραφικό ενδιαφέρον, χωρίς φυσικά να παραβλέπεται και η ξεχωριστή φυσική ομορφιά αρκετών από αυτά. Τα γνωστότερα σπήλαια του νομού είναι του Γερανίου και το σπήλαιο Σιμονέλλι στα δυτικά της πόλης, του Αγίου Αντωνίου στην Πατσό Αμαρίου, του Μελιδονίου, το Ιδαίον Άντρον, το σπήλαιο στο Μούγκρι Σισών, το σπήλαιο Σ(φ)εντόνη στα Ζωνιανά κ.α.

Φαράγγια

Ξεχωριστής ομορφιάς φαράγγια διασχίζουν τα όρη και τις οροσειρές του νομού: το Κουρταλιώτικο που έχει μήκος 3 χιλιόμετρα και καταλήγει στην περίφημη Λίμνη του Πρέβελη, το φαράγγι του Κοτσυφού που ξεκινά από το χωριό Κάννεβος και καταλήγει στο χωριό Σελλιά, το φαράγγι της Πατσού στο Αμάρι, των Πρασσών που καταλήγει στον Πλατανιά στη βόρεια παραλία ανατολικά της πόλης του Ρεθύμνου, το Αρκαδιώτικο, των Βεδέρων των Μύλων και άλλα μικρότερα.

Περιοχές Φυσικού Κάλλους

Το Ρέθυμνο, μια περιοχή γεμάτη αντιθέσεις όπου το άγριο ορεινό τοπίο εναλλάσσεται με εύφορες πεδινές εκτάσεις και οι επιβλητικές βραχώδεις ακτές με απέραντες αμμουδερές παραλίες, σε κάθε σημείο αποκαλύπτει ένα τοπίο ξεχωριστής ομορφιάς. Εκτός από τα φαράγγια και τα σπήλαια που παρουσιάζονται χωριστά, επιλέξαμε και κάποιες περιοχές ιδιαίτερου φυσικού κάλλους που θα ήταν παράλειψη για τον επισκέπτη να μην τις απολαύσει.

Λίμνη του Πρέβελη: Στις εκβολές του Μέγα Ποταμού, εκεί που καταλήγει το περίφημο Κουρταλιώτικο φαράγγι σχηματίζεται η περίφημη λίμνη του Πρέβελη ή παραλία του Φοίνικα. Για να φθάσει κανείς εκεί αρκεί να ακολουθήσει το δρόμο προς τη Μονή Πρέβελη και λίγο πριν φθάσει στο μοναστήρι να στρίψει αριστερά σε χωματόδρομο , να τον ακολουθήσει μέχρι το τέρμα και να παρκάρει. Στη συνέχει θα πρέπει να περπατήσει μέχρι την αμμώδη παραλία που πραγματικά τον αποζημιώνει καθώς μοιάζει με τροπικό τοπίο γεμάτο φοίνικες. Ο χείμαρρος που εκβάλει στη θάλασσα και η άγρια βλάστηση αποτελούν ένα θαυμάσιο θέαμα που ο καθένας πρέπει να απολαύσει.

Το Οροπέδιο Νίδα: Στην περιοχή του Ψηλορείτη, σε απόσταση 79 χιλ. από το Ρέθυμνο βρίσκεται το περίφημο οροπέδιο της Νίδας, όπου και το Ιδαίον Άντρον, το σπήλαιο που φιλοξένησε το νεογέννητο Δία.

Αργυρούπολη: Σε απόσταση 27 χιλ. από το Ρέθυμνο, ακολουθώντας την παλαιά εθνική οδό Ρεθύμνου - Χανίων, φθάνει κανείς στην Αργυρούπολη. Το χωριό είναι χτισμένο στη θέση της αρχαίας Λάππας και αξίζει να επισκεφθεί κανείς τις πλούσιες πηγές στη θέση Αγία Δύναμη όπου μέσα στο σπήλαιο υπάρχει και το ομώνυμο εκκλησάκι.


 

Πέμπτη, 22 Ιούλιος 2010 07:57

Δράμα

Στο νομό Δράμας έχουμε την ευκαιρία να περιπλανηθούμε στα μοναδικά δάση ερυθρελάτης, να απολαύσουμε τα μνημεία της φύσης (σπήλαια, φαράγγια), να κάνουμε ορεινή πεζοπορία ή ακόμα ορειβασία και αναρρίχηση. Να ακολουθήσουμε πολιτιστικές διαδρομές επισκεπτόμενοι βυζαντινά και μεταβυζαντινά μοναστήρια και εκκλησίες, αρχαιολογικούς χώρους και τοπικά μουσεία. Να παρακολουθήσουμε λαογραφικές εκδηλώσεις και να πάρουμε μέρος σε τοπικά πανηγύρια ή σε καλλιτεχνικές συναντήσεις.

 

Στην ύπαιθρο μπορούμε να κάνουμε αγροτουρισμό γνωρίζοντας καλύτερα τις συνθήκες ζωής και τους φιλόξενους κατοίκους της περιοχής, παρακολουθώντας γεωργικές δραστηριότητες κάθε λογής. Και αν θέλουμε να ικανοποιήσουμε τα οικολογικά μας ενδιαφέροντα, έχουμε τη δυνατότητα να θαυμάσουμε από κοντά σπάνια είδη χλωρίδας και πανίδας που βρίσκουν καταφύγιο στα πλούσια δασικά και υδάτινα οικοσυστήματά του.

Φυσιογνωμία της περιοχής είναι το φυσικό περιβάλλον με τους μοναδικούς βιότοπους και τα εντυπωσιακά δασικά τοπία, τα οποία και αποτελούν σημεία αναφοράς για κάθε δραστηριότητα σε αυτόν. Διασχίζεται και διαχωρίζεται από τον ποταμό Νέστο και τις λίμνες του σε δυο τμήματα. Το βόρειο τμήμα αποτελείται από την οροσειρά της Κεντρικής Ροδόπης με ψηλότερη κορυφή αυτήν του Παρθένου Δάσους με 1.953 μ. (η ψηλότερη της Ροδόπης είναι η Μουσάλα με υψόμετρο 2.925 μ. σε βουλγαρικό έδαφος). Στο νότιο τμήμα και στο κέντρο του νομού βρίσκεται το όρος Φαλακρό με ψηλότερη κορυφή τον "Προφήτη Ηλία", σε υψόμετρο 2.232 μ., και άλλες ψηλές κορυφές τη "Βάρδενα" σε υψόμετρο 2.194 μ. και τη "Χιονότρυπα" σε υψόμετρο 2.111 μ. Νότια και δυτικά βρίσκονται τα όρη Μενοίκιο και Όρβηλος, των οποίων οι υδροκρίτες αποτελούν τα ανατολικά σύνορα του νομού.

Μουσεία

Αρχαιολογικό Μουσείο: Στην ίδια αίθουσα συνεχίζεται το ταξίδι στο χρόνο στην εποχή του Σιδήρου και στους μετέπειτα χρόνους, όπου είναι κυρίαρχη η λατρεία του θεού Διόνυσου μέσα στην πόλη της Δράμας, στην Καλή Βρύση και σε άλλες περιοχές του νομού. Λυχνάρι με μορφή αιχμάλωτου δούλου από το Κεφαλάρι.
Στη δεύτερη αίθουσα αρχιτεκτονικά γλυπτά, κεραμική και νομίσματα βεβαιώνουν τη συνέχεια της ζωής στη Δράμα και σ? ολόκληρο το νομό κατά τους παλαιοχριστιανικούς, βυζαντινούς και μεταβυζαντινούς χρόνους. Ο επισκέπτης ταξιδεύει στα νεότερα χρόνια με φωτογραφική έκθεση που αναφέρεται στην πόλη της Δράμας, στα εκτός Δράμας αστικά κέντρα και στους ορεινούς οικισμούς, από την αρχή της τουρκοκρατίας μέχρι τα μέσα του 19ου αι. Στην τρίτη αίθουσα του εκθεσιακού χώρου, που είναι στεγασμένο αίθριο, ο επισκέπτης μπορεί να θαυμάσει γλυπτά οργανωμένα σε τρεις ενότητες. Η πρώτη περιλαμβάνει αρχιτεκτονικά γλυπτά από τους αρχαίους χρόνους μέχρι την τουρκοκρατία. Η δεύτερη περιέχει αναθηματικά μνημεία που συνδέονται με τη λατρεία διαφόρων θεών του ελληνορωμαϊκού πάνθεου και των τοπικών θεοτήτων, με ιδιαίτερη αναφορά στο Διόνυσο. Στην τρίτη ενότητα ανήκουν επιτύμβια μνημεία ελληνιστικών και ρωμαϊκών χρόνων.

Εκκλησιαστικό Μουσείο: Το μουσείο της Ιεράς Μητρόπολης Δράμας, το οποίο ιδρύθηκε κατά τη διακονία του σεβασμιότατου Μητροπολίτη Διονυσίου Α΄, στεγάζεται σε πρόσφατα ανακαινισμένη πενταώροφη πτέρυγα του Επισκοπικού Μεγάρου Δράμας στην οδό Βενιζέλου. Στις ευρύχωρες και εξαιρετικά φροντισμένες αίθουσες εκτίθενται εκκλησιαστικοί θησαυροί ανεκτίμητης πνευματικής και καλλιτεχνικής αξίας. Οι εικόνες της Θεοτόκου Οδηγήτριας και του Κυρίου Ευλογούντος του 13ου αι., εικόνες του 17ου και ιδιαίτερα του 19ου αι. κοσμούν και καθαγιάζουν το χώρο. Ακόμη, αρχιερατικά άμφια, ιερά σκεύη και καλύμματά τους, πολλά του 19ου αι., ενθύμιο του Χρυσοστόμου Δράμας και Σμύρνης αποτελούν τα σημαντικά εκθέματα του μουσείου. Πολλά από τα εκθέματα είναι κειμήλια που μετέφεραν πρόσφυγες της Μικράς Ασίας και του Πόντου, το 1922, από τις εκκλησίες των πανάρχαιων εστιών στη νέα πατρίδα, σαν το πιο πολύτιμο φορτίο τον καιρό του ξεριζωμού. Για τους οργανωμένους προσκυνητές και τους επισκέπτες της πόλης προτείνεται να επικοινωνούν με το γραφείο της Μητρόπολης Δράμας πριν από την επίσκεψή τους στο μουσείο.

Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Παρανεστίου: Είτε με εξοπλισμό πεζοπορίας ή ποδηλασίας είτε με μοτοσικλέτα ή αυτοκίνητο, τα μονοπάτια και οι δρόμοι της Ροδόπης μας προ[σ]καλούν. Αλλά οι ευκαιρίες μας για περιπέτεια και ανακάλυψη δεν περιορίζονται μόνο σε κλασικές διαδρομές. Εδώ έχει κανείς τη δυνατότητα να δοκιμάσει τις φυσικές του αντοχές κάνοντας ράφτινγκ ή καγιάκ στις υδάτινες δίνες του Νέστου ή δίνοντας... τη μάχη του με τις επιβλητικές μερίδες που σερβίρονται στις πολυσύχναστες ταβέρνες του Παρανεστίου! Τα πρώτα ίχνη ανθρώπινης παρουσίας από την περιοχή του Παρανεστίου προέρχονται από το Αρκουδόρεμα και ανάγονται στην Παλαιολιθική Εποχή. Έκτοτε η κατοίκηση της περιοχής υπήρξε συνεχής. Η θρακική φάση της ιστορίας της τελειώνει με την έλευση των Ελλήνων και την ενσωμάτωση της στο Βασίλειο της Μακεδονίας. Τους Μακεδόνες διαδέχτηκαν οι Ρωμαίοι και αυτούς οι Βυζαντινοί. Από τα βυζαντινά, τουλάχιστον, χρόνια σώζονται τα ερείπια οχυρώσεων στις κορυφές υψωμάτων που διαφεντεύουν τα περάσματα του Νέστου. Μετά την οθωμανική κατάκτηση η περιοχή κατακλύστηκε από μουσουλμάνους εποίκους, οι οποίοι εγκαταστάθηκαν και έζησαν σε ορεινές κοινότητες, όπου και άφησαν τα ίχνη τους, π.χ κοιμητήρια τους, στα οποία το πλήθος των μνημάτων μαρτυρεί κατοίκηση επί γενεές γενεών... Κύρια ασχολία των πληθυσμών αυτών ήταν η γεωργία και η κτηνοτροφία. Σ' αυτά τα ορεινά χωριά, μετά το 1922, τους μουσουλμάνους κατοίκους, που αναχώρησαν με την ανταλλαγή των πληθυσμών, τους αντικατέστησαν πρόσφυγες της Μικρασιατικής Καταστροφής. Αυτοί μαζί με τους Σαρακατσάνους νομάδες, που δημιούργησαν μόνιμες εγκαταστάσεις στην περιοχή, αποτέλεσαν σε δύσκολους καιρούς θεματοφύλακες και προμάχους του Ελληνισμού...

Οχυρό Λίσσε: Τα οχυρά Λίσσε βρίσκονται σε μικρή απόσταση από το χωριό Οχυρό και περίπου 2 χλμ. από τη πόλη του Νευροκοπίου. Στα οχυρά αυτά ο Ελληνικός Στρατός πολέμησε γενναία εναντίον των Γερμανικών και Βουλγαρικών μεραρχιών στις 6 και 7 Απριλίου του 1941. Παρά τις λυσσαλέες προσπάθειες και επιθέσεις των εισβολέων, τα οχυρά δεν καταλήθφηκαν και παραδόθηκαν μετά την συνθηκολόγηση της Ελλάδος. Οι Γερμανοί απέδωσαν τιμές στους ήρωες των οχυρών κατά την παράδοσή τους.  Σε ανάμνηση αυτής της μάχης και για να τιμηθούν οι νεκροί έχει ανεγερθεί ένα μικρό Μουσείο. Το Μουσείο έχει ανακαινισθεί το 2002 και είναι ανοιχτό για το κοινό. Τα εκθέματα του Μουσείου περιλαμβάνουν οπλισμό, (πιστόλια, πολυβόλα, όλμους, χειροβομβίδες κλπ.) που ανήκουν στον Ελληνικό και Γερμανικό στρατό, στολές, μετάλλια και προσωπικά αντικείμενα στρατιωτών και αξιωματικών. Επίσης υπάρχει Στο προαύλιο υπάρχουν κανόνια του Ελληνικού στρατού τα οποία χρησιμοποιήθηκαν για την υπεράσπιση των οχυρών.

Αξιοθέατα

Σπήλαιο πηγών Αγγίτη: Η λιθολογική σύσταση του Φαλακρού όρους (ασβεστόλιθοι) και η κλειστή λεκάνη του Κάτω Νευροκοπίου που βρίσκεται βορειότερα συντελούν στην απορρόφηση των υδάτων της βροχής και των χειμάρρων. Τα νερά αυτά στην διαδρομή τους δημιουργούν έναν επιμήκη αλλά όχι ευθύγραμμο καρστικό αγωγό που είναι το σπήλαιο. Η μορφολογική μελέτη του σπηλαίου έδειξε ότι κατά μήκος του κύριου άξονα ανάπτυξης του έχουν σχηματιστεί διευρύνσεις (αίθουσες) και στενώματα (σιφώνια), σταλακτικός διάκοσμος, ο οποίος μειώνεται από την είσοδο προς το εσωτερικό, και λίγοι λόγω της ροής των υδάτων σταλαγμίτες, οι οποίοι αναπτύσσονται συχνά πάνω σε πεσμένους βραχόλιθους. Ο πυθμένας του σπηλαίου καλύπτεται από αποθέσεις ιλύος, αργίλου και άμμου, των οποίων το πάχος είναι πάνω από 10 μέτρα. Ο σημερινός επισκέπτης μπορεί να περιηγηθεί στα 500 πρώτα μέτρα του μοναδικού αυτού φυσικού μνημείου. Η απώτερη προϊστορία στην περιοχή του σπηλαίου αγγίζει τα 30.000 χρόνια πριν από σήμερα, σύμφωνα με τις απόλυτες χρονολογήσεις που έδωσε το εργαστήριο Πυρηνικής Φυσικής "Δημόκριτος". Η χρονολόγηση αφορά στον ανώτερο ανασκαφικό ορίζοντα της τομής που έγινε στο πλάι της τεχνητής εισόδου. Η ανασκαφή που γίνεται εκεί, από την Εφορεία Παλαιοανθρωπολογίας - Σπηλαιολογίας από το 1992, έφερε στο φως λίθινα εργαλεία και οστά ζώων (άλογα, ελάφια, δασύμαλλο ρινόκερο, μεγάκερο, μαμούθ).

Στην αίθουσα του τροχού στην αριστερή όχθη του ποταμού και σε ένα μικρό πλάτωμα (10x12 μ. περίπου) διαμορφωμένο σε δύο βαθμίδες, ανακαλύφθηκαν λείψανα εγκαταστάσεων του τέλους της Νεολιθικής περιόδου, δηλαδή του τέλους της 3ης χιλιετίας π.Χ. Δείγματα από τον εργαλειακό εξοπλισμό και τα οστά που προήλθαν από την ανασκαφική τομή εκτίθενται στο Μουσείο Δράμας.

Απέναντι από τη νεολιθική εγκατάσταση ιδιαίτερη εντύπωση προκαλεί ο σωζόμενος από τις αρχές του 20ου αιώνα υδροτροχός. Ο αρχικά ξύλινος και μετέπειτα σιδερένιος υδροτροχός (διάμετρος 8μ.) μαζί με ένα μικρότερο (διάμετρο 4μ.) και με ένα σύστημα κτιστών αγωγών κάλυψε τις ανάγκες υδρεύσεως της περιοχής στο πρώτο μισό του 20ου αιώνα. Η δημιουργία ενός σύγχρονου δικτύου υδροδότησης από τα τέλη της δεκαετία του 1950 έθεσε τους τροχούς σε αχρηστία.

Στη δεξιά όχθη του Αγγίτη η εγκατάσταση αποίκων, που πρέπει να είχαν σχέση με τη Ρωμαϊκή πόλη των Φιλίππων, είχε αποτέλεσμα τη δημιουργία εκτεταμένου οικισμού και νεκροταφείων που δεν έχουν ανασκαφεί ακόμη. Γι αυτό ο χώρος που βρίσκεται δεξιά και αριστερά της τεχνητής εισόδου του σπηλαίου δεν είναι επισκέψιμος . Στην κορυφή του λόφου πάνω από τη φυσική είσοδο του σπηλαίου υπάρχει διπλός οχυρωματικός περίβολος. Η ασβεστόκτιστη αυτή οχύρωση, δέσποζε στο βορειοδυτικό τμήμα της πεδιάδας και έλεγχε περάσματα της περιοχής.

Μελλοντικές ανασκαφές θα δώσουν απάντηση σε πολλά ερωτήματα για την προέλευσή της. Η ανάδειξη και αξιοποίηση της οχύρωσης έχει ήδη δρομολογηθεί και στο άμεσο μέλλον οι επισκέπτες του σπηλαίου θα έχουν τη δυνατότητα να περιηγηθούν στον παραπάνω χώρο.

Μεγάλο επίσης ενδιαφέρον παρουσιάζει και η φυσική ομορφιά του περιβάλλοντος χώρου του σπηλαίου. Η πλούσια βλάστηση, στις όχθες του ποταμού, που αποτελείται από πλατάνια, ιτιές, λεύκες κ.ά., δίνει τη δυνατότητα στους επισκέπτες να απολαύσουν μοναδικές στιγμές ηρεμίας και ξεκούρασης. Οι χώροι αναψυχής που δημιουργήθηκαν, με σεβασμό προς τη φύση, και τα καταστήματα που λειτουργούν παρέχουν τη δυνατότητα για ολοήμερη διαμονή στο χώρο. Στην ευρύτερη περιοχή της Δράμας η παράδοση θέλει την Πρωτομαγιά και τον Δεκαπενταύγουστο ο περιβάλλον χώρος του σπηλαίου να κατακλύζεται από χιλιάδες άτομα. Τις ημέρες αυτές πραγματοποιείται ένα «πανηγύρι» στο οποίο οι πλανόδιοι πωλητές δίνουν έναν ιδιαίτερο τόνο.

Φαράγγι Πετρούσας: Το Φαράγγι της Πετρούσας - Πύργων, ξεκινάει βόρεια από το χωριό των Πύργων και καταλήγει στην Πετρούσα. Με μήκος περισσότερο των 10 χιλιομέτρων αποτελεί πόλο έλξης για τους φυσιολάτρες - περιπατητές, οι οποίοι μπορούν να το διασχίσουν κάτω από κατακόρυφα βράχια, μέσα σ' ένα εκπληκτικής φυσικής ομορφιάς τοπίο. Στις πλαγιές του φαραγγιού φιλοξενούνται πολύχρωμα αγριολούλουδα, ανθεκτικά ξερόφυτα αλλά και ενδιαφέρουσα δενδρώδης βλάστηση. Επιπλέον το φαράγγι αποτελεί καταφύγιο για πλήθος ειδών της πανίδας.

Το καλοκαίρι του 1968 πραγματοποιήθηκε για πρώτη φορά οργανωμένη διάσχιση του Φαραγγιού από ομάδα Ιταλών με ντόπιο οδηγό. Από την εκκλησία της Μεταμόρφωσης του Σωτήρος, στα βόρεια του χωριού των Πύργων, αναζητούμε το καταφύγιο, στη θέση "Κάπι" για τους ντόπιους, προκειμένου να αρχίσουμε την εξερεύνησή μας μέσα στο "Φαράγγι". Η διαδρομή είναι σχεδόν επίπεδη, σε ορισμένα μόνο σημεία γίνεται ανηφορική. Το έδαφος είναι στρωμένο με πέτρες χειμάρρων και ελίσσεται ανάμεσα σε απότομες και πολύ δασωμένες ράχες. Σε πολλά σημεία γίνεται εξαιρετικά στενό με πλάτος που δεν ξεπερνά τα 3-5 μέτρα, όπου σχηματίζονται λεκάνες με νερό. Με δέος πλησιάζουμε την περιοχή με το στεφάνι των κορυφών. Μπροστά μας, το Φαράγγι χωρίζεται σε δύο παρακλάδια, που κατευθύνονται στις πλαϊνές ορθοπλαγιές, ενώ οι κεντρικές ορθοπλαγιές καταλήγουν σε άλλα δύο παρακλάδια...

Νοτιότερα και στο ύψος του Δημοτικού Διαμερίσματος Πετρούσας και εντός του Φαραγγιού, δημιουργήθηκε ένα πανέμορφο Πέτρινο Θέατρο που κάθε καλοκαίρι αποτελεί το επίκεντρο πολιτιστικών και καλλιτεχνικών εκδηλώσεων για όλο τον Νομό Δράμας.  Με πρωτεργάτες τους κατοίκους της Πετρούσας και με την βοήθεια του Δήμου Προσοτσάνης και της Νομαρχίας Δράμας έγιναν μια σειρά από έργα, όπως κατασκευή γεφυριών, μικρής εκκλησίας με καμπαναριό (είναι το ξωκλήσι της Αγίας Τριάδας μέσα σε φυσική σπηλιά, όπου πιστεύεται ότι αναβλύζει άγιασμα μέσα από τους βράχους), αμφιθεατρικού χώρου 4.500 θέσεων, κτίσματος-καταφυγίου, ξύλινης εξέδρας για παραστάσεις, δρόμων πρόσβασης

Το Ιερό του Διονύσου (Καλή Βρύση): Εξαιρετικό ενδιαφέρον παρουσιάζει η ύπαρξη στο Δημοτικό Διαμέρισμα Καλής Βρύσης ιερού Διονυσιακής λατρείας πρώιμων ελληνιστικών χρόνων, που σώζεται σε αρκετά καλή κατάσταση. Η περιοχή πλούσια σε αρχαιότητες από τους προϊστορικούς μέχρι τους βυζαντινούς χρόνους, έπαιξε σημαντικό ρόλο στη διαμόρφωση της πολιτιστικής και ιστορικής φυσιογνωμίας του τόπου αυτού. Το Ιερό βρίσκεται στη θέση «μικρή τούμπα» και απέχει 2,5 χιλιόμετρα από το Δημοτικό Διαμέρισμα Καλής Βρύσης και δεσπόζει σε όλη την κοιλάδα του ποταμού Αγγίτη, επάνω σε ένα πλάτωμα - φυσική θέση σημαντική και αξιόλογο πέρασμα για διάφορες εποχές, ανάμεσα στα βουνά Μενοίκιο και Φαλακρό, που βρίσκεται απέναντι, και σε μικρή απόσταση από το Σπήλαιο των Πηγών του ποταμού Αγγίτη.

Το κτίριο ωραίας τοιχοδομίας, είναι μοναδικό δείγμα κτίσματος ιστορικών χρόνων για το Νομό Δράμας. Μια πρώτη προσπάθεια χρονολόγησης που στηρίζεται σε ευρήματα μας οδηγεί στα τέλη του 4ου αιώνα με αρχές του 300 π.Χ. Αποκαλύφθηκε ένα παχύ στρώμα καταστροφής από φωτιά και θραύσματα αγγείων καθώς και νομίσματα μαζί με κομμάτια από πλιθιά και καμένα ξύλα, τα οποία μαρτυρούν το βίαιο πέρασμα της φωτιάς που προκάλεσε μεγάλες καταστροφές. Στην ίδια περιοχή βρέθηκε μαρμάρινη προτομή του θεού Διόνυσου ρωμαϊκών χρόνων.

Η σπουδαιότητα του ναού και η δυνατότητα προσέλκυσης επισκεπτών οι οποίοι θα μπορέσουν από κοντά να θαυμάσουν το μεγαλοπρεπή ιερό του Διόνυσου επέβαλε την πραγματοποίηση μιας σειράς έργων και ενεργειών όπως: προσεκτική ανασκαφή η οποία έγινε από ομάδες ειδικευμένων αρχαιολόγων και η οποία ανάδειξε πλήρως το ιερό του Διονύσου, περίφραξη του χώρου του ιερού προς αποφυγή καταστροφών και κλοπών, κατασκευή στεγάστρου η οποία συμβάλει στην προστασία τόσο του ιερού όσο και των επισκεπτών από δυσμενή καιρικά φαινόμενα, απαλλοτρίωση των γύρω αγροτεμαχίων και δημιουργία χώρων στάθμευσης καθώς και ασφαλτόστρωση του δρόμου από το Δημοτικό Διαμέρισμα Καλής Βρύσης προς το ιερό.

Φίλιπποι: Μόλις 19 χιλ. από την Δράμα "ζωντανεύει" η ιστορία των Φιλίππων. Μεγάλο και σπουδαίο κέντρο λόγω της εύφορης γης και των μεταλλείων χρυσού. Στη Ρωμαϊκή αυτοκρατορία οι Φίλιπποι αποκτούν ιδιαίτερη εμπορική σημασία λόγω της Εγνατίας Οδού που συνδέει το Δυρράχιο με το Βυζάντιο.
Οι Φίλιπποι ήταν η πρώτη Ευρωπαϊκή πόλη όπου κηρύχτηκε για πρώτη φορά ο Χριστιανικός λόγος από τον Απόστολο Παύλο.

Ρωμαϊκά ερείπια: Οι περίφημες παλαιοχριστιανικές Βασιλικές. Το Βυζαντινό Οκτάγωνο των Φιλίππων. Η Ρωμαϊκή αγορά, τα λουτρά, η παλαίστρα, η φυλακή του Αποστόλου Παύλου. Το βαπτιστήριο της Λύδιας. Της πρώτης Ευρωπαίας Χριστιανής. Υπολείμματα ρωμαϊκών και βυζαντινών τειχών.
Στο αρχαίο θέατρο 8.000 θέσεων, κτίσμα του Φιλίππου, ηχεί και πάλι ο αρχαίος λόγος στις παραστάσεις του Φεστιβάλ Φιλίππων-Θάσου. Στο τοπικό Μουσείο εκθέματα της περιοχής και του γειτονικού προϊστορικού οικισμού Ντικιλί Τας. Στην απλωτή πεδιάδα των Φιλίππων ακούγονται ακόμη οι κλαγγές των όπλων των Ρωμαϊκών λεγεώνων, που συγκρούονται για τη διαδοχή του Ιουλίου Καίσαρα.

Δάσος Ελατιάς: περιοχή βρίσκεται στο κεντρικό και βόρειο τμήμα του νομού και εκτείνεται κατά μήκος της ελληνοβουλγαρικής μεθορίου. Χαρακτηρίζεται από τα συμπαγή δάση που την καλύπτουν σε ποσοστό 90% και την ύπαρξη του δασικού χωριού Ελατιάς. Στη θέση «Κούτρα» και σε απόσταση 72 χλμ. από τη Δράμα υπάρχει το δασικό χωριό Ελατιάς, ιδιοκτησία της δασικής υπηρεσίας, που είναι το διοικητικό και λειτουργικό κέντρο των δασών της Ελατιάς. Αποτελείται από εντυπωσιακά πέτρινα κτίρια, τα οποία η δασική υπηρεσία χρησιμοποιεί εκτός των άλλων και για φιλοξενία επισκεπτών. Το δασικό χωριό έχει υδροδότηση, ηλεκτρικό ρεύμα και τηλεφωνικές γραμμές. Στην Ελατιά βρίσκεται το μοναδικό στη χώρα μας δάσος ερυθρελάτης, όπου το τοπίο παραπέμπει σε αντίστοιχα της μέσης και βόρειας Ευρώπης. Επίσης στην ευρύτερη περιοχή της Ελατιάς και στη θέση «Μαγούλα» υπάρχει το μοναδικό στην Ελλάδα δάσος σημύδας. Άλλα είδη δένδρων και θάμνων που απαντώνται είναι η υβρυδογενής ελάτη (προσομοιάζει με την λευκή της Ευρώπης), δασική πεύκη, κέδρα, οξιά, σημύδα, λεύκες, ιτιές, σορβιές, σφενδάμια, δρύες, φράξος, σκλήθρα, κρανιά, γαύρος, οστρυά αδριανός, κουφοξυλιά, αγριοτριανταφυλλιές, μύρτιλλα κ.ά., ενώ υπάρχει και πλήθος ποωδών φυτών. Γενικά η χλωρίδα της Ελατιάς είναι πλούσια σε είδη (πάνω από 700), με πολλά ενδημικά (τοπικά) της βαλκανικής περιοχής, καθώς και με πολλά σπάνια για τη χώρα μας. Επίσης, συναντάται ποικιλία μανιταριών με πολλά εδώδιμα (βωλίτες, κοπρίνοι, αμανίτης καίσαρος κ.ά.).
Η πανίδα της περιοχής είναι και αυτή πλούσια, με είδη όπως την καφετιά αρκούδα, αγριογούρουνο, ελάφι, ζαρκάδι, λαγό, λύκο, αγριόγατο, φάσσα, αετούς, γεράκια, δρυοκολάπτες κ.ά.

Δάσος Φρακτού: Βρίσκεται στο βορειοανατολικό άκρο του νομού Δράμας, κάτω από την ψηλότερη κορυφή της Κεντρικής Ροδόπης στα 1.953 μ. Χαρακτηριστικό του αποτελεί η ύπαρξη του Παρθένου Δάσους που είναι το μοναδικό της χώρας και θεωρείται το σπουδαιότερο στο είδος του στην Ευρώπη. Καταγράφηκε ως παρθένο (έκταση 11.000 στρέμ.) το 1979 και αμέσως το 1980 κηρύχθηκε διατηρητέο μνημείο της φύσης, λόγω της μεγάλης φυτογεωγραφικής, οικολογικής και ιστορικής του αξίας. Από τότε μέχρι σήμερα βρίσκεται σε καθεστώς απόλυτης προστασίας, αφού δεν επιτρέπεται καμιά ανθρώπινη δραστηριότητα παρά μόνο η επιστημονική έρευνα. Είναι παρθένο, γιατί η εξέλιξή του ακολούθησε τους κανόνες της φύσης και δε διαταράχθηκε από τον άνθρωπο εδώ και τουλάχιστον 500 χρόνια. Βέβαια με την λέξη παρθένο δεν εννοούμε ότι δεν υπήρξε καμία ανθρώπινη παρουσία και δραστηριότητα, αλλά ότι οι μέχρι τώρα ήπιες ανθρώπινες επιδράσεις δεν επηρέασαν το χαρακτήρα του αδιατάρακτου δασικού οικοσυστήματος.

Χιονοδρομικό Κέντρο Φαλακρό

Το χιονοδρομικό κέντρο Φαλακρό βρίσκεται βορειοδυτικά του Νομού Δράμας σε απόσταση 46 χιλιομέτρων από την πόλη της Δράμας. Καλύπτει μια συνολική έκταση 600 τετραγωνικών χλμ. ενώ οι εγκαταστάσεις του χιονοδρομικού κέντρου βρίσκονται στο οροπέδιο του Αγίου Πνεύματος σε υψόμετρο 1.720 μ. Λειτουργεί από τον Δεκέμβριο μέχρι τον Μάρτιο - Απρίλιο τα σαββατοκύριακα και καθημερινά την περίοδο των διακοπών των Χριστουγέννων και του νέου έτους. Πρόκειται για το βορειότερο χιονοδρομικό κέντρο της χώρας, που αυτό πρακτικά σημαίνει ότι οι κλιματολογικές συνθήκες, το υψόμετρο και η γεωμορφολογία, ευνοούν ώστε το χιονοδρομικό κέντρο να έχει την μακρύτερη χιονοδρομική περίοδο στην Ελλάδα.
Το όρος φαλακρό το οποίο είναι άδενδρο στις κορυφές του συνέπεια του ονόματος του είναι ένα τεράστιο βραχώδες αμφιθέατρο με υψηλότερη κορυφή αυτή του προφήτη Ηλία, στα 2.232 μ.

Στο χιονοδρομικό Κέντρο λειτουργούν:

  • Σχολές σκί και καταστήματα όπου μπορεί να νοικιάσει κανείς όλο τον απαραίτητο εξοπλισμό (Χιονοπέδιλα, έλκηθρα, χιονοσκούτερ κ.λ.π).
  • Εστιατόριο - καφετερία συνολικής χωρητικότητας 250 ατόμων.
  • Ξενώνας με δυνατότητα φιλοξενίας 80 ατόμων. Βρίσκεται στην κεντρική θέση του οροπεδίου του Αγίου Πνεύματος στα 1720 μ. Διαθέτει εστιατόριο και καφετέρια συνολικής χωρητικότητας περίπου 250 ατόμων ενώ στα έντεκα δωμάτια του ξενώνα μπορούν να φιλοξενηθούν 80 άτομα.

LIFT (αναβατήρες): Σήμερα στο χιονοδρομικό Κέντρο Φαλακρού με την ολοκλήρωση της πρώτης φάσης του επενδυτικού προγράμματος λειτουργούν συνολικά οκτώ αναβατήρες ενώ για την περίοδο 2.002-2.003 θα λειτουργήσει μεταξύ άλλων και ο τετραθέσιος εναέριος αναβατήρας (καρέκλα) διαδρομής 1.400μ. που θα εξυπηρετεί 2.000 άτομα/ώρα.  Επίσης λειτουργούν 3 baby lift με διαδρομές από 120 - 200 μ. ιδανικές για παιδιά και αρχάριους.
Ο επισκέπτης έχει μια μοναδική ευκαιρία να επισκεφθεί το παραδοσιακό χωρίο του Βώλακα, το Νευροκόπι, το μοναδικό σπήλαιο του Μααρά στην Προσοτσάνη και το φαράγγι των Πύργων.Oι τολμηροί μπορούν να δοκιμάσουν τις αντοχές τους σε ειδικά αναρριχητικά πεδία.

Oρειβασία

Τα βουνά της Δράμας, εκτός από υπαίθρια αναψυχή και περιήγηση που προσφέρουν στο φυσιολάτρη και οδοιπόρο, παρουσιάζουν μεγάλο ενδιαφέρον και για το φανατικό ορειβάτη. Πολύωρες αναβάσεις μπορούμε να κάνουμε στο Φαλακρό, και ιδιαίτερα στο ανατολικό και νότιο τμήμα του.  H ανάβαση στην υψηλότερη κορυφή, τον "Προφήτη Ηλία" (2232 μ.), μπορεί να έχει αφετηρία το οροπέδιο του Αγίου Πνεύματος όπου βρίσκεται το χιονοδρομικό κέντρο (1720 μ.). Ακολουθώντας νότια κατεύθυνση φθάνουμε χωρίς ιδιαίτερα προβλήματα, σε 1 ώρα περίπου, στην κορυφή "Καρτάλκα" (2035 μ.). Η θέα είναι καταπληκτική προς τις απόκρημνες νότιες πλαγιές του Φαλακρού και την άγρια χαράδρα της "Νακεβίσας". Από εκεί, ακολουθώντας την κορυφογραμμή, σε 35 λεπτά περίπου συναντούμε το εντυπωσιακό βάραθρο της "Χιονότρυπας". Μετά από 40 λεπτά ανάβασης φθάνουμε στην κορυφή.

Εδώ μπορούμε να φθάσουμε επίσης έχοντας ως αφετηρία το χωριό Πύργοι. Διασχίζοντας την εντυπωσιακή χαράδρα της "Σουσίτσας" και την κοιλάδα της "Σίτνας", ανεβαίνουμε στις κορυφές "Οξιά" (1819 μ.) και "Ψευτοδόντι" (2060 μ.). Ακολουθώντας ένα εντυπωσιακά όμορφο μονοπάτι φθάνουμε μετά από 6 ώρες συνολικής πορείας στην κορυφή.

Μια άλλη διαδρομή προς το νοτιοδυτικό τμήμα του Φαλακρού (υψηλότερη κορυφή "Άγιος Παύλος" 1769 μ.) έχει ως αφετηρία το Γρανίτη. Είναι πράγματι αλπικό το θέαμα και αξίζει κανείς να διαθέσει 3 ώρες για να χαρεί τη μαγευτική φύση από ψηλά.

Το ορειβατικό ενδιαφέρον όμως συνεχίζεται στο όρος Όρβηλος, βορειοδυτικά του νομού Δράμας. Αποτελώντας τη νότια προέκταση του μεγάλου ορεινού συγκροτήματος Πιρίν της Βουλγαρίας, διαθέτει ψηλές κορυφές που προσφέρονται για θερινές και χειμερινές αναβάσεις. Η ανάβαση στην κορυφή "Τσολιάς" (2172 μ.) ξεκινάει από την εκκλησία του Ακρινού (7 χλμ. από το χωριό Κατάφυτο) και είναι διάρκειας 4 ωρών. Ο Όρβηλος διατηρεί το χειμώνα πολύ χιόνι, κατάλληλο για ορειβατικό σκι. Οι όμορφες ορθοπλαγιές του είναι ιδανικές για αναρρίχηση βράχου και πάγου.

Το Μενοίκιο όρος, στα δυτικά του νομού Δράμας, μάς προσφέρει μια ακόμη διαδρομή. Ξεκινώντας από το χωριό Μικρόπολη ακολουθούμε το παραδοσιακό λιθόστρωτο μονοπάτι και σε 1 ώρα και 30 λεπτά βρισκόμαστε στο καταφύγιο του ορειβατικού συλλόγου Μικρόπολης στη θέση "Καστανόδασος". Από εδώ συνεχίζουμε τη διαδρομή μας μέχρι το οροπέδιο της Καλλίπολης, ενώ σε 1 ώρα και 30 λεπτά φθάνουμε στην κορυφή "Μαυρομάτα" στα 1963 μ.
Σε όλες τις περιπτώσεις πρέπει να προβλέψουμε ένα μικρό σακίδιο με τα απαραίτητα τρόφιμα ορεινής πεζοπορίας (ξηροί καρποί, ελαφρύ γεύμα), ένα καλό αδιάβροχο και οπωσδήποτε νερό.

Αναρρίχηση

Για τους λάτρες της περιπέτειας και του υψηλού κινδύνου το Φαλακρό αποτελεί ένα από τα συναρπαστικότερα αναρριχητικά πεδία του ελλαδικού χώρου. Τα πεδία αυτά σχηματίζονται από τις ορθοπλαγιές που περικλείονται στις κορυφές (από δυτικά προς ανατολικά) "Καρτάλκα", κορυφή του "Φαραγγιού", "Χιονότρυπα", "Προφήτης Ηλίας", "Ψευτοδόντι", "Βάρδενα" και "Σίτνα", δημιουργώντας ένα πέταλο τριών χιλιομέτρων. Προσφέρουν πολλές δυνατότητες για μεγάλες και δύσκολες μικτές διαδρομές ή ατελείωτα λούκια.

Για να επισκεφθούμε τα αναρριχητικά πεδία θα ξεκινήσουμε από το χωριό Πύργοι ή από το χιονοδρομικό κέντρο του Φαλακρού. Οι ορειβατικοί σύλλογοι Προσοτσάνης και Δράμας θα μας βοηθήσουν με ειδικές πληροφορίες.

Αεραθλητισμός

Η περιοχή της Δράμας προσφέρει σημαντικές φυσικές πίστες, όπως αυτές του Φαλακρού, του Μενοικίου και των βουνών της Λεκάνης, για την άσκηση του αλεξίπτωτου πλαγιάς και του αιωροπτέρου. Ο αθλητής μπορεί να χρησιμοποιήσει την πίστα απογείωσης στην περιοχή Πύργων - Πετρούσας σε υψόμετρο 1200 μ. με προσανατολισμό νοτιοανατολικό, νότιο, νοτιοδυτικό. Η διαδρομή των 3 χλμ. από τον οικισμό των Πύργων μέχρι την πίστα απογείωσης είναι βατός χωματόδρομος. Μπορεί επίσης να χρησιμοποιήσει την πίστα απογείωσης του Κορύλοβου σε υψόμετρο 650 μ. με προσανατολισμό νοτιοανατολικό, νότιο, νοτιοδυτικό. Εδώ θα φθάσει από το κέντρο της πόλης μετά από μία πεντάλεπτη διαδρομή. Η πεδιάδα της Δράμας αποτελεί ιδανικό τόπο για προσγειώσεις.

Θρησκευτικός τουρισμός

Στην πόλη και στους οικισμούς του βόρειου κυρίως τμήματος του νομού, σε δασώδεις εκτάσεις αλλά και σε πλαγιές και απόκρημνες κορυφές των ορεινών όγκων της περιοχής, μοναστήρια και εκκλησιές μαρτυρούν το βαθύτατο θρησκευτικό σεβασμό των κατοίκων. Μνημεία του βυζαντινού κόσμου και άλλα, τα περισσότερα, των οθωμανικών χρόνων μεταφέρουν μνήμες της διαδρομής του ελληνισμού και της ορθοδοξίας στην ταραγμένη αυτήν περιοχή. Από τους βυζαντινούς χρόνους σώζονται στην πόλη η βυζαντινή εκκλησία της Αγίας Σοφίας του 10ου αι., που μετατράπηκε σε τέμενος την περίοδο της τουρκοκρατίας, και το εκκλησάκι των Ταξιαρχών από την εποχή των Παλαιολόγων, σε ρυθμό μονόχωρης βασιλικής, που βρισκόταν σε επαφή με το βυζαντινό τείχος, καθιστώντας πιθανόν τους Ταξιάρχες φύλακες της Δράμας. Το σημαντικότερο μοναστήρι της εποχής στην περιοχή είναι αναμφίβολα, μέχρι σήμερα, εκείνο της Εικοσιφοίνισσας, σε υψόμετρο 753 μ., σε μια καλά προστατευμένη πλαγιά του Παγγαίου. Σύμφωνα με τη θρησκευτική παράδοση, πρωτοχτίστηκε τον 5ο αι. με κτήτορα τον άγιο Γερμανό ή κατά μία άλλη εκδοχή αυτό έγινε στα τέλη του 8ου αι.. Στις παραδόσεις της μονής, αναφέρεται πως η Παναγία χάρισε στον Γερμανό την αχειροποίητη θαυματουργή εικόνα της, μέσα σε εξαίσιο, «φοινικούν», φως. Για αυτό και η μονή αφιερώθηκε στην Παναγία και φέρει την ονομασία «Εικοσιφοίνισσα». Χιλιάδες προσκυνητές καταφθάνουν κάθε χρόνο στο μοναστήρι του Παγγαίου για χάρη της θαυματουργής εικόνας. Οι μεταβυζαντινές εκκλησίες του νομού διακρίνονται από μορφολογική και κατασκευαστική λιτότητα. Τέτοιες είναι οι Ταξιάρχες στο Ακρινό (περ.1860), ο Άγιος Δημήτριος στο Νευροκόπι (μετά το 1866), η Κοίμησης της Θεοτόκου στο Λιβαδάκι (τέλη 19ου αι).